Francuzi

Francuzi – naród romański zamieszkujący głównie Francję (ok. 52 mln), Wielką Brytanię (ok. 100 tys.), Katalonię (ok. 4 tys.) oraz nieliczni w Belgii, Andorze, Luksemburgu, Monako i Szwajcarii. Poza tym Francuzi żyją głównie w swoich byłych koloniach w Afryce oraz w własnych terytoriach zamorskich w Oceanii i na innych kontynentach. Około 10 milionów osób francuskiego pochodzenia mieszka w Stanach Zjednoczonych, a 5 milionów w Kanadzie. Ich ojczystym językiem jest francuski. Większość Francuzów to katolicy (chrystianizacja w II – IV wieku). Dzisiaj wielu potomków byłych imigrantów uważa się za część narodu francuskiego, są to przeważnie osoby pochodzenia afrykańskiego i arabskiego. Pozostają oni obywatelami państwa francuskiego.

Urugwajczycy - to młody naród pochodzenia głównie europejskiego, zamieszkujący Urugwaj. Współcześni Urugwajczycy mają przeważnie włoskie bądź hiszpańskie korzenie. Nieznaczną grupę stanowią osoby pochodzenia francuskiego i angielskiego, a także afrykańskiego. Językiem ojczystym tego 3,5 milionowego narodu jest rioplatense, wariant hiszpańskiego. Dominującym wśród Urugwajczyków wyznaniem jest katolicyzm (ok. 60%).

Francuzi w Stanach Zjednoczonych Ameryki / francuscy Amerykanie (ang. French American, Franco-American) – mieszkańcy i obywatele USA pochodzący od francuskich imigrantów. Wiele francusko-amerykańskich rodzin nie przybyło bezpośrednio z Francji, lecz pochodzą one od osadników z francuskich kolonii w Nowym Świecie z wieków XVII i XVIII, którzy dopiero później przenieśli się do Stanów, bądź stali się ich mieszkańcami po włączeniu do Unii swoich terenów. Szacuje się, że ok. 13 milionów mieszkańców USA jest pochodzenia francuskiego, 1,7 mln z nich mówi w języku przodków w swoim domu rodzinnym. 400 tys. z nich posługuje się francuskim kreolskim.

Flamandowie – ludność niderlandzkojęzyczna zamieszkująca głównie belgijską część szeroko rozumianej Flandrii (ponad 6 mln) oraz północno-wschodnią Francję (około 200 tys.). Posługują się językiem niderlandzkim oraz jego wersjami określanymi jako język flamandzki, wielu używa także języka francuskiego. Wykazują językowe i kulturowe podobieństwa z Holendrami. Flamandzcy emigranci żyją w USA, Kanadzie i Holandii.

Australijczycy – młody naród pochodzenia głównie europejskiego. Dzisiejsi Australijczycy mają w większości brytyjskie, a także bałkańskie, skandynawskie oraz włoskie pochodzenie. Coraz liczniejszą grupę stanowią osoby pochodzenia azjatyckiego. Ich językiem ojczystym jest angielski. Australijczyków jest 20 mln i zamieszkują głównie swoją ojczyznę Australię. Dominującą wśród nich religią jest chrześcijaństwo (katolicyzm i protestantyzm).

Amerykanie szwajcarskiego pochodzenia – obywatele lub rezydenci Stanów Zjednoczonych, których przodkowie pochodzą ze Szwajcarii, bądź też imigranci z tego kraju. Dokładna liczba osób pochodzenia szwajcarskiego jest trudna do ustalenia ze względu iż Szwajcarzy często klasyfikowani byli jako Amerykanie pochodzenia niemieckiego, francuskiego lub włoskiego. Szwajcarzy bowiem posługują się tymi językami. Dane American Community Survey z 2007 roku podają iż w Stanach Zjednoczonych żyje 1 018 853 osób pochodzenia szwajcarskiego.

Frankofoni - Francuzi, inne narody pochodzenia francuskiego (Akadyjczycy, Monageskowie, Romandczycy i Walonowie) oraz część Afrykan i niektórzy Kreole (Barthelowie, Lusyjczycy, Martińczycy, Pierrowie, Maurytyjczycy, Seszelczycy, Dominikanie i Haitańczycy); łączą ich: wspólny język, historia, kultura i korzenie.

Holendrzy - naród germański zamieszkujący głównie Holandię (około 16 mln), a także USA (ok. 5 mln osób pochodzenia holenderskiego), Kanadę (około 900 tys.) oraz Niemcy i holenderskie posiadłości na Morzu Karaibskim. W Południowej Afryce mieszka około 5 milionów Afrykanerów, którzy są w dużej mierze potomkami holenderskich osadników.

Język francuski (fr. la langue française lub prościej le français) – język pochodzenia indoeuropejskiego z grupy języków romańskich. Jako językiem ojczystym posługuje się nim ok. 65 mln ludzi – mieszkańców Francji, ok. 42% Belgów, czyli 4,7 mln, 13% mieszkańców Szwajcarii ok. 1 mln osób oraz mieszkańcy kanadyjskiej prowincji Québec oraz Ontario, Nouveau-Brunswick, – ok. 8 mln osób. Ok. 201 milionów używa francuskiego na całym świecie jako języka głównego (oszacowanie z r. 2009 wg Organisation mondiale de la Francophonie) a 72 miliony jako drugiego języka codziennego (w tym krajach Maghrebu). Wiele z tych osób mieszka w krajach, gdzie francuski jest jednym z języków urzędowych bądź powszechnie używanych (54 kraje). Paradoksalnie, w Algierii, Maroku, i Tunezji, gdzie nie ma statusu języka urzędowego jest bardziej rozpowszechniony niż w wielu krajach Czarnej Afryki, gdzie jest jedynym językiem urzędowym i używa go 96 milionów ludzi.

Alemańczycy – ludność niemieckojęzyczna zamieszkująca głównie szwajcarską część Alemanii oraz Księstwo Liechtenstein, Austrie (Vorarlberg) i Niemcy (Szwabie). Posługują się językiem niemieckim oraz jego odmianami określanymi zbiorczo jako język alemański, wielu używa jako drugiego języka ojczystego także francuskiego. Wykazują językowe i kulturowe podobieństwa z Niemcami i Austriakami. Alemańscy emigranci żyją w USA i Kanadzie. Pierwotna etnogeneza Alemańczyków wiąże się z osadnictwem Helwetów, Galorzymian, Alemanów i Burgundów na terytoriach późniejszej Alemanii. Większość Alemańczyków to protestanci.

Język francuski (fr. la langue française lub prościej le français) – język pochodzenia indoeuropejskiego z grupy języków romańskich. Jako językiem ojczystym posługuje się nim ok. 65 mln ludzi – mieszkańców Francji, ok. 42% Belgów, czyli 4,7 mln, 13% mieszkańców Szwajcarii ok. 1 mln osób oraz mieszkańcy kanadyjskiej prowincji[1] Québec oraz Ontario, Nouveau-Brunswick, – ok. 8 mln osób. Ok. 201 milionów używa francuskiego na całym świecie jako języka głównego (oszacowanie z r. 2009 wg Organisation mondiale de la Francophonie) a 72 miliony jako drugiego języka codziennego (w tym krajach Maghrebu). Wiele z tych osób mieszka w krajach, gdzie francuski jest jednym z języków urzędowych bądź powszechnie używanych (54 kraje). Paradoksalnie, w Algierii, Maroku, i Tunezji, gdzie nie ma statusu języka urzędowego jest bardziej rozpowszechniony niż w wielu krajach Czarnej Afryki, gdzie jest jedynym językiem urzędowym i używa go 96 milionów ludzi.

Język kreolski Reunionu jest językiem powstałym na bazie francuskiego z wpływami języków afrykańskich, indyjskich i malgaskich, a którym posługują się głównie mieszkańcy Wyspy Réunion.

Młody afrykański naród Wybrzeża Kości Słoniowej jest w trakcie kształtowania swej tożsamości i tak jak w pozostałych afrykańskich krajach społeczność tę tworzą liczne plemiona. Kraj zamieszkuje 60 różnych grup etnicznych, z których najliczniejszą jest Akan (41,4%). Pozostałe ważniejsze grupy to Kru (16,7%), Voltaic (15,7%), Malinke (14,9%), Mande (10,2%) i inni (1%). Należą one do trzech afrykańskich rodzin językowych: bantuidalnej, mande oraz gwinejskiej. Takie etniczne rozdrobnienie powoduje, że oficjalnym językiem umożliwiającym porozumiewanie się jest francuski, odziedziczony po byłych kolonizatorach Francuzach. Z rdzennych języków największe znaczenie ma język akan i kru. WKS zamieszkuje ponad 16 mln ludzi. Jednak liczna diaspora emigrantów z WKS zamieszkuje również Francję. Większość z nich wyznaje animizm (60%). Rośnie jednak liczba chrześcijan oraz muzułmanów.

Dido właśc. Dido Florian Cloud de Bounevialle Armstrong (ur. 25 grudnia 1971 w Londynie) – brytyjska piosenkarka pop pochodzenia irlandzko-francuskiego.

Walonowie (fr. Wallon, l.mn. Wallons; nid. Waal, l.mn. Walen lub Wallon, l.mn. Wallons) – mieszkańcy lub osoby pochodzące z Walonii. Belgowie posługujący się językiem francuskim jako językiem ojczystym. Czasami posługują się nieformalnie językiem walońskim, czyli językiem francuskim w postaci mówionej, używanej w Walonii i północnej Francji. Wśród Walonów są zwolennicy Le mouvement wallon – ruchów politycznych, które domagają się zachowania odrębności walońskiej i Walonii, występują w obronie języka francuskiego, francuskiej kultury oraz praw francuskojęzycznej ludności w Belgii, zachowania języka walońskiego lub dążą do niezależności Walonii, a przynajmniej mocnej pozycji w federalnym rządzie belgijskim.

Ameryaknie belgijskiego pochodzenia/Belgowie w Stanach Zjednoczonych (ang. Belgian-Americans) to mieszkańcy, obywatele USA wywodzący swe korzenie od imigrantów z Belgii. Wg spisu powszechnego z roku 2000 360 tys. 642 Amerykanów są w całości lub częściowo pochodzenia belgijskiego. Stany z największą ilością potomków imigrantów belgijskich to: Wisconsin (57 808), Michigan (53 135), Illinois (34 208), Kalifornia (26 820) i Minnesota (15 627).

Amerykanie peruwiańskiego pochodzenia to obywatele lub rezydenci Stanów Zjednoczonych których przodkowie pochodzą z Peru, bądź też imigranci z tego kraju. Do tej społeczności zalicza się ludzi o rożnej przynależności rasowej- metysów, czarnych, Indian, białych (głównie hiszpańskiego, włoskiego, francuskiego i niemieckiego pochodzenia) oraz żółtych (pochodzenia chińskiego i japońskiego).

Belgowie to ogół obywateli Belgii. Wg przyjmowanych w Polsce definicji narodu Belgowie nie stanowią jednej narodowości, lecz składają na grupę tę się dwa główne narody: germańscy Flamandowie i romańscy Walonowie. Poza tym obywatelstwo belgijskie posiada kilkadziesiąt tysięcy Niemców oraz około pół miliona imigrantów różnych narodowości.

Chińczycy w Tajlandii – obywatele tajscy pochodzenia chińskiego. Wg oficjalnych statystyk około 6 milionów osób, czyli 14% obywateli tajskich przyznaje się do pochodzenia chińskiego. Ponad połowa (56%) tajskich Chińczyków wywodzi się z prefektury miejskiej Chaozhou w prowincji Guangdong. Związana jest z tym także dominacja dialektu teochew wśród diaspory chińskiej w Tajlandii. Inne grupy zaliczają się do Hakka (16% ) lub są potomkami imigrantów z Hajnanu (11%). Większość z Chińczyków osiadłych w Tajlandii dobrze włada językiem tajskim, ograniczając użycie dialektów chińskich do użytku domowego. Wielu z nich pochodzi z mieszanych małżeństw tajsko-chińskich, wykazując wysoki poziom asymilacji kulturowej.

Drugi język , L2 - język przyswojony jako drugi w kolejności po języku ojczystym. Niekoniecznie jest równoznaczny z językiem obcym. Większość dzieci na świecie posługuje się dwoma językami. Na przykład dla dziecka kaszubskiego, posługującym się w środowisku rodzinnym i rówieśniczym językiem kaszubskim i stykającego się z literackim językiem polskim dopiero w szkole język polski jest językiem drugim, ale nie obcym. Bardzo często się zdarza w krajach wielojęzycznych, że L2 jest dominujący dla danej osoby, zwłaszcza gdy funkcjonuje ona poza terenem, na którym może posługiwać się językiem ojczystym. Na przykład Katalończyk mieszkający poza Katalonią posługuje się na co dzień językiem hiszpańskim (L2) jako językiem głównym. W tej sytuacji może czasami dochodzić do procesu stopniowej utraty umiejętności mówienia językiem ojczystym (language attrition).

Amerykanie angielskiego pochodzenia – to osoby zamieszkujące Stany Zjednoczone których przodkowie pochodzą z Anglii. Oficjalnie stanowią 27 657 961 osób, co stanowi 9% mieszkańców i czwartą grupę etniczną w USA, ale wg demografów osób angielskiego pochodzenia jest w Stanach co najmniej 80 milionów.

       na podstawie Wikipedii, otwartej encyklopedii : licencje: GFDL, oraz CC-BY-SA 3.0 + autorzy, historia
edycja