Absolutyzm klasyczny

Absolutyzm klasyczny (ludwikowski, francuski) – węższe znaczenie absolutyzmu. Jest to forma rządów monarchicznych, która pojawiła się w Europie w XVI wieku. Wywodzi się z idei starożytnej i średniowiecznej. Podwaliny nowożytnej koncepcji absolutyzmu stworzyli Niccolò Machiavelli i Jean Bodin. Absolutyzm, oparty na idei pełnej suwerenności monarchy, mogącego ingerować we wszystkie sfery życia społecznego dzięki swobodzie prawodawczej oraz silnemu aparatowi biurokratycznemu, rozwinął się w pełni w wiekach XVII i XVIII (Anglia za Jakuba I, Francja za Ludwika XIV). W ramach absolutyzmu nastąpiła maksymalna koncentracja władzy politycznej w rękach monarchy, powodująca ograniczenie wpływów arystokracji i szlachty, a zarazem tłumienie aspiracji politycznej bogatej burżuazji. Głównymi ideologami klasycznej formy absolutyzmu byli kardynał Armand Jean Richelieu i Jacques-Bénigne Bossuet we Francji, Robert Filmer w Anglii.

Do Francji barok zawitał w pierwszej połowie XVII wieku. Największy jego rozkwit przypada na drugą połowę XVII wieku, a na początku XVIII wieku przechodzi w specyficzną odmianę stylu nazywaną rokoko. W 1624 r. Ludwik XIII mianował kardynała Richelieu na pierwszego ministra. Ich wspólne działania doprowadziły do umocnienia władzy monarszej oraz dominacji politycznej i ekonomicznej Francji w Europie. Wzrost dobrobytu społeczeństwa i poczucie własnej wartości owocuje rozkwitem nauki i sztuki. Głównym ośrodkiem był dwór królewski, który otoczył mecenatem wielu artystów. Monarchia absolutna dla podkreślenia własnej wspaniałości potrzebowała wielu dzieł sztuki jako oprawy. Bogactwo i splendor dworu królewskiego stał się wzorcem dla szerokich kręgów szlachecko-mieszczańskich w kraju i innych monarchii w Europie.

Rewolucja lipcowa we Francji trwała od 27 do 29 lipca 1830 (stąd nazwa fr. Les Trois Glorieuses - trzy dni chwały). Rewolucja udaremniła próbę powrotu do absolutyzmu dokonaną przez Karola X i zaprowadziła we Francji monarchię lipcową.

Jean Bodin zwany Bodinusem (ur. w 1530 w Angers, zm. w 1596 w Laon) – francuski prawnik, teoretyk państwa, polityk, twórca ideologii francuskiego absolutyzmu, zwolennik monarchii absolutnej, opracował nowożytne pojęcie suwerenności. Jego najbardziej znane dzieło to Sześć ksiąg o Rzeczypospolitej.

Absolutyzm oświecony – odmiana absolutyzmu - forma ustroju państwa rozpowszechniona w Europie w II połowie XVIII w., w której władca uznaje niektóre zasady umowy społecznej między sobą a społeczeństwem, przyznaje mu pewne wolności np. tolerancję religijną, jednocześnie jednak pozostając monarchą absolutnym, sprawującym władzę nad wszelkimi dziedzinami administracji państwowej. Mianuje się pierwszym sługą państwa. Z teorii tej korzystali władcy chcąc umocnić swoje rządy.

Do Francji barok zawitał w pierwszej połowie XVII wieku. Największy jego rozkwit przypada na drugą połowę XVII wieku, a na początku XVIII wieku przechodzi w specyficzną odmianę stylu nazywaną rokoko. W 1624 r. Ludwik XIII mianował kardynała Richelieu na pierwszego ministra. Ich wspólne działania doprowadziły do umocnienia władzy monarszej oraz dominacji politycznej i ekonomicznej Francji w Europie. Wzrost dobrobytu społeczeństwa i poczucie własnej wartości owocuje rozkwitem nauki i sztuki. Głównym ośrodkiem był dwór królewski, który otoczył mecenatem wielu artystów. Monarchia absolutna dla podkreślenia własnej wspaniałości potrzebowała wielu dzieł sztuki jako oprawy. Bogactwo i splendor dworu królewskiego stał się wzorcem dla szerokich kręgów szlachecko-mieszczańskich w kraju i innych monarchii w Europie.

Prawa fundamentalne - w dobie monarchii absolutyzmu, we Francji określano tym mianem prawa stojące ponad królem pomimo wszechwładnego charakteru władzy jaką dysponował. Prawami fundamentalnymi były zatem prawa których nie mógł nikt naruszyć, nawet król, obejmowały m.in. wyznawania przez króla katolicyzmu, niepodzielność domeny królewskiej oraz zmiany zasady obejmowania tronu.

Ludwik XIII, zw. Sprawiedliwym (ur. 27 września 1601 w Fontainebleau, zm. 14 maja 1643 w Saint-Germain-en-Laye) – król Francji i Nawarry od 1610, syn Henryka IV, z dynastii Burbonów. W chwili śmierci ojca miał tylko 9 lat, więc do czasu pełnoletniości realne rządy regencyjne sprawowała jego matka Maria Medycejska. Panowanie Ludwika XIII przebiegało w cieniu rządów kardynała Richelieu, który stał się właściwym twórcą systemu rządów absolutnych i którego historycy uważają za główną postać tego panowania.

Dzień zawiedzionych, Dzień oszukanych (fr. Journée des dupes) – w historii Francji dzień (11 listopada 1630), w którym król Ludwik XIII oddał ostatecznie władzę i zaufanie kardynałowi Richelieu, jako pierwszemu ministrowi Francji.

Poddany (czes. poddaný, ang. subject, niem. Untertan, szw. undersåte) oznaczał w państwach o ustroju monarchicznym wszystkich mieszkańców danego państwa, gdyż byli poddani władzy i woli monarchy. Oczekiwano od nich, szczególnie w krajach, gdzie rządził absolutyzm, np. w Rosji, wiernopoddańczego stosunku do osoby monarchy.

Dzień zawiedzionych, Dzień oszukanych (fr. Journée des dupes) – w historii Francji dzień (11 listopada 1630), w którym król Ludwik XIII oddał ostatecznie władzę i zaufanie kardynałowi Richelieu, jako pierwszemu ministrowi Francji.

Propaganda PRL, obecna przez większość drugiej połowy XX wieku (właściwie od 1944 do lat 80.), miała kluczowe znaczenie w sferze polityki, życia społecznego, gospodarczego i kulturalnego - stanowiła obok terroru główny instrument władzy komunistycznej w Polsce. Propaganda PRL oprócz wpływu na treść przekazu informacyjnego, przenikała także do życia, wiary i języka codziennego. Jej celem było takie ukształtowanie postaw społeczeństwa, aby podlegało samokontroli (bez udziału służb bezpieczeństwa), wychowanie społeczeństwa w uwielbieniu dla władzy (którą ukazywano jako spełnienie procesu dziejowego i najwyższy cel marzeń) - przy jednoczesnym wtłaczaniu w ludzką świadomość nienawiści do wszystkiego, co od władzy komunistycznej nie pochodziło lub uniemożliwiało jej ogarnięcie całości życia społecznego. Ci którzy nie ulegali propagandzie, byli zastraszani siłą władzy, która "wszystko wie i wszystko przewidziała".

Tradycja polityczna sprowadza się do przekazu idei i wartości politycznych oraz wzorców zachowania politycznego z pokolenia na pokolenie.Spełnia ona pożyteczną rolę w kształtowaniu ciągłości wspólnoty narodowej i przejmowaniu pożytecznych doświadczeń w zakresie funkcjonowania mechanizmów władzy publicznej,a także kształtowaniu aktywnych postaw obywatelskich.Tradycja polityczna nie jest identyczna z całokształtem dziedzictwa idei i wartości politycznych,lecz sprowadza się do przejmowania dziedzictwa kulturowego wartościowego dla chwili obecnej jak i przyszłości.O przekazie decyduje hierarchia wartości jako społecznie doniosła dla urządzenia życia politycznego państwa.Tradycja polityczna jest jednym z głównych sposobów korzystania z dorobku przeszłości kulturowej dla tworzenia współczesnego ładu politycznego.Powołanie się na tradycję polityczną dowodzi docenienia dorobku przeszłości i służy do pobudzenia świadomości politycznej do wzmożenia wysiłków na rzecz lepszego urządzenia życia publicznego .W odwołaniu się do tradycji politycznej przydatnej dla współczesnego społeczeństwa i państwa polskiego ma się na myśli głównie demokratyczny dorobek kulturowy w zakresie idei i wartości politycznych od oświecenia do po współczesność.Kultura polityczna społeczeństwa polskiego wzbogacona obecnie o nośniki tradycji politycznej staje się bardziej przystawalna do świadomości narodowej i zrozumiałą dla szerokich kręgów społeczeństwa.Duże znaczenie obecnie w kształtowaniu tego procesu ma powstały w 1992 roku w Krakowie Ośrodek myśli politycznej stworzony w celu prowadzeni debaty publicznej opolskiej polityce.Zajmuje się również działalnością naukową z zakresu filozofii politycznej oraz stosunków międzynarodowych.

Książę (Il principe, 1513, wyd. 1532) - najsłynniejsze dzieło Niccolò Machiavellego, jedna z najważniejszych pozycji w dziejach filozofii politycznej, poradnik strategii utrzymania władzy, źródło doktryny politycznej zwanej makiawelizmem.

Jean-Baptiste Colbert, markiz de Seignelay (1651-1690) – polityk francuski, jego ojcem był słynny minister Ludwika XIV Jean-Baptiste Colbert (zm. 1683). Dzięki naukom i poparciu ojca został ministrem marynarki Ludwika XIV. Jego śmierć w wieku 39 lat miała oznaczała osłabienie zainteresowania Francji rywalizacją o panowanie namorzach z Anglią, gdyż jego następca Pontchartrain nie uważał, aby opanowanie mórz mogło przynieść Francji korzyści.

Najsłynniejszym z ambasadorów Francji w Lizbonie jest popularyzator palenia tytoniu Jean Nicot. W XVII wieku Francja posługiwała się pomocą Portugalczyków przeciw dominacji Hiszpanii w Europie. W XVIII wieku Portugalia wybiera za swego sojusznika Wielka Brytanię, z którą jest związana do dziś, Francja zaś wsparła Hiszpanię, którą od 1700 roku rządzą Burbonowie.

Francuska Akademia Nauk (fr. Académie des sciences) – korporacja uczonych założona w roku 1666 przez Ludwika XIV. Bezpośrednim inicjatorem jej utworzenia był Jan Baptysta Colbert, którego zamysłem było pobudzenie i wsparcie badań naukowych we Francji. Założenie tej akademii było prekursorskim posunięciem w dziedzinie organizacji nauki w XVII i XVIII wieku – była ona jedną z pierwszych tego rodzaju instytucji.

Henri Coiffier de Ruzé, markiz de Cinq-Mars (ur. 1620 - zm. 12 września 1642) – był faworytem Ludwika XIII Burbona, króla Francji. Zawiązał i stanął na czele ostatniego i najbliższego osiągnięcia sukcesu, spisku przeciw wszechmogącemu ministrowi króla kardynałowi Richelieu.

François Joseph Le Clerc du Tremblay, znany jako Ojciec Józef (Père Joseph, ur. 4 listopada 1577 w Paryżu - zm. 18 grudnia 1638 w Rueil), francuski duchowny, kapucyn, bliski doradca kardynała Richelieu.

       na podstawie Wikipedii, otwartej encyklopedii : licencje: GFDL, oraz CC-BY-SA 3.0 + autorzy, historia
edycja