Ateizm

Ateizm – odrzucenie teizmu lub stanowisko, że bogowie nie istnieją. W najszerszym znaczeniu jest to brak wiary w istnienie bóstw. Słowo ateizm pochodzi od greckiego ἄθεος – ἀ- (a-, “nie”) + θεός (theos, “bóg”). Określenie to było przypisywane każdemu, kogo uznano za wierzącego w fałszywych bogów, żadnych bogów lub doktryny wchodzące w konflikt z ówczesnymi religiami.

Ateizm – odrzucenie lub stanowisko, że . W najszerszym znaczeniu jest to brak wiary w istnienie bóstw. Słowo ateizm pochodzi od greckiego ἄθεος – ἀ- (a-, “nie”) + θεός (theos, “bóg”). Określenie to było przypisywane każdemu, kogo uznano za wierzącego w fałszywych bogów, żadnych bogów lub doktryny wchodzące w konflikt z ówczesnymi religiami.

Ateizm – odrzucenie teizmu lub stanowisko, że bogowie nie istnieją. W najszerszym znaczeniu jest to brak wiary w istnienie bóstw. Słowo ateizm pochodzi od greckiego ἄθεος – ἀ- (a-, “nie”) + θεός (theos, “bóg”). Określenie to było przypisywane każdemu, kogo uznano za wierzącego w fałszywych bogów, żadnych bogów lub doktryny wchodzące w konflikt z ówczesnymi religiami.

Teizm (gr. θεoς theos - bóg) to wiara w istnienie Boga, bogów lub bogiń, którzy są osobami ingerującymi w losy świata, który jest ich dziełem; czuwającymi nad biegiem wydarzeń lub podtrzymującymi świat w istnieniu. Antonimem wyrazu "teizm" jest słowo "ateizm", czyli zaprzeczenie istnienia Boga/bogów.

Adevism (od sanskryckiego deva, utworzone analogicznie do słowa ateizm) – termin, który wprowadził Friedrich Max Müller, aby określić negację wszystkich bogów, a w szczególności bogów hinduizmu. Müller użył go w Gifford Lectures w odniesieniu do filozofii Wedanty. Współcześnie termin ten jest rzadko spotykany, choć czasami jest używany, aby określić niedowierzanie w istnienie jakichkolwiek bogów, w odróżnieniu od niewiary tylko w judeochrześcijańskiego Boga.

Silny ateizm jest terminem używanym zazwyczaj do opisywania ateistów zgadzających się z twierdzeniem "bogowie nie istnieją". Słaby ateizm odnosi się z kolei do każdego typu ateizmu i nonteizmu, który nie spełnia w pełni tego stwierdzenia. Ze względu na elastyczność pojęcia "bóg", dana osoba może być silnie ateistyczną w przypadkach niektórych bogów, pozostając jednocześnie słabym ateistą w innych kategoriach. Np. wszyscy katolicy są silnymi ateistami w stosunku do Brahmy i Thora.

Nowomęczennik - jeden z tytułów świętych w Kościołach prawosławnych, nadawany osobom, które poniosły bezpośrednią śmierć męczeńską za wiarę lub też zmarły w wyniku represji skierowanych przeciw chrześcijanom przez rządy związane z innymi religiami lub ateistyczne.

Teocentryzm (z gr. Θεός, theos – bóg i z łac. centrum – środek) – pogląd uznający boga/bogów za przyczynę i cel istnienia wszystkich bytów. Bóg (bogowie) uważany jest za byt zewnętrzny wobec wszechświata, działający stale, wzywający do życia duchowego w łączności ze swoją osobą i reagujący na aktywność ludzi.

Ateizm w Polsce – początki ateizmu na ziemiach polskich wiążą się z osobą Kazimierza Łyszczyńskiego, skazanego w 1688 roku (wyrok wykonano w rok później) na karę śmierci za prace nad dziełem De non existentia Dei.

Niewidzialny Różowy Jednorożec (ang. Invisible Pink Unicorn, IPU) - bogini parodii religii, będącej satyrą na wierzenia teistyczne. Bogini przyjmuje kształt jednorożca, który jest paradoksalnie jednocześnie niewidzialny i różowy. Te atrybuty mają w zamierzeniu być prześmiewcze wobec niektórych, sprzecznych wewnętrznie, atrybutów bogów teistycznych. Czyni to NRJ popularną figurą retoryczną używaną przez ateistów i innych sceptyków religijnych.

Religie Rosji - na terenie Rosji działa kilkaset wspólnot religijnych, reprezentujących niemal wszystkie religie i wyznania współczesnego świata. Ze względu na specyfikę religijności Rosji i znaczne zróżnicowane wyznaniowe niemożliwe jest uzyskanie rzetelnych i jednoznacznych danych. Wg różnych badań 53-73% obywateli Rosji to chrześcijanie (51-71% prawosławni, 1-2% katolicy, 1% protestanci), 6-15% to muzułmanie. Wyznawcy innych religii stanowią mniej niż 1% populacji. Liczba ateistów, agnostyków i wyznawców religii nieodwołujących się do pojęcia Boga/bogów (np. buddyzmu) wynosi 24-48%. Zgodnie z konstytucją Federacji Rosyjskiej państwo rosyjskie ma charakter świecki.

Błąd antropologiczny – sformułowanie użyte przez Jana Pawła II w encyklice Centesimus annus, określające fałszywą koncepcję człowieka przyjętą przez socjalizm. W dokumencie tym czytamy: podstawowy błąd socjalizmu ma charakter antropologiczny (13). Krytyka ta opiera się na personalistycznej wizji ludzkiej osoby, która jest przeciwieństwem marksistowskiej koncepcji człowieka. Według papieża najważniejszy element błędu antropologicznego socjalizmu stanowi kolektywizm, a jego główną przyczyną jest ateizm.

Traktat ateologiczny: Fizyka metafizyki książka autorstwa Michela Onfraya, w której poddaje krytyce główne religie monoteistyczne, a także tworzy filozoficzne podstawy zaangażowanego, świadomego ateizmu.

Twierdzenie Nie ma ateistów w okopach (od ang. There are no atheists in foxholes; foxhole to typowy dla wojsk amerykańskich jednoosobowy okop) to aforyzm twierdzący, że w czasie skrajnego stresu i strachu, jak np. występującego w czasie uczestnictwa w działaniach wojennych, większość osób będzie wierzyć lub mieć nadzieję na istnienie siły wyższej. Aforyzm ten odbierany jest przez wielu ateistów jako obraźliwy.

Związek Wojujących Bezbożników (ros. Союз воинствующих безбожников) - organizacja propagująca ateizm, powstała w ZSRR 7 lutego 1925 jako Liga Bezbożników (od 1929 pod nazwą Związek Wojujących Bezbożników)

Sekertariat ds. niewierzących został utworzony 9 IV 1965 przez papieża Pawła VI. Jego celem jest badanie ateizmu, jego przyczyn. Ponadto zajmuje się nawiązywaniem dialogu z niewierzącymi.

Racjonalizm światopoglądowy - współczesny ruch filozoficzno-światopoglądowy zapoczątkowany w XVIII wieku. Racjonalizm światopoglądowy odrzuca przyjmowanie na samą tylko wiarę religijnych, filozoficznych, społecznych i politycznych dogmatów, choć nie jest całkowicie ateistyczny, ani rewolucyjny społecznie. Racjonaliści przyjmują tylko te spośród elementów wiedzy i wierzeń, które dają się uzasadnić na podstawie czysto logicznego myślenia oraz empirycznego poznania. Wśród zwolenników racjonalizmu znajdują się zarówno ateiści, jak i agnostycy oraz deiści i teiści.

Udajana - (ang. Udayana) indyjski filozof z X wieku n.e. Pochodził z Mithili (północny Bihar). Przedstawiciel szkoły njaja i autor wielu sanskryckich dzieł, w których krytykował doktryny ateistyczne mimansy, buddystów i dżinistów. Jego główne dzieła to:

Nastika (dewanagari नास्तिक) – pojęcie filozofii indyjskiej oznaczające negację słowa astika i tworzące z nią parę przeciwieństw analogiczną do pary ateizm - teizm. Do systemów nastika zalicza się buddyzm i dżinizm.

Ateizm państwowy - jest to oficjalne promowanie ateizmu przez władze państwowe, często połączone z czynną walką z praktykami religijnymi i samą religią. Ateizm państwowy został wprowadzony w krajach komunistycznych, takich jak ZSRR, Chińska Republika Ludowa, Korea Północna, Kambodża oraz komunistyczna Mongolia. Władze tych krajów postrzegały lub postrzegają ateizm jako nierozerwalną część komunistycznej ideologii materialistycznej. Konsekwencje ateizmu państwowego przejawiały się czynną, i czasami brutalną wrogością wobec religii, prześladowaniem instytucji religijnych, przywódców i wyznawców. Długą historię związaną z ateizmem zaprowadzanym przez państwo miał Związek Radziecki. Jeżeli jednostka chciała osiągnąć sukces w społeczeństwie, stanowczo wymagano od niej by demonstrowała ateizm i trzymała się z dala od świątyń. Praktyka ta była szczególnie nasilona w okresie stalinowskim. Ponadto ZSRR narzucał ateizm państwowy w szerokim obszarze swoich wpływów, wliczając w to miejsca takie jak Azja Centralna.

Kult Rozumu – ateistyczny kierunek myśli politycznej w czasie rewolucji francuskiej. Odrzucał on istnienie Boga, głosił niszczenie wszelkich wpływów chrześcijaństwa we Francji oraz pochwałę ludzkiego umysłu, jak i obyczajowy hedonizm. Jego rozwój został zahamowany przez Komitet Ocalenia Publicznego w czerwcu 1794.

       na podstawie Wikipedii, otwartej encyklopedii : licencje: GFDL, oraz CC-BY-SA 3.0 + autorzy, historia
edycja