Linki:
Étienne de Condillac,
Charles Bonnet,
David Hume,
Fenomenologia,
Filozofia,
Francis Bacon (filozof),
George Berkeley,
Heraklit,
Idea,
Immanuel Kant,
Język grecki klasyczny,
Jan Śniadecki,
John Locke,
Natywizm,
Pierre Cabanis,
Pozytywizm,
Pozytywizm logiczny,
Racjonalizm filozoficzny,
Sensualizm,
Stanisław Staszic,
Empiryzm (od
gr. ἐμπειρία empeiría – "doświadczenie") – doktryna
filozoficzna głosząca, że źródłem ludzkiego poznania są wyłącznie lub przede wszystkim, bodźce zmysłowe docierające do naszego umysłu ze świata zewnętrznego, zaś wszelkie
idee, teorie itp. są w stosunku do nich wtórne.
Transcendentalność (łac. transcendere - "wychodzenie poza granice") - zagadnienie jest transcendentalne, kiedy jego problematyka wykracza poza doświadczenie zmysłowe, czy możliwe użycie teorii konfrontowanej z doświadczeniem, a sposób jego weryfikacji nie jest jedynie sprawą logiki czy matematyki. Pojęcie transcendentalności było wykorzystywane przez wielu filozofów często przypisujących temu określeniu odmienne znaczenia. Od czasu "przewrotu kopernikańskiego" pojęcie to odnosi się przede wszystkim do filozofii
Immanuela Kanta, który wykorzystuje je w odniesieniu do warunków poznania
empirycznego.
Panpsychizm -
doktryna czasoprzestrzennej rzeczywistości, która głosi, że każda rzecz ma swój umysłowy czy „wewnętrzny" aspekt. Niewielu z panpsychistów podpisałoby się pod tezą, iż wszystko obdarzone jest
umysłem, łącznie z kijami i kamieniami, znacznie częściej powiadają oni, że rzeczom właściwe są różne stopnie wewnętrznych, subiektywnych, czy quasi-świadomościowych aspektów, w pewnych przypadkach podobnych do naszej świadomości. W pełni rozwiniętymi umysłami dysponowałyby jedynie obiekty o złożoności zbliżonej do złożoności
człowieka. Jednak nie jest łatwo precyzyjnie określić, w jakim stopniu wszystkim rzeczom czasoprzestrzennym mają przysługiwać takie subiektywne, umysłowe aspekty. W większości przypadków stanowisko to jest głoszone przez tych, którym trudno jest pojąć, w jaki sposób to, co umysłowe, miałoby być powodowane czy budowane z czynników wyzbytych jakichkolwiek jakości umysłowych.
Projekt poznania ludzkiego cognomu (
ang. Human Cognome Project) – zespół projektów badawczych mających na celu rozszyfrowanie działania ludzkiego
mózgu. Nazwa cognom bierze się od
łacińskiego cogito (myślę) i nawiązuje do nazwy
genom. Cognom oznacza zespół cech określających sposób myślenia człowieka. Podstawowym założeniem projektu jest próba zrozumienia mózgu ludzkiego jako bardzo skomplikowanej maszyny. Naukowcy chcą odszyfrować sposób działania naszego umysłu podobnie, jak to się udało w
Projekcie poznania ludzkiego genomu.
Innatyzm to doktryna filozoficzna głosząca, że umysł rodzi się z ideami/wiedzą i dlatego nie jest
czystą tablicą w momencie narodzin, jak twierdzili wcześni
empiryści tacy jak
John Locke. Dowodzi to tego, że nie cała wiedza jest zdobywana poprzez doświadczenie i
zmysły.
Elektroliza — w chemii i fizyce - ogólna nazwa na wszelkie zmiany struktury chemicznej substancji, zachodzące pod wpływem przyłożonego do niej zewnętrznego
napięcia elektrycznego. W węższym zakresie pojęcie to obejmuje tylko procesy rozkładu. Elektrolizie towarzyszyć może (choć nie musi) szereg dodatkowych zjawisk, takich jak
dysocjacja elektrolityczna, transport jonów do
elektrod, wtórne przemiany jonów na elektrodach i inne. W sensie technologicznym przez elektrolizę rozumie się wszystkie te procesy łącznie.
Światło chemiczne – świetlik (ang. Glow stick, Lightstick) jednorazowe
źródło światła zbudowane z plastikowego pojemnika zawierającego dwie odizolowane ciecze (jedną w szklanym pojemniku), które po wymieszaniu zaczynają świecić. Światło chemiczne aktywuje się przez zgięcie plastikowego pojemnika zewnętrznego aż do złamania (lub zgniecenia) szklanego pojemnika wewnętrznego. Światło chemiczne może świecić od 5 minut (ultra intensywne) do 12 godzin. Produkowane są świetliki w różnych barwach: zielone (te z reguły świecą najdłużej), czerwone, pomarańczowe, różowe, żółte, niebieskie, fioletowe i białe oraz świecące w podczerwieni.
Kama – jeden z klasycznych,
hinduistycznych celów życia
Indusa. Oznacza również zewnętrzne bodźce zmysłów i zanieczyszczenie zmysłowymi bodźcami w umyśle. Kāma jest postrzegana, jako jeden z czterech stadiów życia człowieka. Jest najniższym szczeblem w drabinie celów hinduistów, ponieważ nawet zwierzęta pragną fizycznych przyjemności. Innymi dwoma
puruszarthami są dharma i moksza.
Psychonauta – osoba doświadczająca celowo wywołanych zmian
świadomości (
doświadczeń psychodelicznych), w celu poznania swojego umysłu poprzez bezpośrednie doświadczenie. Zmiana stanu świadomości może zostać wywołana poprzez zażycie
psychodelików jak również
deprywację sensoryczną.
Schizofrenia zdezorganizowana lub hebefreniczna – to podtyp
schizofrenii, który charakteryzuje się przede wszystkim niespójnością, absurdalnością zachowania oraz nieadekwatnością reakcji emocjonalnych lub ich całkowitym brakiem; ponadto obserwuje się wzmożoną wrażliwość na bodźce wewnętrzne, przy jednoczesnym osłabieniu wrażliwości na bodźce zewnętrzne. Mogą występować
halucynacje oraz
urojenia, ale nigdy nie tworzą one usystematyzowanej całości. Charakterystyczne dla chorych jest także zaniedbanie
higieny osobistej, a niekiedy
koprofagia).
Apeiron - wydawnictwo publikujące książki i artykuły prezentujące teorie alternatywne w stosunku do głównego nurtu fizyki i kosmologii. Skupia się przede wszystkim na pracach krytycznych wobec teorii
Wielkiego Wybuchu oraz
Teorii Względności.
Indywidualizm (
łac. individuum - jednostka, coś niepodzielnego) -
doktryna filozoficzna, zgodnie z którą istotne znaczenie przyznawano tylko jednostkom.
Kosmopolityzm − pogląd negujący wszelkie podziały kulturowo-polityczne i terytorialne. Zwolennicy kosmopolityzmu uważają za swoją
ojczyznę nie jakiś
kraj czy inny obszar, ale cały świat. Dążą oni do politycznej i społecznej jedności świata, wolnego od podziałów i konfliktów, stopionego w jedną masę ludzką. Tak sformułowana
doktryna jest przeciwieństwem
patriotyzmu jak i
nacjonalizmu.
London Borough of Haringey - gmina (borough)
Wielkiego Londynu, położona w jego północnej części. Jej jedna część wchodzi w skład tzw.
Wewnętrznego Londynu, a druga w skład
Zewnętrznego. Powstała w
1965 roku przez połączenie trzech byłych gmin. Graniczy łącznie z sześcioma innymi jednostkami. Haringey obejmuje obszar ponad 28,5 km². Niektóre z bardziej znanych lokalnych zabytków to: Alexandra Palace, Bruce Castle czy
Tottenham Hotspur F.C..
Mięsień zwieracz zewnętrzny odbytu (
łac. musculus sphincter ani externus,
ang. sphincter ani externus muscle) – eliptycznego kształtu pasmo mięśniówki poprzecznie prążkowanych. Miejscem przyczepu m. zwieracza zewnętrznego odbytu jest środek ścięgnisty
krocza (centrum tendineum perinei). Leży zewnętrznie od
m. zwieracza wewnętrznego odbytu, oddzielony od niego podłużną warstwą błony mięśniowej
odbytnicy. Czynność zwieracza zewnętrznego jest zależna od woli, odgrywa on więc rolę w końcowych fazach procesu
defekacji. Znajdując się w stanie napięcia spoczynkowego mięsień ten zamyka
odbyt, a kurcząc się zaciska się silniej. Unerwienie zwieracza zewnętrznego odbytu pochodzi od nerwów odbytniczych dolnych będących gałęziami
nerwu sromowego.
Mięsień zwieracz zewnętrzny odbytu (
łac. musculus sphincter ani externus,
ang. sphincter ani externus muscle) – eliptycznego kształtu pasmo mięśniówki poprzecznie prążkowanych. Miejscem przyczepu m. zwieracza zewnętrznego odbytu jest środek ścięgnisty
krocza (centrum tendineum perinei). Leży zewnętrznie od
m. zwieracza wewnętrznego odbytu, oddzielony od niego podłużną warstwą błony mięśniowej
odbytnicy. Czynność zwieracza zewnętrznego jest zależna od woli, odgrywa on więc rolę w końcowych fazach procesu
defekacji. Znajdując się w stanie napięcia spoczynkowego mięsień ten zamyka
odbyt, a kurcząc się zaciska się silniej. Unerwienie zwieracza zewnętrznego odbytu pochodzi od nerwów odbytniczych dolnych będących gałęziami
nerwu sromowego.
Submodalności – w
programowaniu neurolingwistycznym cechy form lub struktur (bardziej niż treści) odebranych w przekazie komunikacyjnym za pomocą systemu reprezentacji (
zmysłu). Przykładowo niezależnie od treści, zarówno zewnętrzne jak i umysłowe obrazy (reprezentacje) jakiegokolwiek rodzaju mogą mieć dowolny rozmiar, kształt, kolor czy stan. Te właściwości nazywane są właśnie submodalnościami i regulują w
psychologii behawioralnej formy budowane w głowie pacjenta/klienta w celu odpowiedniego operowania
subiektywnym doświadczeniem (
asocjacji, dysocjacji itp.). Istnieją kategorie submodalności w zależności od użytego systemu reprezentacji:
Iluminizm –
doktryna religijna uznająca Boga za najważniejsze źródło wszelkiego poznania (nie tylko religijnego ale też np. moralnego). Stworzona przez
Platona, doktryna zyskała popularność w
chrześcijaństwie za sprawą
św. Augustyna.