Format arkusza

Format arkusza – to standardowe rozmiary arkusza papieru stosowane powszechnie w drukarniach i rysunku technicznym. Czasem pojęcie formatu stosuje się do arkuszy niepapierowych, np. format formy drukowej w drukarni offsetowej (czyli powlekanego warstwą światłoczułą arkusza blachy aluminiowej).

Międzynarodowy standard ISO 269 definiuje kilka standardów rozmiarów kopert. Standardy kopert są dostosowane do innego standardu - standardu formatów arkusza ISO 216.

Falcowanie, złamywanie – jedno- lub wielokrotne składanie arkusza papieru, czystego lub zadrukowanego, na pół (najczęściej) lub w dowolnych innych proporcjach, na różne sposoby (w różnych kierunkach), w celu osiągnięcia docelowego formatu i liczby stron składki. Np. trzykrotne złożenie na pół arkusza daje składkę szesnastostronicową. Każde miejsce zaginania arkusza to falc (złam) i po złożeniu tworzy nową krawędź.

Cambridge Z88 – przenośny komputer osobisty produkcji Sinclair Research rozmiaru arkusza papieru A4 (21x30 cm) i grubości około 1 cm, ważący poniżej 1 kilograma. Z88 wyposażony był w mikroprocesor Zilog Z80, zaś jako jego oprogramowanie użytkownik mógł wykorzystać aplikacje m.in. do przetwarzania tekstu, baz danych i arkuszy kalkulacyjnych.

Arkusz drukarski (lub arkusz druku) - fizyczna jednostka objętości druków, lub form drukowych podstawowego koloru, stosowana przez poligrafów. Odpowiada ona jednostronnie zadrukowanemu arkuszowi papieru formatu większego od B2 ale mniejszemu od B1 (co odpowiada np. ośmiu stronom końcowego wyrobu formatu A4, szesnastu stronom formatu A5 itd.). W przypadku druku dwustronnego arkusz drukarski odpowiada połowie powierzchni arkusza zadrukowanego tylko z jednej strony.

Brystol (lub bristol) - rodzaj papieru. Gruby (ponad 0,006 cala, tj. 0,15 mm), sztywny (o gramaturze 150-300 g/m²) karton kreślarski lub rysunkowy, sprzedawany w arkuszach (klasyczny format 22,5"×28,5", tj. 571,5×723,9 mm, bliski tradycyjnemu anglosaskiemu formatowi elephant – 23"×28"). Najczęściej biały, wytwarzany jednak także w wersjach kolorowych.

Format DX to stosowane przez firmę Nikon Corporation oznaczenie matrycy światłoczułej lustrzanek cyfrowych, o wymiarach 23,1–23,6 mm na 15,4–15,8 mm. Format DX jest o ok. 1,5x mniejszy od wymiarów klatki filmu małoobrazkowego. W lustrzankach Nikona stosuje się obecnie matryce światłoczułe dwóch rozmiarów: mniejsze matryce DX i tak zwane pełnoklatkowe FX.

Siatka Ledóchowskiego – metalowa siatka powstała z arkusza blachy w którym wykonuje się równoległe nacięcia odpowiednio przesunięte miedzy sobą. Po nacięciu arkusza rozciąga się taki ponacinany arkusz prostopadle do linii nacięć. Tworzy się siatkę o romboidalnych oczkach i monolitycznej konstrukcji bez jakichkolwiek styków czy ruchomych połączeń.

Format FX to stosowane od 2007 roku przez Nikon Corporation oznaczenie pełnoklatkowej matrycy lustrzanki cyfrowej. Matryca Nikon FX ma wymiary 36 x 23,9 mm, więc niemal identyczne z wymiarami klatki filmu formatu 35 mm. W lustrzankach Nikona stosowane są od 1999 roku (Nikon D1) do dziś również mniejsze matryce światłoczułe, zwane Nikon DX (rozmiar 23,6 x 15,8 mm). Format Nikon FX wykorzystał od razu zalety technologii CMOS. Format Nikon FX, w porównaniu do formatu DX (opartego generalnie na technologii CCD aż do 2009 roku – Nikon D3000) odznacza się większymi rozmiarami pojedynczego piksela, a dzięki temu wyższą światłoczułością. Połączenie zalet większej powierzchni klatki z technologią CMOS i algorytmami obróbki obrazu EXPEED owocuje mniejszą podatnością na zakłócenia, tak zwane szumy, dzięki czemu matryce te generują obraz wyższej jakości, o lepszym oddaniu barw i z płynniejszymi przejściami tonalnymi.

Obciąg – guma offsetowa w maszynie offsetowej wraz z arkuszami podkładowymi lub gumą podkładową. Technika offsetowa jest techniką druku pośredniego właśnie za sprawą zastosowania obciągu gumowego: farba z offsetowej formy drukowej (płyty offsetowej) nie jest przenoszona bezpośrednio na podłoże drukowe lecz na obciąg i dopiero z niego na podłoże. Zadaniem gumy offsetowej jest przenoszenie w jak najwierniejszy sposób rysunku z formy drukowej na podłoże. Miarą wierności odwzorowania rysunku jest przyrost punktu rastrowego, czyli procentowe powiększenie punktu rastrowego na druku względem odpowiadającego mu punktu rastrowego na formie drukowej oraz jak najpełniejsze krycie dużych płaszczyzn (apli).

Folder – jeden z najczęściej stosowanych prospektów reklamowych. Ma formę arkusza papieru złożonego jednokrotnie, dwiema płaszczyznami pionowo. Występuje w różnych formatach, ma tylko cztery strony. Zadaniem folderu jest prezentacja towarów przy użyciu druku, ilustracji i kolorów. Folder wykorzystuje także różnego rodzaju mapy, wykresy, dane i inne elementy grafiki w większym stopniu niż ulotki, listy i karty reklamowe.

Plan miasta – specyficzna odmiana tematycznej mapy wielkoskalowej, obejmującej obszar pojedynczego miasta. Skala tradycyjnego (papierowego) planu jest kompromisem pomiędzy jego dokładnością a rozmiarami arkusza papieru, na którym plan jest wydrukowany i zależy od rozległości miasta; na ogół zawiera się w przedziale od 1:20.000 do 1:30.000. Często historyczne centrum miasta przedstawione jest dodatkowo na fragmencie arkusza w zwiększonej (np. do 1:10.000) skali.

Przegląd Elektrotechniczny – najstarsze polskie czasopismo (obecnie miesięcznik) publikujące artykuły związane z elekrotechniką. Objętość pojedynczego numeru wynosi około 100 stron, format A4, kolorowy papier, miesięczny nakład wynosi około 700 egzemplarzy (rok 2005).

Wersja do druku (ang. printer-friendly) – wersja strony internetowej dostosowanej do jej wydrukowania. Zazwyczaj strony internetowe zawierają narzędzia do nawigacji, które są użyteczne tylko podczas ich przeglądania. Wersje do druku są zaprojektowane tak, aby pasowały do formatu 8,5"x11" lub A4 i zawierają wyłącznie treść strony, najczęściej także wraz z jej nazwą i/lub adresem.

Wykrojnik - stosowane w poligrafii, w masowej produkcji, narzędzie do wycinania określonego kształtu z arkusza zazwyczaj zadrukowanego - płaszczyzna z trwale umocowanymi ostrzami jest przyciskana do zadrukowanego papieru i jednym uderzeniem wycina z arkusza cały złożony wzór np. siatkę pudełka. Często listwom tnącym (noże tnące, noże sztancujące) towarzyszą listwy bigujące (bigi), a czasami listwy perforujące (noże perforujące). Zatem wykrojnik oprócz zasadniczej funkcji wycinania (sztancowania) może również przygniatać (bigować) lub perforować. Klasyczne wykrojniki wykonuje się, umieszczając w desce (zazwyczaj sklejce) z rowkami odcinki listew sztancujących, bigujących, perforujących. Wykrojniki dodatkowo zaopatrzone są w listwy gumowe, które wystają ponad powierzchnię noży sztancujących czy perforujących i umieszczane są po obu ich stronach. Gumy te są ściśliwe, a ich rolą jest wypchnięcie wykrawanego materiału z wnętrza wykrojnika. Do bigowania zazwyczaj stosowane są listwy dwupunktowe, tj. o grubości 0,7 mm. Do przygniatania tektur o wyższej gramaturze stosuje się bigi trzypunktowe, tj. o grubości listwy 1,05 mm. Do wykrawania etykiet, w których trzeba wycinać linie po krzywiznach często stosuje się precyzyjniejsze i trwalsze (ale też i kosztowniejsze) metalowe wykrojniki kowalskie. Wymienione wykrojniki należą do wykrojników płaskich. Stosuje się też wykrojniki rotacyjne. Wykrojniki płaskie poruszają się w kierunu: góra-dół, wykrojniki rotacyjne pracują obracając się na cylindrze maszyny sztancującej. Wykrojnik rotacyjny może być w postaci blachy z umieszczonymi nożami tnącymi i listwami bigującymi. Taki wykrojnik jest mocowany do cylindra magnetycznego.

Godło mapy – ciąg liczb i liter, który wraz z nazwą arkusza mapy są podstawową jednostką nomenklatury map, pozwalając na jednoznaczne ustalenie jego położenia geograficznego i ułożenia względem sąsiednich arkuszy (na skorowidzu). Godło mapy jest ustalane zgodnie z przyjętym podziałem sekcyjnym w danym układzie odwzorowania (np. układ „2000”, układ UTM). Arkusze map w większych skalach tworzy się przez sukcesywny podział arkusza wyjściowego (najczęściej poprzedniego) na ustaloną liczbę i ponumerowanie ich. Godłem może być:

Mikrokropka, Mikropunkt lub Mikrat – jest to punkt o średnicy 1 mm wykonany przez specjalne urządzenie będące połączeniem aparatu fotograficznego i mikroskopu, zawierający zminiaturyzowane dane tekstowe lub fotografie i szczegółowe rysunki techniczne. Skala miniaturyzacji wynosi ok. 300:1, oznacza to możliwość pomniejszenia kartki formatu A4 zawierającej np. tekst do wielkości pojedynczej kropki znajdującej się w tekście pisanego czcionką normalnej wielkości listu.

       na podstawie Wikipedii, otwartej encyklopedii : licencje: GFDL, oraz CC-BY-SA 3.0 + autorzy, historia
edycja