Germanie

Germanie, inaczej Germanowie - odłam Indoeuropejczyków żyjący w północnej i środkowo-północnej Europie, na północ od ludów celtyckich, posługujący się językami germańskimi. W epoce brązu zamieszkiwali tereny Skandynawii, Jutlandii i części Niemiec. Wg Tacyta (I w. n.e.) Germanie dzielili się na Ingewonów, Hermionów i Istewonów, wymienia też Swebów (Swewów), Wandalów, Chattów, Fryzów, Chauków i Cherusków, Semnonów (prawdopodobnie należących do Swebów) i Longobardów (również należących do Swebów), Anglów, Hermundurów, Markomanów, Kwadów, Bastarnów, Gotów, Gepidów, Swinonów i Sytonów.

Zdobycie Afryki przez Wandalów – inwazja germańskiego plemienia Wandalów na afrykańskie prowincje Cesarstwa Rzymskiego jaka miała miejsce w latach 429-435. Doprowadziła ona do upadku władzy rzymskiej w Afryce Północnej i powstania na jej miejscu plemiennego państwa Wandalów.

Ariowist, Ariovistus (zm. 54 p.n.e.), wódz germański, określany w źródłach jako rex Germanorum - król Germanów, prawdopodobnie przywódca związku plemion Swebów.

Wołosi – zbiorcza nazwa różnych grup etnicznych zamieszkujących pierwotnie Półwysep Bałkański, posługujących się językami wschodnioromańskimi.

Królowie Wandalów – władcy germańskiego plemienia Wandalów, a z czasem państwa stworzonego przez to plemię w V wieku w Afryce Północnej. Tytuł króla Wandalów przysługiwał zwyczajowo najstarszemu męskiemu przedstawicielowi dynastii Hasdingów (zasada senioratu), nie był więc dziedziczny w linii prostej, choć niektórzy władcy usiłowali zapewnić bezpośrednie następstwo swoim synom. Ostatni z władców wandalskich, Gelimer został pozbawiony tronu wraz z podbojem jego państwa przez Cesarstwo Wschodniorzymskie.

Gepidowie – grupa plemion germańskich, blisko spokrewniona z Gotami. Ich pierwotne siedziby znajdowały się na Półwyspie Skandynawskim. Około przełomu er w ślad za Gotami przemieścili się ze Skandynawii na południowe wybrzeże Bałtyku. Przez dłuższy czas zamieszkiwali, jak podaje Jordanes, w krainie Specis, niedaleko ujścia Wisły, prawdopodobnie zlokalizowanej na Wysoczyźnie Elbląskiej.

Święte miejsca tubylczych ludów Ameryki Północnej – święte miejsca modlitwy i kultu tubylczych ludów Ameryki Północnej, zazwyczaj o naturalnym charakterze i szczególnej formie, czasem z wtórnymi elementami sanktuariów tworzonych przez wyznawców plemiennych religii tubylczych, wykorzystywane nierzadko przez setki lat, od czasów poprzedzających kontakty Indian Ameryki Północnej z Europejczykami do dziś. Współcześnie wiele z kilkuset tubylczych sanktuariów znanych w Ameryce Północnej jest zagrożonych przez działalność człowieka, niektóre zostały bezpowrotnie zniszczone, inne - objęte ochroną lub przekazane pod kontrolę tubylców.

Swebia - wschodnia część starożytnej Germanii, jedna z dwóch wielkich prowincji kulturowych wyróżnionych przez Tacyta (druga to Germania Zachodnia, obejmująca obszar od Renu po, w przybliżeniu, Łabę). Granicę wschodnią Swebii wyznaczały siedziby Gotów i Estiów, a zachodnią Longobardów, Semnonów i Hermundurów. Prowincję zamieszkiwały ludy zaliczone przez Tacyta do germańskich Swebów (sensu largo), choć na jej krańcach zauważał również elementy obce językowo (Estiów posługujących się językiem „podobnym do brytańskiego”, lecz z ubioru nie różniących się od innych Swebów), dostrzegał też odrębność całej prowincji od reszty Germanii (Germanii rdzennej? Różnice mogły wynikać z wchłonięcia obcego substratu i silnych wpływów kultury celtyckiej). Najstarszym i najbardziej poważanym plemieniem byli Semnoni, na ich terytorium (między środkową Łabą a Odrą) leżał święty gaj, do którego przybywali posłowie ze wszystkich swebskich plemion, by składać ofiary. Nad Bałtykiem mieszkali, przybyli ze Skandynawii (jeszcze w początku I w. p.n.e. ?) Longobardowie, także na północy i północnym zachodzie (nad dolną Łabą, na Jutlandii i w Meklemburgii) żyli: Reudignowie, Awionowie, Anglowie, Eudosowie, Warinowie (zaliczeni przez Pliniusza Starszego do Wandilów), Swardowie oraz Nuithowie, wspólnie czczący Nerthę (Njörd), której święty gaj znajdował się gdzieś na „wyspie Oceanu”. Na południe od Semnonów rozciągały się ziemie Hermundurów (między Salą i Łabą), na terenach Boiohaimu (Czech), Moraw i Słowacji mieszkali Markomanowie i Kwadowie – „najbardziej wojowniczy i najliczniejsi z żyjących w Europie barbarzyńców” (Pauzaniasz). Na północny wschód i wschód od nich żyli Marsignowie, Burowie (Ptolemeusz wymienia ich jako część Lugiów) oraz nieswebscy już Osowie (lud pannoński - iliryjski) i Kotynowie (celtyckiego pochodzenia) a jeszcze dalej daccy Karpowie i Kostobokowie. Na północ od gór, zwanych Swebskimi (Sudety i Karpaty), mieszkali Lugiowie zajmujący największe terytoria, najsilniejsi z nich to: wojowniczy Hariowie (u Pliniusza – Wandilowie/Charinowie, potem występujący prawdopodobnie pod imieniem Hasdingów), noszący czarne tarcze, malujący ciała i, jako armia upiorów, wyruszający na nocne wyprawy (co do imienia por. Odyniczne ein-herjar), Helwekonowie, których imię wydaje się być równie ponure, co zwyczaje poprzednio wymienionych (od hel-veg- „droga Hel, piekielna”?, choć można łączyć i z niem. Hohlweg „wądroże, parów, przecinka w lesie na stoku górskim”, a także z hails „zdrowy, dobry” – u Ptolemeusza bowiem występują jako Hailouaiones), Manimowie (od Księżyca ? por. Mani: bóg – personifikacja tegoż), Helizjowie (znów ta śmierć ?), Nahanarwalowie na których terenie znajduję się święty gaj, gdzie czci się bliźniaczych Alków, jeszcze dalej na północ rozciągają się terytoria nie należących już do Lugiów: Gotów, oraz nad samym morzem Rugiów i Lemowiów – noszących okrągłe tarcze i krótkie miecze.

Lisy (nazwa własna: Meshkwakihug lub Mesquakie ("ludzie czerwonej ziemi"), ang. Fox) — Indianie Ameryki Północnej, którzy zamieszkiwali obszar Prerii. Posługiwali się językiem z grupy algonkin.

Mohikanie, Mahikanie (ang. Mohicans, słowo mahikan oznacza wilk) – plemię Indian Ameryki Północnej, dawniej posługujące się wymarłym obecnie językiem, który należał do wschodniej gałęzi algonkińskiej rodziny języków Indian Ameryki Północnej.

Bitwa u stóp Wogezów – bitwa stoczona w 58 r. p.n.e. między armią rzymską dowodzoną przez prokonsula rzymskiego Gajusza Juliusza Cezara, a armią germańską dowodzoną przez wodza germańskiego plemienia Swebów, Ariowista.

Atsina (oryg. Aánine; czasem nazywani też Gros Ventre, Ahahnelin, Ahe, Ananin) – Indianie Ameryki Północnej będący przedstawicielami obszaru prerii, wywodzący się od Arapahów. Posługują się językiem należącym do algonkińskiej rodziny językowej.

Szalej jadowity (Cicuta virosa L. ) – gatunek rośliny wieloletniej należący do rodziny selerowatych (Apiaceae Lindl). Jest szeroko rozprzestrzeniony na półkuli północnej. Występuje w Azji, Europie i Ameryce Północnej, głównie na obszarach o klimacie umiarkowanym i zimnym, ale w Azji jego zasięg obejmuje również obszar w Indiach o tropikalnym klimacie.

Rogownica polna (Cerastium arvense L.) – gatunek rośliny należący do rodziny goździkowatych (Caryophyllaceae). Roślina szeroko rozprzestrzeniona na północnej półkuli. Występuje w Azji, Europie, Afryce Północnej i Ameryce Północnej (aż po Alaskę i Jukon). W Polsce jest rośliną pospolitą, występuje na całym niżu i w niższych położeniach górskich. W Tatrach nie występuje.

Bawarowie – inaczej Bajuwarowie, jedno z plemion germańskich, zamieszkujące tereny dzisiejszej Bawarii. Istnieje też hipoteza, że byli potomkami celtyckich Bojów.

Wandalowie – grupa plemion wschodniogermańskich, zamieszkująca przed Wielką wędrówką ludów Europę Środkową. W noc sylwestrową 406 roku wraz ze Swebami i Alanami przekroczyli zamarznięty Ren w pobliżu Moguncji, po czym przez trzy lata pustoszyli Galię. W trakcie dalszej wędrówki po Cesarstwie dotarli do Północnej Afryki, gdzie po zdobyciu Kartaginy założyli swoje własne państwo (429). Przetrwało ono sto lat i zostało ostatecznie podbite przez Cesarstwo Bizantyjskie w latach 533-534.

Skupnia (Symplocarpus Salisb. ex Nutt.) – rodzaj roślin zielnych z rodziny obrazkowatych, obejmujący 5 gatunków występujących w rejonach klimatu umiarkowanego półkuli północnej: we wschodniej Azji, wschodniej Kanadzie oraz środkowo-północnych i wschodnich Stanach Zjednoczonych.

Astartowate (Astartidae) – rodzina niewielkich, morskich małży z rzędu Veneroida obejmująca około 30 współcześnie żyjących gatunków, występujących głównie w zimnych wodach słonych półkuli północnej. W polskiej strefie Morza Bałtyckiego stwierdzono występowanie 2 gatunków. Są to: astarta północna (Astarte borealis) i astarta zachodnia (Astarte islandica).

       na podstawie Wikipedii, otwartej encyklopedii : licencje: GFDL, oraz CC-BY-SA 3.0 + autorzy, historia
edycja