Baśń

Baśń (często mylona z bajką, krótkim wierszowanym utworem) – jeden z fantastycznych gatunków epickich, zazwyczaj niewielkich rozmiarów, odwołujący się zwykle do folkloru.

Sphaeriusidae – rodzina chrząszczy z podrzędu Myxophaga obejmująca jeden rodzaj gatunków współcześnie żyjących (Sphaerius z 23 gatunkami) oraz wymarły gatunek Burmasporum rossi. Chrząszcze te zwykle znajdowane są nad brzegami strumieni oraz rzek. Występują w wilgotnym podłożu, pod kamieniami, w szczątkach roślinnych, gdzie odżywiają się glonami i sinicami. Są bardzo niewielkich rozmiarów (0,5–1,2 mm), wypukłe, o błyszczącej powierzchni, barwy ciemnobrązowej do czarnej.

Ligarki – niewielka polana w Pieninach. Znajduje się na wysokości 730-750 m w Masywie Trzech Koron. Położona jest na grzbiecie porośniętym dzikim lasem jodłowo-świerkowym, który już Kazimierz Sosnowski uważał za las pierwotny. Ma powierzchnię 0,45 ha i z powodu niewielkich rozmiarów pozbawiona jest widoków, gdyż przesłania je las. Mimo niewielkich rozmiarów stwierdzono występowanie na niej ok. 100 gatunków roślin naczyniowych. Do 1980 polana była regularnie koszona, później zaprzestano koszenia, prowadzi się natomiast badania nad sukcesją wtórną.

City light (światło uliczne) - rodzaj outdoorowej reklamy ulicznej. Jest to niewielkich rozmiarów - zwykle 1,2 na 1,8 m - zazwyczaj podświetlana tablica ogłoszeniowa, umieszczana w najbardziej uczęszczanych miejscach miast takich jak pasaże handlowe, deptaki, dworce kolejowe, przystanki komunikacji publicznej. Oprócz funkcji reklamowej citylighty mogą stanowić element miejskiego krajobrazu. Z tego powodu city lighty zwane są meblami miejskimi

Dyptyk (z gr. διπτυχος — diptichos — „podwójnie składany”) to w sztuce sakralnej rodzaj artystycznego obiektu służącego celom dewocyjnym, składającego się z dwu, połączonych zawiasami, tabliczek (zwanych skrzydłami), składanych na podobieństwo książki, zwykle przenośnego, niewielkich rozmiarów. Na tabliczkach umieszczone są malowane lub płaskorzeźbione przedstawienia o treściach religijnych. Niewielkie dyptyki służyły prywatnemu nabożeństwu, np. w podróży.

Moralizatorstwo to odmiana moralistyki, uważana za skrajną, cechująca się tym, że zazwyczaj wywołuje skutki przeciwne od zamierzonych. W savoir-vivre tym pejoratywnym słowem określa się potocznie także natrętne, dokuczliwe upominanie kogoś lub czyjąś skłonność do prawienia morałów. Pojęcie to występuje również w nauce o literaturze, jako cecha dydaktycznych utworów literackich np. w okresie średniowiecza, oświecenia lub baroku lub pewnych gatunków, np. bajek.

Czekan – drzewcowa broń obuchowo-sieczna składająca się z długiego trzonka zakończonego siekierką, zwykle niewielkich rozmiarów, nieco podobna do ciupagi. Od topora bojowego czekan różni się bardziej delikatnym, wąskim żeleźcem, wydatnym, młotkowatym obuchem i zwykle dłuższym styliskiem.

Skakunowate, skakuny, skaczele (Salticidae) - rodzina pająków, które nie tkają sieci, tylko polują skacząc na swoją ofiarę. W skład rodziny, mającej minimum 65 mln lat, wchodzi ok. 5 tysięcy gatunków przynależących do blisko 500 rodzajów, co czyni je najliczniejszą rodziną wśród pająków z ok. 13 proc. wszystkich gatunków. W Polsce stwierdzono występowanie 65 gatunków. Skakuny na ogół są niewielkich rozmiarów, większość osiąga 2-12 mm, choć zdarzają się osiągające ok. 20-30 mm (np. z rodzajów Hyllus i Sandalodes) oraz takie, które nie przekraczają 1 mm (rodzaj Eupoa).

Urąbkowate (Donacidae) – rodzina małży z rzędu Veneroida obejmująca około 60 współcześnie żyjących gatunków. Są to zwierzęta morskie, niewielkich rozmiarów, przeciętnie 20–40 mm, tylko nieliczne z nich dorastają do 150 mm długości. Muszle w kształcie trójkąta, o bokach spłaszczonych, mocne, połyskliwe. Szczyty muszli są położone blisko jej tylnej krawędzi. Ubarwienie periostrakum zwykle żółte lub fioletowe, u niektórych gatunków bardzo zmienne – w obrębie tego samego gatunku spotykane są muszle o barwie od śnieżnobiałej po ciemnofioletową. Zmienność barw i proporcji muszli nastręcza trudności taksonomicznych. Przykładowo, wykazano, że przedstawiciele dwóch gatunków współwystępujących w strefie upwellingu Prądu Peruwiańskiego wyróżnianych ze względu na różnice w proporcjach muszli – Donax marincovichi i Donax obesulus – nie różnią się od siebie genetycznie. Połówki pustych muszli często pozostają złączone. Noga urąbkowatych jest mocna i długa – umożliwia wykonywanie skoków lub szybkie zakopanie się w dnie.

Morał – uwaga, nauka umoralniająca; puenta końcowa o charakterze pouczającym, objaśniająca symbolikę zdarzeń przedstawionych w utworze literackim, zwykle w bajce. Ma postać zwięzłego, abstrakcyjnego sądu, zakazu lub nakazu. Morał wysłowiony mieści się zwykle na końcu utworu (gr. epimythion); czasami stanowi także formułę początkową wypowiedzi (gr. promythion).

Ciosankowate, języczkowate (Cynoglossidae) - rodzina ryb flądrokształtnych. Większość gatunków morskich, niektóre spotykane w wodach słodkich. Mimo niewielkich rozmiarów mają znaczenie gospodarcze ze względu na smaczne mięso.

Zapylenie – zjawisko występujące u roślin kwiatowych, polegające na przeniesieniu ziarna pyłku na znamię słupka. Kwiaty posiadają specjalne przystosowania do tego celu. Znamiona ich słupków są kleiste, a pyłek jest zwykle bardzo niewielkich rozmiarów.

Geoglif – rysunek, figura lub wzór na ziemi sporych rozmiarów (zwykle większy niż 4 metry). Najczęściej tworzony poprzez wykopanie niewielkich rowków, ułożenie kamieni, lub w inny sposób umożliwiający odróżnienie powstałych linii od reszty gruntu stanowiącego w tym przypadku tło dla powstałego w ten sposób obiektu.

Bajka - animowany film krótkometrażowy z 1968 roku. Jest to bajka przeznaczona zarówno dla dzieci, jak i dla dorosłych w reżyserii Ryszarda Kuziemskiego i z jego scenariuszem.

Geoglif - rysunek, figura lub wzór na ziemi sporych rozmiarów (zwykle większy niż 4 metry). Najczęściej tworzony poprzez wykopanie niewielkich rowków, ułożenie kamieni, lub w inny sposób umożliwiający odróżnienie powstałych linii od reszty gruntu stanowiącego w tym przypadku tło dla powstałego w ten sposób obiektu.

Folkloryzm – wybieranie elementów pochodzących z folkloru ludowego i cytowanie ich w oderwanym od pierwotnych znaczeń kontekście. Jako jeden z pierwszych termin ten zaproponował Józef Burszta w celu oddzielenia kategorii folkloru od folkloryzmu.

Bajka terapeutyczna – krótkie opowiadanie z morałem tworzone dla dzieci w wieku od 3 do 9 lat. W opowiadaniach tych świat jest widziany z dziecięcej perspektywy. Ich głównym zadaniem jest przezwyciężanie i redukowanie lęku u dzieci. Cechą bajek terapeutycznych jest to, że bohater znajduje się w trudnej sytuacji i przeżywa stany lękowe. Wprowadzone do bajki postaci pomagają bohaterowi znaleźć sposoby przezwyciężenia trudnych chwil życia. Dziecko ma możliwość przebycia z bohaterem całej drogi wyjścia z lęku. Zazwyczaj bohaterami bajek terapeutycznych są małe zwierzątka, dzieci lub zabawki, z którymi czytelnik (słuchacz), może się identyfikować.

Skakunowate, skakuny, skaczele (Salticidae) - rodzina pająków, które nie tkają sieci, tylko polują skacząc na swoją ofiarę. W skład rodziny, mającej minimum 65 mln lat, wchodzi ok. 5 tysięcy gatunków przynależących do blisko 500 rodzajów, co czyni je najliczniejszą rodziną wśród pająków z ok. 13 proc. wszystkich gatunków. W Polsce stwierdzono występowanie 65 gatunków. Skakuny na ogół są niewielkich rozmiarów, większość osiąga 2-12 mm, choć zdarzają się osiągające ok. 20-30 mm (np. z rodzajów Hyllus i Sandalodes) oraz takie, które nie przekraczają 1 mm (rodzaj Eupoa). Istnieje rodzaj Bagheera.

Śrut metalowy - wyrób hutniczy w postaci niewielkich rozmiarów cząstek metalu, zwykle nieprzekraczających wielkości kilku milimetrów, w kształcie zbliżonych do kulistego. W postaci śrutu dostarcza się stopy odlewnicze. Śrut może być wykorzystany także jako gotowy materiał, np. na balast lub jako śrut strzelniczy.

       na podstawie Wikipedii, otwartej encyklopedii : licencje: GFDL, oraz CC-BY-SA 3.0 + autorzy, historia
edycja