Linki:
Aborygeni tajwańscy,
Achang,
Arabowie,
Bai,
Blang,
Bonan,
Buyei,
Chińska Republika Ludowa,
Cyrylica,
Dagurowie,
Dai (mniejszość narodowa),
De'ang,
Dialekt,
Dong (grupa etniczna),
Dongxiang (narodowość),
Drung,
Dunganie,
Dynastia Tang,
Dynastia Yuan,
Ewenkowie,
Gansu,
Gelao,
Hanafici,
Hani,
Hanyu pinyin,
Henan,
Islam,
Język chiński,
Język mongolski,
Język tybetański,
Jingpo,
Jino,
Junnan,
Kazachowie,
Kazachstan,
Kirgistan,
Kirgizi,
Koreańczycy,
Lahu,
Lhoba,
Li (mniejszość narodowa),
Lisu,
Mandżurowie,
Maonan,
Miao,
Mien,
Mniejszości narodowe nieuznawane w Chińskiej Republice Ludowej,
Mniejszości narodowe w Chińskiej Republice Ludowej,
Moinba,
Mongołowie,
Mongolia Wewnętrzna,
Mulam,
Nakszbandijja,
Nanajowie,
Naxi,
Ningxia,
Nu (narodowość),
Orocy,
Persowie,
Pumi (mniejszość narodowa),
Qiang,
Qing,
Qinghai,
Rosjanie,
Salarowie,
Shaanxi,
She (mniejszość narodowa),
Shui (narodowość),
Sinciang,
Sufizm,
Sunnici,
Szantung,
Tadżycy w Chinach,
Tatarzy,
Tu (mniejszość narodowa),
Tujia,
Tybet (region),
Tybetańczycy,
Ujgurzy,
Uzbecy,
Wa (mniejszość narodowa),
Wietnamczycy,
Xibe,
Yi (grupa etniczna),
Yugur,
Zhuang,
Hui, Huihui (wym. huej,
chiń. Huízú 回族), zwani także "chińskimi muzułmanami" (ang.– Sino–Muslims) – jedna z 55 mniejszości etnicznych oficjalnie uznawanych przez rząd
ChRL. Liczebność ok. 9 milionów. Zróżnicowani pod względem kulturowym.
Va, Wa (
język birmański: wa̰ lùmjóʊ;
chin.: 佤族,
pinyin: Wǎ zú) – grupa etniczna zamieszkująca głównie północną
Birmę, w stanach Shan i Kachin oraz przygraniczne rejony
ChRL. Ich liczebność w Birmie wynosi ponad 400 tysięcy, na terenie Chin szacuje się na ok. 400 tysięcy osób. Niektórzy zachowali język va należący do grupy
mon-khmer rodziny
austroazjatyckiej. Stanowią jedną z 136 oficjalnie uznanych grup mniejszościowych w Birmie i jedną z 55
mniejszości etnicznych w Chinach.
Jino, Jinuo (
chiń.: 基诺族,
pinyin: Jīnuò zú) – grupa etniczna w chińskiej prowincji
Yunnan. Posługują się językami jino należącymi do grupy tybeto-birmańskiej. Stanowią jedną z 55 oficjalnie uznanych
mniejszości etnicznych w Chinach.
Qiang (
chin.: 羌族,
pinyin: Qiāng zú) – grupa etniczna w chińskiej prowincji
Syczuan. Posługują się językiem qiang należącym do grupy tybeto-birmańskiej. Stanowią jedną z 55 oficjalnie uznanych
mniejszości etnicznych w Chinach.
Blang (
chin.: 布朗族,
pinyin: Bùlǎng zú) – grupa etniczna w chińskiej prowincji
Yunnan. Posługują się językiem blang należącym do grupy
mon-khmer. Stanowią jedną z 55 oficjalnie uznanych
mniejszości etnicznych w Chinach.
Władze
Chińskiej Republiki Ludowej uznają oficjalnie 56 narodowości (chiń. minzu), spośród których największą są Hanowie (
Chińczycy Han, 汉族 , Hàn Zú), stanowiący ok. 91 proc. populacji (1,2 mld), a pozostałe 55 to mniejszości narodowe (chiń. shaoshu minzu - dosł. "nieliczne narodowości").
Diaspora chińska (
język chiński: 海外華人, ang. Overseas Chinese) − ogół
Chińczyków mieszkających na stałe poza
Chinami i
Tajwanem. Termin ten nie do końca jest jednoznaczny, gdyż może obejmować z jednej strony np. etnicznych
Koreańczyków, którzy wyemigrowali z ChRL do
Korei Południowej, a są uważani przez rząd chiński za Chińczyków ze względu na posiadane obywatelstwo chińskie, a z drugiej strony np. etnicznych Chińczyków
Peranakan, posługujących się
językiem malajskim, którzy są obywatelami
Malezji i przyjęli w dużym stopniu kulturę malajską.
Li (黎
pinyin Lì) to jedna z 56. mniejszości narodowych uznawanych oficjalnie w
ChRL. W 2000 r. populacja Li wynosiła 1,25 mln osób, z których 90 proc. zamieszkiwało
Hajnan. Pozostałe 10 proc. jest rozrzucone na południowym wybrzeżu Chin.
Lhoba (
chiń.: 珞巴,
pinyin Luòbā zú) – jedna z 55
mniejszości narodowych oficjalnie uznanych przez władze
Chin, zamieszkująca trudno dostępne stoki Himalajów. Termin "lhoba" o niejasnej proweniencji jest raczej zbiorczym określeniem szeregu drobnych grup nie posiadających wspólnej tożsamości etnicznej. Posługują się one czasami wzajemnie niezrozumiałymi językami z grupy
tybeto-birmańskiej.
Utsulowie to mała grupa etniczna zamieszkująca
chińską prowincję
Hajnan. Należą do
mniejszości etnicznych nieuznawanych w ChRL. Ich główne siedziby znajdują się na południowym końcu prowincji Hajnan, w okolicach miasta
Sanya.
Język maonan – z grupy dong-shui (kam-sui)
tajo-kadajskiej rodziny języków. Używany przez mniejszość
Maonan, mieszkającą w
Regionie Autonomicznym Guangxi w
ChRL. Używa go 30 000 - 37 000 osób. Większość użytkowników jest dwujęzyczna, mówi także po
chińsku (
chiński jest też głównym językiem pisanym). 75% mówi w maonan w domu i do dzieci, ponad 60% używa go także poza domem, ale użycie się zmniejsza.
Drung (chiń. 独龙族,
pinyin: Dúlóngzú) – jedna z najmniejszych oficjalnie uznanych
mniejszości narodowych w Chińskiej Republice Ludowej, licząca zaledwie ok. 6000 osób, z grupy ludów tybetańskich. Zamieszkuje północny
Yunnan, wzdłuż rzeki Dulong, na pograniczu z
Birmą, niewielkie grupy także w dolinie
Saluinu. Inne ich nazwy to Derung, Dulonh, Dulong, Dulongzu, Qiu, Tulung, i Tulong.
Mulam (chiń. 仫佬族,
pinyin Mùlǎozú) – oficjalnie uznana
mniejszość narodowa w Chińskiej Republice Ludowej. Zamieszkuje
Guangxi (90% z nich w Powiecie Autonomicznym Mniejszości Mulao Luocheng w prefekturze miejskiej
Hechi). Blisko spokrewnieni z
Dongami i
Maonanami.
Mosuo (
chiń.: 摩梭,
pinyin: Mósuō) – grupa etniczna w Chinach, zamieszkująca w prowincjach
Junnan i
Syczuan. Mosuo nie są uznawani przez władze
ChRL za odrębną
mniejszość narodową i pomimo istotnych różnic kulturowych są zaliczani do
Naxi. Mają swój własny język, nie mają jednak pisma. Kultura ta jest znana od ok. IV w n.e. Liczba ludności Mosuo wynosi około 40 000, z czego 30 000 żyje w prowincji
Junnan w miejscach takich jak okolice jeziora
Lugu Hu, Yongning, Labo, Yanokuba i Xinyingpan, pozostałe 10 000 mieszka w prowincji
Syczuan .
Język mulam – z grupy dong-shui (kam-sui)
tajo-kadajskiej rodziny języków. Używany przez mniejszość
Mulam, mieszkającą w
Regionie Autonomicznym Guangxi w
ChRL. Używa go 86 000 osób. Większość użytkowników jest dwujęzyczna, mówi także po
chińsku (i w tym języku piszą), mniej niż 10 tysięcy mówi wyłącznie w mulam. Użycie dość powszechne, we wszystkich sferach życia, mówią nim (jako drugim językiem) także sąsiadujący z Mulao
Zhuangowie i
Hanowie . Blisko spokrewniony z językami
maonan i południowodongiańskim.
Wydział II Sztabu Generalnego Chińskiej Armii Ludowo-Wyzwoleńczej (
chin. 情报部 Qingbaobu, dosłownie: Wydział Wywiadu), jeden z oddziałów Sztabu Generalnego
sił lądowych ChRL, odpowiadający za
wywiad wojskowy. Jest jednym z głównych organów chińskiego wywiadu zagranicznego obok Biura Spraw Zagranicznych
Ministerstwa Bezpieczeństwa Państwowego ChRL.
Maonan (chiń. 毛南族,
pinyin Máonánzú) – oficjalnie uznana
mniejszość narodowa w Chińskiej Republice Ludowej. Zamieszkuje północne rubieże
Guangxi (zwłaszcza prefekturę miejską
Hechi i Huanjiang); mocno zsinizowana; autoetnonim: Anan.
Chińczycy Han (nazwa własna
漢 /
汉 /
Hàn; Hanowie) -
naród zamieszkujący głównie
Chiny, gdzie stanowią ok. 92% ludności (reszta należy do oficjalnie wymienianych 55 mniejszości), a także
Tajwan, gdzie również stanowią większą część populacji wyspy, ok. 20 mln. Są najliczniejszym narodem na świecie, ogółem liczą ok. 1,3 mld (ok. 19% populacji).
Dong lub Dongowie, a także Kam lub Kamowie (chiń. 侗族,
pinyin: Dòngzú; nazwa własna: Gaeml, [
kɐm]) – licząca niespełna 3 mln osób
mniejszość etniczna w
Chinach. Posługują się językiem dong, zapisywanym
znakami chińskimi, lecz należącym do niespokrewnionej z chińskim grupy
języków dajskich. Zamieszkują prowincje
Kuejczou,
Hunan oraz region autonomiczny
Kuangsi. Znani są z wysokich umiejętności ciesielskich i wyjątkowej architektury, której przykładem mogą być zadaszone mosty oraz tzw. wieże bębnów o charakterystycznym kształcie. Podstawą kuchni Dongów są marynowane warzywa oraz
kleisty ryż.
Datong (
chin.: 大通回族土族自治县;
pinyin: Dàtōng Huízú Tǔzú Zìzhìxiàn) – powiat autonomiczny mniejszości etnicznych
Hui i
Tu w środkowych
Chinach, w prowincji
Qinghai, w prefekturze miejskiej
Xining. W 1999 roku liczył 420 427 mieszkańców.
Pinyin pocztowy (
chin. trad.: 郵政式拼音,
chin. upr.: 邮政式拼音,
hanyu pinyin: Yóuzhèngshì Pīnyīn) - system latynizacji chińskich nazw miejscowości. Wszedł w życie w późnym okresie epoki
Qing i został oficjalnie zatwierdzony na sesji plenarnej Cesarskiej Konferencji Pocztowej (帝國郵電聯席會議), która miała miejsce w 1906 roku w
Szanghaju. System ten pozostał w użyciu przez pewien czas także po upadku dynastii Qing w 1912 roku i stał się podstawą sposobu zapisu nazw chińskich na Zachodzie, między innymi na mapach Chin. Po utworzeniu
ChRL system pocztowy został stopniowo zastąpiony przez nowszy system, nazywany
hanyu pinyin, obecnie w powszechnym użyciu również na Zachodzie.