Alpy

Linki:
Łańcuch alpejsko-himalajski, Łańcuch górski, Łacina, Łupek krystaliczny, Świstak, Aiguille du Midi, Aletschgletscher, Alpy (ujednoznacznienie), Alpy Bawarskie, Alpy Bergamskie, Alpy Berneńskie, Alpy Delfinackie, Alpy Fleimstalskie, Alpy Gailtalskie, Alpy Glarneńskie, Alpy Graickie, Alpy Julijskie, Alpy Kamnickie, Alpy Karnickie, Alpy Kitzbühelskie, Alpy Kotyjskie, Alpy Lechtalskie, Alpy Lepontyńskie, Alpy Liguryjskie, Alpy Nadmorskie, Alpy Noryckie, Alpy Pennińskie, Alpy Prowansalskie, Alpy Retyckie, Alpy Salzburskie, Alpy Styryjsko-Dolnoaustriackie, Alpy Tuxertalskie, Alpy Wapienne, Alpy Wizentyńskie, Alpy Wschodnie, Alpy Zachodnie, Alpy Zillertalskie, Austria, Centralne Alpy Wschodnie, Como (jezioro), Czterotysięczniki Alp, Dolomity, Dom (szczyt), Dufourspitze, Dunaj, Eiger, Europa, Fałd, Finsteraarhorn, Francja, Fyllit, Gnejs, Granica państwowa, Granit, Granodioryt, Hala (botanika), Intruzja, Język francuski, Język niemiecki, Język romansz, Język słoweński, Język włoski, Języki celtyckie, Jezioro Bodeńskie, Karawanki, Kocioł polodowcowy, Kozica, Koziorożec alpejski, Kraje alpejskie, Liechtenstein, Linia wiecznego śniegu, Liskamm, Mała Przełęcz Świętego Bernarda, Matterhorn, Mont Blanc, Mont Maudit, Morze Śródziemne, N.p.m., Niedźwiedź brunatny, Niemcy, Niskie Taury, Nornik śnieżny, Numeryczny model terenu, Oberösterreichische Voralpen, Orogeneza alpejska, Orzeł przedni, Północne Alpy Wapienne, Płaszczowina, Płochacz halny, Płyta adriatycka, Płyta eurazjatycka, Płyta tektoniczna, Pardwa mszarna, Parrotspitze, Pasmo górskie, Pastwisko, Piz Bernina, Południowe Alpy Wapienne, Pohorje, Pomurnik, Prealpy, Prealpy Delfinackie, Prealpy Gardesane, Prealpy Lugańskie, Prealpy Sabaudzkie, Prealpy Szwajcarskie, Przełęcz, Przełęcz Splügen, Przymiotnik, Rdzeń (językoznawstwo), Ren, Riolit, Słowenia, Salamandra czarna, Salamandra plamista, Signalkuppe, Skały osadowe, Szczyt (geografia), Sztubaje, Szwajcaria, Täschhorn, Tonalit, Włochy, Weisshorn, Wiedeń, Wieszczek, Wrończyk, Wysokie Taury, Zając bielak, Zumsteinspitze,
Alpy (fr. Alpes, niem. Alpen, wł. Alpi, słoweń. Alpe) – najwyższy łańcuch górski Europy, ciągnący się łukiem od wybrzeża Morza Śródziemnego po dolinę Dunaju w okolicach Wiednia. Łańcuch ma długość około 1200 km, szerokość od 150 do 250 km i zajmuje powierzchnię około 220 tys. km².

Kordyliera Biała (Cordillera Blanca) – łańcuch górski w Peru. Stanowi część Andów, rozciąga się na długości 180km i szerokości około 50km. Znajduje się tu najwyższy szczyt Peru Huascarán (6768 m n.p.m.). Park narodowy Huascarán, utworzony w 1975 roku, obejmuje prawie cały obszar tego łańcucha.

Alpy Pennińskie lub Alpy Walijskie (fr. Alpes pennines lub Alpes valaisannes, niem. Walliser Alpen, wł. Alpi Pennine) – pasmo górskie w Alpach Zachodnich. Leży na pograniczu Włoch (regiony Piemont i Dolina Aosty) i Szwajcarii (kanton Valais). Alpy Pennińskie ciągną się z zachodu na wschód, z licznymi i długimi grzbietami bocznymi, wybiegającymi ku północy i południu. Sąsiadują z Alpami Graickimi na zachodzie, Alpami Berneńskimi na północy oraz z Alpami Lepontyńskimi na wschodzie.

Alpy Karnickie (również: Alpy Karnijskie; niem. Karnische Alpen; wł. Alpi Carniche) – część Alp wschodnich znajdująca się na granicy Austrii i Włoch. Łańcuch górski rozciąga się od doliny Gail (dopływ Drawy) do przełęczy Tarviso na północy. Cały obszar tego łańcucha stanowi pogranicze włosko-austriackie. Na zachodzie graniczą z Dolomitami, a na wschodzie z Alpami julijskimi. Na północy znajdują się Alpy Gailtalskie, natomiast na południu południowa część pasma opada do równin nad rzeką Pad. Pasmo to zajmuje powierzchnię 6600 km². Najwyższy szczyt to Hohe Warte (2780 m n.p.m.).

Kozjak (lub Kobansko) (niem. Poßruck) – grupa górska na granicy Austrii i Słowenii. Jest częścią Alp Lavantalskich w Alpach Noryckich. Najwyższy szczyt to Kapunar. Kozjak na północy graniczy z doliną Saggautal, na południu z Drawą, na zachodzie z Radlpass (słoweń. Radelj), natomiast na wschodzie ze Spielfeld i Leutschach w Windischen Bühel (słoweń. Slovenske Gorice).

Alpy Ötztalskie (niem. Ötztaler Alpen, wł. Alpi Venoste) - grupa górska w Alpach Retyckich, na granicy austriacko-włoskiej. Najwyższy szczyt to Wildspitze (3774 m n.p.m.). Alpy Ötztalskie to jedna z największych grup górskich w Alpach Wschodnich. Występują tutaj liczne lodowce. Ponad 300 szczytów przekracza wysokością 3000 m, opadając stromymi ścianami do malowniczych dolin. Nazwa grupy pochodzi od miejscowości Ötz, w dolinie Ötztal. Grupa Ötztalska wciśnięta jest między dwie ważne drogi biegnące ze wschodu na zachód: dolinę Innu na północy i dolinę Vinschgau (Val Venosta) na południu.

Łańcuch rolkowy składa się na przemian z ogniw wewnętrznych i zewnętrznych o konstrukcji podobnej do ogniw łańcucha tulejkowego, z tą różnicą, że łańcuch rolkowy posiada dodatkowo rolkę, obracającą się swobodnie względem tulejki osadzonej na sworzniu. Łańcuch ten charakteryzuje się zwiększoną trwałością oraz małym zużyciem uzębień koła.

Bayankala Shanmai (chin. upr.: 巴颜喀拉山脉; chin. trad.: 巴顏喀拉山脈; pinyin: Bāyánkālā shānmài; mong.: Bayan Har Uul) – łańcuch górski w Chinach, w prowincji Qinghai, stanowiący przedłużenie Kunlunu. Rozciąga się na długości ponad 700 km, sięgając aż do granicy prowincji Syczuan. Najwyższy szczyt ma wysokość 5267 m n.p.m.

Alpy Gurktalskie (Nockberge, niem. Gurktaler Alpen) – pasmo górskie, które jest częścią Alp Noryckich w Alpach Wschodnich. Leży w Austrii, Karyntii. Pasmo leży między Wysokimi Taurami na zachodzie, a Alpami Lavantalskimi na wschodzie oraz między rzekami Murą na północy, a Drawą na południu. Zajmuje obszar ok. 3300 km².

Jezioro Lubachowskie (Jezioro Bystrzyckie) – jezioro zaporowe malowniczo położone w dolinie przełomu Bystrzycy w województwie dolnośląskim (powiat świdnicki, gmina Świdnica) o powierzchni 0,5 km² i pojemności około 8 mln. m³, powstałe na początku XX wieku po zbudowaniu powyżej Lubachowa na rzece Bystrzycy kamiennej zapory o wysokości 44 m. Zbiornik ma około 3,2 km długości, jego szerokość nie przekracza 480 m (średnio około 300 m).

Jezioro Lubachowskie (Jezioro Bystrzyckie) – jezioro zaporowe malowniczo położone w dolinie przełomu Bystrzycy w województwie dolnośląskim (powiat świdnicki, gmina Świdnica) o powierzchni 0,5 km² i pojemności około 8 mln. m³, powstałe na początku XX wieku po zbudowaniu powyżej Lubachowa na rzece Bystrzycy kamiennej zapory o wysokości 44 m. Zbiornik ma około 3,2 km długości, jego szerokość nie przekracza 480 m (średnio około 300 m). .

Zdychava - duży potok w Górach Stolickich, w Łańcuchu Rudaw Słowackich, w Słowacji. Długość 16,3 km, powierzchnia dorzecza 59 km². Jego dolina oddziela od głównego grzbietu Gór Stolickich (na wschodzie) pasmo Radzima (970 m n.p.m.) i Zubovej (807 m n.p.m., na zachodzie).

Łańcuch zębaty, zwany cichobieżnym, posiada płytki z występami trapezowymi, zazębiające się z kołami uzębionymi. Mają one dodatkowe płytki prowadzące, wchodzące w wycięcia w zębach koła łańcuchowego i zabezpieczają łańcuch przed zsuwaniem się z koła. Łańcuchy zębate pracują cicho, zmniejszają skutki uderzeń oraz wykazują dużą sprawność.

Rów Nowohebrydzki – rów oceaniczny, położony jest w południowo-wschodniej części Oceanu Spokojnego, w Basenie Nowohebrydzkim na szerokości geograficznej równej 20°36´S i długości 168°37´E. Zajmuje siódmą pozycję na liście najgłębszych rowów oceanicznych. Jego głębokość sięga 9174 m. Rozciąga się po południowo-wschodniej stronie Grzbietu Huntera i wzdłuż zachodnich wybrzeży Nowych Hebrydów (wyspy oddalone około 1700 km na północny wschód od Australii) na długości 1200 km.

Góry Hidaka (jap. 日高山脈, Hidaka-sanmyaku) - łańcuch górski w południowo-wschodniej części Hokkaido w Japonii. Góry te rozciągają się na długości 150 km od przełęczy Karikachi w środkowej części wyspy do przylądka Erimo, gdzie spotykają się z Pacyfikiem. Wysokość gór Hidaka wynosi od 1500 do 2000 m n.p.m. Najwyższym szczytem jest Poroshiri (na niektórych mapach także w zapisie Horoshiri) o wysokości 2052 m n.p.m. Łańcuch Hidaka porozcinany jest ponad 20 kotlinami.

Sierra Madre Zachodnia (hiszp. Sierra Madre Occidental) - łańcuch górski o długości około 1500 km w Kordylierach, w zachodniej części Meksyku i południowo-zachodniej części Stanów Zjednoczonych. Jest południową częścią Gór Nadbrzeżnych - zachodniej części północnoamerykańskich Kordylierów. Stanowi zachodnią granicę Wyżyny Meksykańskiej. Łańcuch swój początek ma południowo-wschodniej części Arizony (niedaleko Tucson) a następnie kolejno biegnie przez meksykańskie stany: Sonora, Chihuahua, Sinaloa, Durango, Zacatecas, Nayarit, Jalisco, Aguascalientes i Guanajuato w których łączy się z Sierra Madre Wschodnia oraz Kordylierą Wulkaniczną.

Alpy Ötztalskie (niem. Ötztaler Alpen, wł. Alpi Venoste) - grupa górska w Alpach Retyckich, na granicy austriacko-włoskiej. Najwyższy szczyt to Wildspitze (3774 m n.p.m.). Alpy Ötztalskie to jedna z największych grup górskich w Alpach Wschodnich. Występują tutaj liczne lodowce. Ponad 300 szczytów przekracza wysokością 3000 m, opadając stromymi ścianami do malowniczych dolin. Nazwa grupy pochodzi od miejscowości Ötz, w dolinie Ötztal. Grupa Ötztalska wciśnięta jest między dwie ważne drogi biegnące ze wschodu na zachód: dolinę Innu na północy i dolinę Vinschgau (Val Venosta) na południu.

Dolina Bekaa (arab. البقاع = Al-Bika) - żyzna dolina w Libanie, położona 30 km na wschód od Bejrutu. Rozpościera się pomiędzy górami Liban na zachodzie i pasmem górskim Antylibanu na wschodzie. Ma 120 km długości i około 16 km szerokości. Stanowi około 40% powierzchni ziemi ornej Libanu.



       na podstawie Wikipedii, otwartej encyklopedii : licencje: GFDL, oraz CC-BY-SA 3.0 + autorzy, historia
edycja