Linki:
Apteka (grupa muzyczna),
Etyka,
Farmaceuta,
Farmacja,
Farmakopea,
Farmakoterapia,
Fasowacz,
Felczer,
Higiena,
Internet,
Kosmetyk,
Lek,
Lek recepturowy,
Lekarz,
Lublin,
Opatrunek,
Pacjent,
Pogotowie ratunkowe,
Recepta,
Reklama,
Sklep internetowy,
Staż,
System opieki zdrowotnej w Polsce,
Szpital,
Technik farmaceutyczny,
Apteka – placówka, zajmująca się głównie sprzedażą
leków i innych produktów medycznych (np.
opatrunków, środków
higienicznych). Apteki recepturowe zajmują się także przygotowywaniem
leków recepturowych zgodnie z przepisaną przez
lekarza receptą. W praktyce
pacjenci korzystają w aptekach także z konsultacji medycznych w sprawie stosowania poszczególnych leków w przypadku konkretnych dolegliwości, a nawet, w nagłych przypadkach, z najbardziej podstawowej pomocy medycznej, polegającej na udzieleniu pierwszej pomocy i wezwaniu innego wykwalifikowanego personelu (
lekarza,
felczera, zespołu
pogotowia ratunkowego itp.).
Skróty farmaceutyczne – to zapisane na
recepcie w skróconej formie polecenia i informacje
lekarza,
lekarza dentysty,
lekarza weterynarii lub
felczera dla
farmaceuty dotyczące sposobu jej realizacji. Z reguły formułuje się je w języku łacińskim. Mogą odnosić się do leków gotowych lub
recepturowych. Ich pisownia, oparta na tradycji, odbiega czasami od powszechnie przyjętych zasad. Pojawiają się w niej, na przykład, kropki na końcu skrótów powstałych przez ściągnięcie. Niektóre zaczyna się z wielkiej litery, inne – z małej.
Fasowacz (częściej w jako osoba
płci żeńskiej – fasowaczka) – pracownik
apteki, nieposiadający specjalistycznego wykształcenia
farmaceutycznego, zajmujący się odważaniem (lub odliczaniem) i pakowaniem odpowiednich porcji
leków (np.
tabletek) zgodnie z zapotrzebowaniem
pacjenta albo przepisanymi przez
lekarza w
recepcie zaleceniami.
Postacie leków dermatologicznych czyli postacie leków do stosowania miejscowego – formy leków przepisywanych do stosowania zewnętrznego, przygotowywane przez farmaceutę.
Technik farmaceutyczny - osoba zajmująca się zawodowo pracą w
aptece oraz przemyśle farmaceutycznym. Technik farmaceutyczny wykonuje także prace techniczne, analityczne i administracyjne związane z produkcją leków, analizą i kontrolą jakości leków oraz obrotem środkami farmaceutycznymi, artykułami sanitarnymi i sprzętem medycznym (w aptekach, pracowniach farmaceutycznych, przemyśle farmaceutycznym, chemicznym i zielarskim.
Farmakopea (kodeks apteczny) – urzędowy spis
leków dopuszczonych w danym kraju lub na danym terenie do obrotu, oraz obwarowany tymi samymi zastrzeżeniami spis surowców służących do ręcznego sporządzania niektórych z tych leków w aptece (
leków recepturowych). Zawiera opis wszystkich tych substancji, sposoby ich przechowywania oraz dostępu do nich osób powołanych, rodzaje opakowań, dozwolone metody dystrybucji, dawkowanie, sposoby kontroli jakości, a w przypadku leków robionych w aptece, także metody ich przygotowywania. Opisuje też metody identyfikacji leków, ich standaryzację, sposoby nazewnictwa i możliwe zamienniki.
Recepta – pisemne polecenie
lekarza,
lekarza dentysty,
lekarza weterynarii lub
felczera dla
farmaceuty i w mniejszym stopniu dla chorego dotyczące
leków, które mają zostać użyte w leczeniu. W
Polsce recepty wypisuje się stosując zarówno
język polski jak i
łaciński. Wystawianie recept reguluje Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 17 maja 2007 r. w sprawie recept lekarskich (
Dz. U. z 2007 r. Nr 97, poz. 646 z późn. zm.). Wzór recepty określa załącznik nr 6 do wyżej wymienionego Rozporządzenia. Recepta ma wymiary nie mniejsze niż 90 mm (szerokość) i 200 mm (długość) oraz nie większe niż 110 mm (szerokość) i 215 mm (długość) (§ 10. ust. 2 Rozporządzenia).
Farmakogenomika - dział nauki z pogranicza
farmakologii i
genetyki zajmujący się badaniem wpływu całego genomu danej osoby (polimorfizm genów) na reakcję organizmu na podanie określonych leków, a także na badaniu genomu w celu wykrycia nowych potencjalnych punktów uchwytu dla leków.
Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych – powstała 1 października 2002 roku polska instytucja państwowa zajmująca się rejestracją oraz kontrolą produktów leczniczych, wyrobów medycznych i produktów biobójczych. Podlega bezpośredniej kontroli
Ministra Zdrowia RP. Zasady i obszar działania Urzędu określa ustawa z 27 lipca 2001 o Urzędzie Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, opublikowana w
Dzienniku Ustaw nr 126, pozycja 1379, z późniejszymi zmianami. Pracami Urzędu kieruje Prezes powoływany na pięcioletnią kadencję, a także odwoływany przez Ministra Zdrowia.
Przesiębiorswto Zaopatrzenia Farmaceutycznego Cefarm Szczecin S.A. - podstawową działalnością firmy jest sprzedaż hurtowa i detaliczna wyrobów farmaceutycznych, medycznych, higienicznych i kosmetycznych. Przedmiotem sprzedaży są leki gotowe ( a także
leki psychotropowe i
narkotyki),
leki homeopatyczne, parafarmaceutyki,
zioła i preparaty ziołowe, materiały higieniczne i opatrunkowe,
kosmetyki, substancje i materiały recepturowe, środki dezynfekujące, sprzęt medyczny, artykuły pomocnicze - komputerowe oraz leki nie zarejestrowane w Polsce, realizowane w trybie
importu docelowego.
Osutki polekowe - zmiany skórne będące
efektem ubocznym stosowania niektórych leków. Mogą wystąpić w związku z zastosowaniem niektórych leków, niezależnie od tego na co i w jaki sposób (zewnętrznie czy wewnętrznie) użyty był lek.
Farmacja stosowana - dział
farmacji zajmujący się jej aspektami praktycznymi, czyli m.in.
technikami produkcji leków recepturowych i środków leczniczych oraz metodami kontroli leków.
Pozarejestracyjne stosowanie leków(ang. off-label use) – praktyka przepisywania pacjentom leków na schorzenia inne niż przewidziane w procesie autoryzacji rynkowej. Sytuacja dotyczy często leków stosowanych w psychiatrii, onkologii i pediatrii. Przykładem zastosowania tej praktyki jest m. in zapisywanie leków z grupy
SSRI (stosowanych głównie w leczeniu
zaburzeń depresyjnych) w celu leczenia
przedwczesnego wytrysku. Pozarejestracyjne stosowanie leków ma istotne implikacje ekonomiczne, etyczne i prawne.
Felczer (z
niem. Feldscher (chirurg polowy) z
szw. fältskär (chirurg polowy, wykonujący proste zabiegi)) -
zawód pomocniczy uprawniający do świadczenia pomocy medycznej chorym. Kwalifikacje felczera są niższe niż kwalifikacje
lekarza. Nie wymaga się od niego ukończenia wyższych studiów medycznych, a jedynie szkoły średniej (np. liceum felczerskiego) i zdobycia odpowiednich kwalifikacji na poziomie średnim. W
Polsce od wielu lat nie kształci się nowych felczerów, jednakże osoby, które w przeszłości wykształciły się w tym zawodzie mogą go dalej wykonywać. Ponadto felczerzy z innych krajów
Unii Europejskiej mogą po uznaniu ich kwalifikacji przez odpowiednie organy pracować w Polsce w swoim zawodzie.
Farmakopea Europejska (Ph. Eur.) –
farmakopea zawierająca spis substancji czynnych i podłoży używanych przy sporządzaniu produktów farmaceutycznych w Europie. Wydanie z roku 2005 obejmuje 1800 monografii szczegółowych i ogólnych, wliczając w to różne substancje chemiczne, antybiotyki, substancje biologicznie czynne, szczepionki dla ludzi i zwierząt, substancje immunomodulujące, radiofarmaceutyki, preparaty ziołowe i homeopatyczne. Zawiera również sposoby dawkowania i badań jakościowych i ilościowych leków. Monografie wyznaczają wymagania dla najważniejszych leków używanych w krajach europejskich. Wszystkie leki sprzedawane w 36 państwach członkowskich muszą stosować się do tych standardów. Dzięki temu konsumenci mają gwarancję wysokiej jakości produktów sprzedawanych w aptekach. Farmakopea Europejska jest wydawana przez Europejską Dyrekcję Jakości Leków (European Directorate for the Quality of Medicines - EDQM). Obecnie obowiązuje Farmakopea Europejska 6, której pełne i całkowicie zgodne z oryginałem polskojęzyczne tłumaczenie zostało wydane w roku 2008 pod nazwą
Farmakopea Polska VIII.
Agencja ds. Żywności i Leków FDA (
ang. Food and Drug Administration, w skrócie FDA) –
amerykańska agencja rządowa utworzona w 1906. Wchodzi w skład departamentu zdrowia i usług społecznych i jest odpowiedzialna za kontrolę
żywności (dla ludzi i zwierząt),
suplementów diety,
leków (dla ludzi i weterynaryjnych),
kosmetyków, urządzeń medycznych i urządzeń emitujących
promieniowanie (w tym także tych niemedycznych), materiałów biologicznych i
preparatów krwiopochodnych w USA.
Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych – powstała 1 października 2002 roku polska instytucja państwowa zajmująca się rejestracją oraz kontrolą produktów leczniczych, wyrobów medycznych i produktów biobójczych. Podlega bezpośredniej kontroli
Ministra Zdrowia RP. Zasady i obszar działania Urzędu określa ustawa z 27 lipca 2001 o Urzędzie Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, opublikowana w
Dzienniku Ustaw nr 126, pozycja 1379, z późniejszymi zmianami. Pracami Urzędu kieruje Prezes powoływany na pięcioletnią kadencję, a także odwoływany przez Ministra Zdrowia.
Centralna Ewidencja Badań Klinicznych – wydział
Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych zajmujący się oceną formalną i merytoryczną zgłoszonych badań klinicznych. Sponsor badania klinicznego, aby rozpocząć
badanie kliniczne na terytorium
Polski, musi zgłosi badanie kliniczne do CEBK i uzyskać zgodę Ministerstwa Zdrowia.