Linki:
Albania,
Bałkańska liga językowa,
Bałkanizacja,
Bałkany (ujednoznacznienie),
Bośnia i Hercegowina,
Bułgaria,
Cesarstwo Bizantyńskie,
Chorwacja,
Czarnogóra,
Europa,
Grecja,
Imperium osmańskie,
Islam,
Jugosławia,
Katolicyzm,
Kocioł bałkański,
Kosowo,
Macedonia,
Półwysep Bałkański,
Prawosławie,
Rumunia,
Słowenia,
Słowianie,
Serbia,
Serbia i Czarnogóra,
Turcja,
VI wiek,
Wojwodina,
Bałkany – region
Europy, obejmujący w przybliżeniu obszar
Półwyspu Bałkańskiego. Jednak nazwa ta mniej odnosi się do geografii, a bardziej do wspólnoty historyczno-kulturowej. Przy takim podejściu o przynależności danego kraju do Bałkanów decydują cechy kulturowe (np. język należący do
ligi bałkańskiej, pewne elementy kultury ludowej), społeczne (np. wieloetniczność, współwystępowanie
katolicyzmu,
prawosławia i
islamu) oraz historyczne (np. dawna przynależność do
Cesarstwa Bizantyjskiego, zasiedlenie przez
Słowian w
VI wieku naszej ery, a przede wszystkim doświadczenie
panowania tureckiego).
Prawosławie w Austrii było tradycyjnie obecne od XVII wieku. W schyłkowym okresie istnienia Cesarstwa Austro-Węgier żyło w nim 3,2 mln wyznawców prawosławia. Po rozpadzie Austro-Węgier stało się ono religią związaną głównie z mniejszościami narodowymi i emigracją zarobkową z obszaru Bałkanów. Według danych z 2005 w Austrii żyło ok. 400 tys. wyznawców prawosławia.
Teren kanoniczny – pojęcie funkcjonujące we współczesnej
eklezjologii prawosławnej, przede wszystkim w pracach autorów związanych z
Rosyjskim Kościołem Prawosławnym oznaczające terytoria lub grupy etniczne, które niezależnie od swojej sytuacji politycznej powinny przynależeć poszczególnym Kościołom
autokefalicznym. Pojęcie terenu kanonicznego stoi w opozycji do terytorium kanonicznego, który oznacza jedynie aktualną przynależność jurysdykcyjną danego obszaru.
Tożsamość regionalna - specyficzna
tożsamość zbiorowa i kulturowa oparta na tradycji i regułach, odnoszona cech społecznych i kultury specyficznych dla danego
regionu. Problemy z tożsamością regionalną występują głównie na terenach przygranicznych, gdzie przynależność państwowa jest nadal świeża a ludność napływowa (np. tożsamość ludności polskiej na tzw.
Ziemi Lubuskiej).
Przynależności – zgodnie z definicją ustawową zawartą w
Kodeksie Cywilnym, przynależnościami są
rzeczy ruchome (samoistne, nie będące elementami innych rzeczy) potrzebne do korzystania z innej
rzeczy (rzeczy głównej) zgodnie z jej przeznaczeniem i pozostające z nią w faktycznym związku odpowiadającym temu celowi (np. kluczyki do samochodu; są rzeczą ruchomą i są związane z samochodem w ten sposób, że pozwalają do niego wejść i uruchomić silnik, a tym samym umożliwiają korzystanie z niego zgodnie z przeznaczeniem). Przez pozbawienie przynależności faktycznego związku z rzeczą główną przynależność nie traci swego charakteru (kluczyki nie przestaną być przynależnością samochodu jeśli wyjmiemy je z zamka lub stacyjki i schowamy je do szuflady w biurku).
Plezjobioza – u
owadów społecznych, występowanie z bliskim sąsiedztwie dwóch lub więcej gniazd przy jednoczesnym słabym porozumiewaniu się zamieszkujących je kolonii lub też braku bezpośredniego porozumiewania się.
Szafirek drobnokwiatowy (Muscari botryoides) –
gatunek rośliny z rodziny
szparagowatych. Występuje Europie środkowo-południowej od
Bałkanów i
Półwyspu Apenińskiego na północ do
Białorusi,
Polski,
Niemiec i
Francji.
Folksonomia (znana też jako wspólne tagowanie, społeczna klasyfikacja, społeczne indeksowanie i społeczne tagowanie; można także spotkać zaproponowany przez Justynę Hofmokl polski termin kumplonomia) –
neologizm oznaczający praktykę kategoryzacji treści z wykorzystaniem dowolnie dobranych słów kluczowych. W znaczeniu potocznym termin ten odnosi się do grupy ludzi współpracujących spontanicznie w celu uporządkowania informacji w kategoriach.
Odalizm - to nazwa
germańskiego ruchu ludowego. Pochodzi od protogermańskiego słowa "ôþalan", który w przybliżeniu znaczy "spuścizna", "dziedzictwo". Ruch opiera się na dumie z własnej starożytnej
kultury i
tradycji religijnej przy jednoczesnym odrzuceniu wszystkiego "obcego", niebędącego elementami rodzimej kultury i tradycji. Rodzima kultura wyznaczona jest przez krąg
rasowy, etniczny lub
rodowy. Ruch przyjmuje tę kulturę jako własną, taką jaka została utrwalona przez cechy wrodzone. Odrzuca kulturowe początki mające różne rodowody, uznając je za nieprzynależne własnemu
archetypowi człowieka, temu który tworzy odrębność człowieka.
Platypteryg (Platypterygius) –
ichtiozaur prawdopodobnie należący do rodziny
Ophthalmosauridae. Z analizy kladystycznej przeprowadzonej przez Michaela Caldwella (1997) wynikała jego przynależność do rodziny
Leptonectidae; jednak późniejsza analiza Maischa i Matzkego (2000) wykazała jego przynależność do Ophthalmosauridae. Także późniejsi autorzy (np. Maisch, 2010 czy Fischer, 2012) zaliczają rodzaj Platypterygius do Ophthalmosauridae.
Orientacje społeczne (dawniej motywy społeczne) –
preferencje co do podziału wyników (
dobra) pomiędzy siebie i innych w sytuacji
współzależności społecznej.
Ugłastowate (Molluginaceae) –
rodzina roślin
okrytonasiennych wyróżniana w obrębie
goździkowców (Caryophyllales). Przynależność rodzajów do tej rodziny zmieniała się w miarę poznawania
filogenezy goździkowców. Skład rodziny po badaniach molekularnych został ograniczony do ok. 9–11 rodzajów z ok. 90 gatunkami. Występują one na wszystkich kontynentach na obszarach pod wpływem klimatu tropikalnego i umiarkowanego ciepłego (także na
Bałkanach i na rozległych obszarach
Ameryki Północnej). Rośliny z rodzajów ugłasta i uglin są wykorzystywane w tradycyjnej medycynie ludowej w południowej Azji i w Afryce.
Pachystropheus –
rodzaj wymarłego
zauropsyda żyjącego w
późnym triasie (
retyk). Jego szczątki odnaleziono w południowo-zachodniej
Anglii. Jego szczątki opisał Friedrich von Huene w 1935. Zostało to preoczone, a ponownego opisu dokonali Storrs i Gower w 1993. Autorzy ci sklasyfikowali Pachystropheus jako przedstawiciela
kladu Choristodera; jeśli jego przynależność do tej grupy zostałaby potwierdzona, byłby on najstarszym znanym przedstawicielem Choristodera, starszym o 45 milionów lat od
środkowojurajskiego rodzaju Cteniogenys, i dowodziłby istnienia tej grupy już w triasie. Ich wnioski zostały jednak zakwestionowane przez Evans i Hechta (1993), wg których cechy morfologiczne, które Storrs i Gower uznali za dowodzące przynależności Pachystropheus do Choristodera, są w rzeczywistości spotykane u wielu innych wodnych lub ziemnowodnych grup gadów. Evans i Manabe (1999) przeprowadzili analizę kladystyczną, z której wynika, że Pachystropheus był przedstawicielem Choristodera i
taksonem siostrzanym do
japońskiego rodzaju Shokawa; autorzy podkreślili jednak, że taka pozycja filogenetyczna Pachystropheus nie jest pewna. Także Renesto (2005) uznał przynależność Pachystropheus do Choristodera za niepotwierdzoną; stwierdził też występowanie podobieństw w budowie szkieletu pozaczaszkowego między Pachystropheus a rodzajem Endennasaurus zaliczanym do grupy
Thalattosauria, choć nie przesądzał, czy owe podobieństwa są dowodem bliskiego pokrewieństwa Pachystropheus z Endennasaurus czy też są jedynie rezultatem
konwergencji.
Zabezpieczenia społeczne - system zinstytucjonalizowanych
świadczeń materialnych i niematerialnych, które mają na celu zagwarantowanie oraz zaspokojenie podstawowych potrzeb wszystkim członkom danej
społeczności.
Obserwacja - jedna z podstawowych metod badawczych w
naukach społecznych, stosowana przede wszystkim w
socjologii,
etnologii,
antropologii i
psychologii. Istnieje wiele metod obserwacyjnych różniących się przede wszystkim stopniem ingerencji obserwatora w obserwowane sytuacje, sposobami rejestracji i analizy oraz czasem trwania.