Linki:
Łacina,
Akt prawny,
Ceramika,
Drewno (technika),
Epigraf,
Epigrafika,
Kultura Vinča,
Metal (materiałoznawstwo),
Paleografia,
Tabliczka z Dispilio,
Inskrypcja (
łac. inscriptio = napis) – napis wyryty w twardym materiale (
drewno,
metal, kamień,
ceramika). Występuje najczęściej na nagrobkach, tablicach i monetach. Popularnym przykładem inskrypcji są inskrypcje nagrobne. Odczytywaniem i interpretacją inskrypcji zajmuje się nauka pomocnicza historii –
epigrafika.
Inskrypcja z Behistun, jedna z najsłynniejszych irańskich inskrypcji, kazał ją wykuć
Dariusz I Wielki, miała sławić jego imię. Tekst inskrypcji zapisano w trzech językach:
akadyjskim,
staroperskim oraz
elamickim. To dzięki niej w
XIX wieku zdołano odczytać
pismo klinowe. Około tysiąc linii tekstu inskrypcji zostało wyrytych na skale około 100 metrów nad drogą.
Język południowoarabski epigraficzny - język znany z
inskrypcji pochodzących z terenu obecnego
Jemenu zapisanych pomiędzy
VIII w. p.n.e. a
VI w n.e. Są wśród nich inskrypcje naskalne, na stelach kamiennych oraz pisane na szypułkach liści palmowych. Język południowoarabski epigraficzny należy do języków południowosemickich. Zapisywano go
pismem południowoarabskim, który miał dwie formy: monumentalną i kursywną. Wyróżnia się w nim 4 dialekty (niekiedy klasyfikowane jako osobne języki):
Cmentarz ewangelicko-reformowany w Zelowie - jest miejscem pochówku chrześcijan niekatolików z Zelowa i okolic, głownie zelowskich Czechów. Na cmentarzu znajdują się 453 groby z czego 222 ma inskrypcje w języku polskim, 216 w czeskim, 12 w niemieckim a 1 w angielskim. Częstym motywem na nagrobkach jest kielich co stanowi nawiązanie do ideologii husytów i braci czeskich, których potomkami są zelowscy Czesi. Większość inskrypcji zawiera cytaty biblijne - głównie z czeskiej
Biblii Kralickiej, ale też z polskiej
Biblii Gdańskiej.
Cmentarz żydowski w
Zawierciu-Kromołowie - został założony w
XVIII wieku i zajmuje powierzchnie 0,5 ha na której zachowało się około 920
nagrobków (z których najstarsze pochodzą z połowy XVIII wieku) oraz dom przedpogrzebowy.
Inskrypcje nagrobne są języku
hebrajskim,
jidysz i
polskim.
Cmentarz ewangelicko-reformowany w Zelowie - jest miejscem pochówku chrześcijan niekatolików z Zelowa i okolic, głownie zelowskich Czechów. Na cmentarzu znajdują się 453 groby z czego 222 ma inskrypcje w języku polskim, 216 w czeskim, 12 w niemieckim a 1 w angielskim. Częstym motywem na nagrobkach jest kielich co stanowi nawiązanie do ideologii husytów i braci czeskich, których potomkami są zelowscy Czesi. Większość inskrypcji zawiera cytaty biblijne - głównie z czeskiej
Biblii Kralickiej, ale też z polskiej
Biblii Gdańskiej.
Wolskowie – plemię
italijskie (
umbryjskie bądź
oskijskie), które zamieszkiwało południową część
Lacjum nad rzeką Liris (Garigliano). Ich głównym ośrodkiem była
Ecetra. Wolskowie prowadzili wojny z
Rzymem w
V i
IV w. p.n.e. Starcia z Rzymianami zakończyły się ostatecznie ich klęską w
338 p.n.e., a ich osady, takie jak Antium (w
338 p.n.e.), Anxur (w
329 p.n.e.), Sora (w
303 p.n.e.) zamieniono w kolonie. Ich język, w którym zachował się jeden napis w formie inskrypcji na tablicach z
brązu, znalezionych w Velitrae, zbliżony był do języka
umbryjskiego.
Inskrypcja z Dajr Alla –
inskrypcja aramejska z IX–VIII w. p.n.e., odkryta przez
holenderską ekspedycję kierowaną przez H. J. Frankena 17 marca
1967 w Dajr Alla w
Jordanii. Tekst inskrypcji został opublikowany po raz pierwszy w
1976. Mówi o proroctwie Balaama, syna Beora, identyfikowanego z
Balaamem opisanym w
Biblii.
Decoupage — technika ozdabiania przedmiotów polegająca na przyklejaniu na odpowiednio spreparowaną powierzchnię (praktycznie każda powierzchnia:
drewno,
metal,
szkło,
tkanina,
plastik,
ceramika) wzoru wyciętego z
papieru lub serwetki papierowej (technika serwetkowa).
Asinum (
akad. Asīnum) - panujący w 2 połowie XVIII w. p.n.e. władca miasta-państwa
Aszur, którego imię nie występuje w
Asyryjskiej Liście Królów. Wymieniony w inskrypcji innego asyryjskiego władcy,
Puzur-Sina, jako wnuk
Szamszi-Adada I (1814-1782 p.n.e.). Według tejże inskrypcji pokonany został przez Puzur-Sina i usunięty z tronu asyryjskiego. Osoba Asinuma nie pojawia się w żadnych innych asyryjskich źródłach pisanych.
Podgłośniowe zapalenie krtani (
łac. laryngitis subglottica) - stan zapalny podgłośni występujący głównie u dzieci najczęściej pomiędzy 3 miesiącem życia do 3 roku życia. Wywołany jest najczęściej przez
wirusy:
paragrypy, rzadziej
adenowirusy,
wirusa RSV. Może dochodzić także do wtórnego nadkażenia
bakteryjnego. Schorzenie to występuje najczęściej jesienią lub wiosną. Częściej chorują chłopcy.
Agum II, Agum-kakrime -
kasycki władca znany z tzw. inskrypcji Aguma-kakrime, której dwie kopie znalezione zostały w bibliotece
asyryjskiego króla
Aszurbanipala w
Niniwie (VII w. p.n.e.). W inskrypcji tej występuje on jako piąty(?) władca z dynastii kasyckiej, syn
Urzigurumasza. To samo źródło przypisuje mu sprowadzenie posągów
Marduka i
Sarpanitu, które
Hetyci mieli zabrać ze sobą po zdobyciu
Babilonu w 1595 r. p.n.e. Wielu badaczy podaje w wątpliwość historyczną wartość tej inskrypcji, dowodząc, iż tekst ten powstał najprawdopodobniej nie za życia Aguma II, lecz znacznie poźniej. Imię Aguma-kakrime nie pojawia się w żadnych innych źródłach pisanych. Zdaniem uczonych postać ta istniała naprawdę. Najprawdopodobniej jednak chodzi tu o jednego z wojskowych przywódców plemion kasyckich, ktore pod koniec okresu starobabilońskiego zaczęły osiedlać się w środkowej
Babilonii.
Elogium (
łac. z
gr.) – w
starożytnym Rzymie napis pochwalny, upamiętniający czyny zmarłych, umieszczany na nagrobkach, pomnikach lub wizerunkach zmarłych; również mowa pochwalna.
Podgłośniowe zapalenie krtani (
łac. laryngitis subglottica) - stan zapalny podgłośni występujący głównie u dzieci najczęściej pomiędzy 3 miesiącem życia do 3 roku życia. Wywołany jest najczęściej przez
wirusy:
paragrypy, rzadziej
adenowirusy,
wirusa RSV. Może dochodzić także do wtórnego nadkażenia
bakteryjnego. Schorzenie to występuje najczęściej jesienią lub wiosną. Częściej chorują chłopcy.
Meskalamdug - jeden z wczesnych
sumeryjskich władców, który ok. 2500 r. p.n.e. panować miał w mieście
Ur. Imię jego nie występuje w
Sumeryjskiej Liście Królów, ale znany jest z inskrypcji znalezionych w dwóch grobach na
Królewskim Cmentarzysku w Ur. Wspomniany jest również w inskrypcji pochodzącej z miasta
Mari, która czyni go ojcem
Mesanepady - władcy, który według
Sumeryjskiej Listy Krolów założyć miał
I dynastię z Ur.
Diogenes z Ojnoandy – grecki filozof
epikurejczyk, żyjący najprawdopodobniej w II. w.n.e., znany wyłącznie jako autor ogromnej kamiennej inskrypcji będącej wykładem epikureizmu. Inskrypcja została wyryta w kamieniu, w ścianie specjalnie w tym celu wybudowanego portyku. Zawiera obszerne omówienie filozofii Epikura, koncentrując się na zagadnieniach
fizyki, i
etyki, oraz na polemice z innymi szkołami filozoficznymi. Inskrypcja zachowała się jedynie we fragmentach. Odkrycia dokonali badacze francuscy w 1884 r.
Język urartyjski (język alarodyjski, język chaldejski) – wymarły język z rodziny paleokaukaskiej, używany przez ludność starożytnego państwa
Urartu w IX–VI w. p.n.e. Znany z kilkuset zapisanych nowoasyryjskim pismem klinowym
inskrypcji skalnych i glinianych tabliczek znajdowanych w
Anatolii,
Syrii,
Mezopotamii. Wykazuje związki z językiem
huryckim. Dziś jest już prawie pewne, że jest on kontynuacją jednego z
dialektów, który wyodrębnił się z huryckiego.
Zespół Hammana – spontanicznie powstała odma podskórna i odma śródpiersia, które czasami wiążą się z wystąpieniem
bólu. Występuje najczęściej u młodych kobiet.
Amnezja dysocjacyjna (amnezja psychogenna) – niemożność przypomnienia sobie czegoś, najczęściej utrata
pamięci ważnych wydarzeń życiowych, częściej występuje u mężczyzn. Częściej odnotowuje się je również w okresie wojny czy różnego rodzaju
klęsk żywiołowych.
Przekroczenie indeksu (ang. subscript out of bounds). Jest to błąd programistyczny występujący w przypadku próby uzyskania dostępu do nieistniejącego elementu tablicy. Najczęściej w przypadku numerowania elementów n-elementowej tabeli od zera występuje błędne odwołania do elementu n.