Linki:
Ćajtanja Mahaprabhu,
Śakti,
Światowe Stowarzyszenie Wisznuickie,
Adwajta Aćarja,
Allah,
Awatara,
Bóg,
Bengal,
Bhagawadgita,
Bhagawatapurana,
Bhakti,
Bhaktijoga,
Bhaktisiddhanta Sarasvati Thakura,
Bhaktiwedanta Swami Prabhupada,
Brahma,
Dźiwa,
Dźiwa Goswami,
Dewocja,
Dualizm,
Durga,
Dusza (religia),
Ekstaza,
Gopala Bhatta Goswami,
Guru,
Hinduizm,
Indie,
Inkarnacja,
Instytut Wiedzy o Tożsamości "Misja Czaitanii",
Język angielski,
JHWH,
Kalijuga,
Kalkin,
Karma,
Kryszna,
Krysznaizm,
Lakszmi,
Madhwa Anandatirtha,
Mantra Hare Kryszna,
Międzynarodowe Towarzystwo Świadomości Kryszny,
Monizm,
Monoteizm,
Nitjananda,
Orisa,
Planeta,
Politeizm,
Purany,
Radha,
Raghunatha Bhatta Goswami,
Raghunatha dasa Goswami,
Rupa Goswami,
Sanatana Goswami,
Sankirtan,
Sansara,
Sześciu Goswamich,
Teologia,
Tilaka,
Upaniszady,
Vrindavan,
Wielka Brytania,
Wisznu,
Wisznuizm,
XVIII wiek,
XVII wiek,
XX wiek,
Ziemia,
Gaudija
wisznuizm (lub gaudija waisznawizm, wisznuizm
bengalski) to
hinduistyczny ruch religijny, zapoczątkowany przez
Ćajtanję Mahaprabhu (1486-1534). Gaudija wisznuizm definiuje siebie jako
religię monoteistyczną, ponieważ czci jednego Boga w określonych
inkarnacjach Wisznu -
Kryszny i nie pochwala praktykowania
politeizmu.
Krysznaizm - początkowo odrębna religia w łonie
hinduizmu, później (po uznaniu Kryszny za
awatara Wisznu) forma
wisznuizmu, w której źródłem wszechrzeczy -
isztadewatą czyli Bogiem osobistym - jest
Kryszna. Dla wyznawców
Gaudija wisznuizmu Kryszna jest Najwyższą Osobą
Boga i źródłem dziesięciu swoich inkarnacji (
awatarów) (w tym również
Wisznu).
Kryszna (
dewanagari कृष्ण,
trl. kṛṣṇa,
ang. Krishna ) -
Bóg w
hinduizmie. W
Bhagawadgicie opisany jest jako Najwyższa Istota i Najwyższy Bóg. Zgodnie z podobnymi interpretacjami, takimi jak
gaudija wisznuizm (wisznuizm bengalski), a także wg najsłynniejszej purany Śrimad Bhagavatam jak również wg Brahma samhity, Kryszna jest źródłem wszystkich innych
inkarnacji/zstąpień Boga. Podawana jest też informacja, że Kryszna jest ósmym
awatarem Wisznu.
Gaura Purnima (czyli Pełnia Złotego Księżyca) to
hinduistyczne święto religijne tradycji
gaudija wisznuizmu, upamiętniające pojawienie się (urodziny)
Ćajtanji Mahaprabhu w
1486 r., uznawanego za
awatara Kryszny i
Radhy. Jest to
święto ruchome, obchodzone w lutym lub marcu. Na Zachodzie jest popularyzowane głównie przez ruch
Hare Kryszna.
Ćajtanja Mahaprabhu (
dewanagari चैतन्य महाप्रभु ,
ang. Chaitanya Mahaprabhu , właściwie: Wiśwambharamiśra , także: Gaura,
Gauranga) (
1486-
1534) -
XVI-wieczny święty, duchowny,
mistyk i reformator
hinduizmu, urodził się w
Majapur, żył w Bengalu w
Indiach (obecne tereny
Bengalu Zachodniego i
Bangladeszu). Wielki promotor
bhaktijogi - miłosnego oddania
Bogu, wielbionego w formie
Kryszny. Wielu jego
wisznuickich zwolenników czci go jako
awatara (wcielenie) samego Kryszny. Jego przydomek Gaura [wym. goura] odnosi się do jaśniejącej, złotej cery. Biografia Ćajtanji została spisana w
bengali w książce "Śri
Ćajtanja Ćaritamrita".
Adwajta Aćarja ( dosłownie: Nauczyciel Niedwoistości, ur. w
1434 n.e. ) - to
święty w
gaudija wisznuizmie, jeden z
Pięciu Aspektów Boga (Panća Tattwa), uznawany za połączone wcielenie
Wisznu i
Śiwy (
Harihara), przyjaciel
Ćajtanji Mahaprabhu i
Nitjanandy, jeden z twórców
bengalskiego odrodzenia
hinduizmu, propagator
krysznaizmu i
Maha Mantry.
Nawadwip lub Nabadwip, Nawadwipa, Nabadwipdham (
bengali: নবদ্বীপ) to miasto i stolica okręgu w stanie
Bengal Zachodni w
Indiach. Ważny ośrodek pielgrzymkowy
gaudija wisznuizmu, związany z postacią
Ćajtanji Mahaprabhu.
Międzynarodowe Towarzystwo Świadomości Kryszny (
ang. International Society for Krishna Consciousness, w skrócie ISKCON ), powszechnie znane jako Hare Kryszna – to
hinduistyczna tradycja religijna określana jako
gaudija wisznuizm wywodząca się z
Bengalu Zachodniego i nauk
Ćajtanji Mahaprabhu. Na Zachodzie nurt został spopularyzowany przez Bhaktivedantę Swamiego Prabhupadę, pierwszy ośrodek misyjny poza Indiami założony został przez
Bhaktivedantę Swamiego w
Nowym Jorku w roku
1966 . W Polsce MTŚK zostało oficjalnie zarejestrowane i wpisane pod numerem 30 do "Rejestru kościołów i innych
związków wyznaniowych"
Ministerstwa Spraw Wewnętrznych dnia
31 stycznia 1990.
Pańćatattwa (z
sanskrytu: Pięć Prawd lub Pięć Rzeczywistości) – w
teologii gaudija wisznuizmu określenie Pięciu Aspektów Najwyższej Osoby Boga, czyli
Kryszny lub Prawdy Absolutnej.
Raghunatha Bhatta Goswamin (ur.
1505, zm.
1579) to
święty i
teolog gaudija wisznuizmu, jeden z grupy
Sześciu Goswamich, uznawany za idealnego wyznawcę
bhaktijogi i ideał sługi
Ćajtanji Mahaprabhu (
inkarnacji Kryszny).
Panća Tattwa (z
sanskrytu: Pięć Prawd lub Pięć Rzeczywistości) – w
teologii gaudija wisznuizmu określenie Pięciu Aspektów Najwyższej Osoby Boga, czyli
Kryszny lub Prawdy Absolutnej.
Wzgórze Gowardana (Govardhana, w
sanskrycie:गोवर्धन) to święte
wzgórze, znajdujące się koło miasta
Vrindavan w
Indiach. Jest to miejsce ważne dla wyznawców
wisznuizmu a szczególnie
krysznaizmu i
Gaudija wisznuizmu.
Sześciu Goswaminów z
Vrindavanu (
ang. Six Goswamis of Vrindavana) - to grupa uczniów
Ćajtanji Mahaprabhu, którzy w
XVI w. stali się wpływowymi
guru (mistrzami duchowymi)
gaudija wisznuizmu, praktykując surowe wyrzeczenia i poświęcenie w
bhaktijodze oraz tworząc liczne dzieła literackie filozoficzno-religijne
krysznaizmu. Byli to:
Ćajtanjaćaritamryta (
trl. Ćaitanyacaritāmṛta ,
ang. Chaitanya Charitamrita ) - to obszerna
hagiografia, opisująca życie i nauki
Ćajtanji Mahaprabhu (
1486-
1533), twórcy
gaudija wisznuizmu. Została napisana przez Krysznadasę Kawiradźę (ur. w
1496), głównie w języku
bengali, jednak zawiera wiele
poematów w
sanskrycie. Największą część dzieła zajmują zapisy filozoficznych rozważań Ćajtanji, dotyczące procesu
bhaktijogi oraz intonowania
Maha Mantry i świętych imion Boga. Przez wyznawców gaudija wisznuizmu (w tym wyznawców ruchu "
Hare Kryszna") jest uznawana za jedną ze "świętych ksiąg". Jest to
kompendium wiedzy religijnej nt. teologii i form kultu.
Międzynarodowe Towarzystwo Świadomości Kryszny (
ang. International Society for Krishna Consciousness, w skrócie ISKCON ), powszechnie znane jako Hare Kryszna – to
hinduistyczna tradycja religijna określana jako
gaudija wisznuizm wywodząca się z
Bengalu Zachodniego i nauk
Ćajtanji Mahaprabhu. Na Zachodzie nurt został spopularyzowany przez Bhaktivedantę Swamiego Prabhupadę, pierwszy ośrodek misyjny poza Indiami założony został przez
Bhaktivedantę Swamiego w
Nowym Jorku w roku
1966 . W Polsce MTŚK zostało oficjalnie zarejestrowane i wpisane pod numerem 30 do "Rejestru kościołów i innych
związków wyznaniowych"
Ministerstwa Spraw Wewnętrznych dnia
31 stycznia 1990.