Język ukraiński

Linki:
Łacina, Łacinka ukraińska, Łemkowie, 24 marca, Agenor Romuald Gołuchowski, Akanie, Alfabet ukraiński, Alofon, Apostrof, Austro-Węgry, Białoruś, Bohdan Didyćkyj, Chanat Krymski, Cyrylica, Dialekt, Dialekt slepiański, Dywiz, Etnolekt słowiński, Fonetyka, Galicja (Europa Wschodnia), Grupa pomorska języków lechickich, Grupa wschodnia języków południowosłowiańskich, Grupa zachodnia języków południowosłowiańskich, Gwary laskie, Gwary podlaskie, Gwary podlaskie (ukraińskie), ISO 639, Ikawizm, Iwan Kotlarewski, Język średniopolski, Język (mowa), Język białoruski, Język bośniacki, Język bułgarski, Język burgenlandzko-chorwacki, Język cerkiewnosłowiański, Język chorwacki, Język czarnogórski, Język czeski, Język dolnołużycki, Język francuski, Język górnołużycki, Język kaszubski, Język knaan, Język literacki, Język liturgiczny, Język macedoński, Język molizańsko-chorwacki, Język niemiecki, Język połabski, Język polski, Język potoczny, Język prasłowiański, Język prekmurski, Język rosyjski, Język rusiński, Język ruski, Język słowacki, Język słoweński, Język słowianoserbski, Język serbski, Język serbsko-chorwacki, Język staro-cerkiewno-słowiański, Język staropolski, Język staroruski, Język turecki, Język urzędowy, Język wschodniołużycki, Język wymarły, Język zachodniopoleski, Języki łużyckie, Języki świata, Języki czesko-słowackie, Języki indoeuropejskie, Języki lechickie, Języki południowosłowiańskie, Języki słowiańskie, Języki wschodniosłowiańskie, Języki zachodniosłowiańskie, Językoznawstwo, Jazyczije, Kanada, Klasyfikacja języków, Kościół katolicki obrządku bizantyjsko-ukraińskiego, Kozacy, Litera, Literatura ukraińska, Mereżka, Międzynarodowy alfabet fonetyczny, Mikrojęzyki, Mołdawia, Naddniestrze, Najczęściej używane języki świata, Narodowa Akademia Nauk Ukrainy, Pismo, Polonizm, Polska, Rosja, SIL International, Samogłoska, Samogłoska otwarta przednia niezaokrąglona, Samogłoska półotwarta przednia niezaokrąglona, Samogłoska półotwarta tylna zaokrąglona, Samogłoska prawie przymknięta przednia scentralizowana niezaokrąglona, Samogłoska przymknięta centralna niezaokrąglona, Samogłoska przymknięta przednia niezaokrąglona, Samogłoska przymknięta tylna zaokrąglona, Spółgłoska boczna dziąsłowa, Spółgłoska boczna półotwarta podniebienna, Spółgłoska drżąca dziąsłowa, Spółgłoska nosowa dwuwargowa, Spółgłoska półotwarta boczna dziąsłowa welaryzowana, Spółgłoska półotwarta podniebienna, Spółgłoska półotwarta wargowo-miękkopodniebienna, Spółgłoska półotwarta wargowo-zębowa, Spółgłoska szczelinowa dwuwargowa dźwięczna, Spółgłoska szczelinowa krtaniowa dźwięczna, Spółgłoska szczelinowa wargowo-zębowa bezdźwięczna, Spółgłoska szczelinowa wargowo-zębowa dźwięczna, Spółgłoska szczelinowa zadziąsłowa bezdźwięczna, Spółgłoska szczelinowa zadziąsłowa dźwięczna, Spółgłoska wargowa, Spółgłoska zwarta dwuwargowa bezdźwięczna, Spółgłoska zwarta dwuwargowa dźwięczna, Spółgłoska zwarta dziąsłowa bezdźwięczna, Spółgłoska zwarta dziąsłowa dźwięczna, Spółgłoska zwarta miękkopodniebienna dźwięczna, Spółgłoska zwarta podniebienna bezdźwięczna, Spółgłoska zwarta podniebienna dźwięczna, Spółgłoska zwarto-szczelinowa dziąsłowa bezdźwięczna, Spółgłoska zwarto-szczelinowa dziąsłowa dźwięczna, Spółgłoska zwarto-szczelinowa dziąsłowo-podniebienna bezdźwięczna, Spółgłoska zwarto-szczelinowa dziąsłowo-podniebienna dźwięczna, Spółgłoska zwarto-szczelinowa zadziąsłowa bezdźwięczna, Spółgłoska zwarto-szczelinowa zadziąsłowa dźwięczna, Stany Zjednoczone, Szwa, Taras Szewczenko, Transkrypcja (językoznawstwo), Transliteracja, Ugoda perejasławska, Ukraina, Unia lubelska, Wikipedia, Wikisłownik, XIX wiek, XVIII wiek, XX wiek, Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich,
Język ukraiński (українська мова, ukrajinśka mowa) to język należący do grupy języków wschodniosłowiańskich. Posługuje się nim ponad 47 mln ludzi, głównie na Ukrainie, gdzie ma status języka urzędowego, używany jest również przez Ukraińców w Rosji, Stanach Zjednoczonych, Kanadzie, Mołdawii, Polsce i na Białorusi. Współczesny alfabet ukraiński stanowi odmianę cyrylicy, a obecna ortografia ustalona została zasadniczo na początku XX wieku.

Język telugu (తెలుగు) – język z grupy południowowschodniej , (wg. Ethnologue grupy centralno-południowej ) rodziny języków drawidyjskich. Jest największym językiem pod względem liczby posługujących się nim pośród języków drawidyjskich. Posługuje się nim około 70 mln osób, mieszkańców indyjskiego stanu Andhra Pradesh, gdzie posiada status języka urzędowego. W języku tym powstają też filmy powiązane z Tollywood.

Ukraińska Wojskowa Organizacja (UWO) (ukr. Українська Військова Організація, Ukrajinśka Wijśkowa Orhanizacija (УВО)) – nielegalna organizacja ukraińska w II Rzeczypospolitej.

Język luksemburski (Lëtzebuergesch, franc. Luxembourgeois, niem. Luxemburgisch) – należy do zachodniej grupy języków germańskich. Wywodzi się z frankijskiego dialektu języka niemieckiego. Posługuje się nim ok. 320 000 ludzi, głównie w Luksemburgu, gdzie ma status języka urzędowego (od 1984), a także w części Niemiec, Belgii i Francji. Uznawany za oddzielny język od niedawna, wcześniej uznawany był raczej za jeden z dialektów języka niemieckiego. Funkcjonuje obok dwóch innych języków urzędowych w państwie - niemieckiego i francuskiego. Język ten używany jest głównie jako język mówiony w sferze prywatnej, choć na przykład prowadzone są w nim również debaty w parlamencie. Katedra języka luksemburskiego istnieje na uniwersytecie w Moskwie. Język ten nie jest językiem urzędowym w Unii Europejskiej. Guy Rewenig jest autorem pierwszej powieści po luksembursku; jest on uważany obok Rogera Manderscheida za prekursora pisania prozy artystycznej w tym języku.

Język chaldejski, nowoaramejski chaldejski - język należący do grupy semickiej, którym posługuje się około 200 tysięcy zamieszkujących głównie Irak. Stanowi część tzw. makrojęzyka syryjskiego. Zapisywany jest pismem syryjskim.

Tarnawski Jurij (ukr. Тарнавський Юрій), (ur. 1934 w Turka) – ukraińsko-angielski poeta, pisarz, tłumacz, emigrant ukraiński, jeden z założycieli, razem z Bohdanem Rubczakiem i Bohdanem Bojczukiem, Grupy Nowojorskiej (Нью-Йоркська група), współzałożyciel i współredaktor literaturo-kulturalnego rocznika „Nowe Poezje” („Нові Поезії”), członek amerykańskiej grupy Fiction Collective oraz Stowarzyszenia Pisarzy Ukrainy (Спілкa письменників України), profesor ukraińskiej literatury i kultury na wydziale języków słowiańskich Uniwersytetu Columbia.

Towarzystwo Ukraińskich Postępowców (ukr. Товариство Українських Поступовців, ТУП) — tajna ponadpartyjna polityczna i obywatelska organizacja Ukraińców w imperium rosyjskim.

Języki słowiańskie – grupa języków w obrębie rodziny języków indoeuropejskich (podrodzina bałtosłowiańska). Składa się z trzech zespołów językowych: zachodnio-, wschodnio- i południowosłowiańskiego. Najstarsze zachowane manuskrypty z tekstami słowiańskimi pochodzą z X wieku. Do zapisu języków słowiańskich używane są lub były alfabety: głagolicki, cyrylicki i łaciński (w niewielkim zakresie również arabski). Wywodzą się z języka prasłowiańskiego używanego przez dawnych Słowian, który uległ ostatecznemu rozbiciu na dialekty regionalne w wyniku ekspansji Słowian na Bałkany w VI wieku naszej ery.

Nacjonalizm ukraiński (również ukraiński ruch narodowy) – ukraiński nurt myśli politycznej i związany z nim ruch polityczny powstały w pierwszej połowie XIX wieku.

Język asyryjski - język należący do grupy semickiej, którym posługuje się około 200 tys. Asyryjczyków zamieszkujących głównie Irak, Iran i Syrię. Stanowi część tzw. makrojęzyka syryjskiego. Zapisywany jest pismem syryjskim.

Ukraińska Superliga Siatkarzy (ukr. Українська волейбольна суперліга) - najwyższa w hierarchii klasa męskich ligowych rozgrywek siatkarskich na Ukrainie. Rywalizacja w niej toczy się - co sezon, systemem ligowym wraz z play-offami - o tytuł mistrza Ukrainy, a za jej prowadzenie odpowiada Ukraiński Związek Piłki Siatkowej (ukr. ФВУ - Федерація волейболу України).

Kościół katolicki obrządku bizantyjsko-ukraińskiego (ukr. Українська Греко-Католицька Церква – Ukrajinśka Hreko-katołyćka Cerkwa) – większy arcybiskupi Kościół wschodni działający obecnie na terenie Ukrainy oraz wśród diaspory ukraińskiej, uznający władzę i autorytet papieża.

Gudźarati, gudżarati, gudżaracki (ang. Gujarati) - język z grupy indoaryjskiej języków indoeuropejskich, którym posługuje się ponad 46 mln mówiących - głównie mieszkańców Indii, gdzie w stanie Gudźarat oraz sąsiednich terytoriach Daman i Diu oraz Dadra i Nagar Haweli jest językiem urzędowym – jednym z 23 języków konstytucyjnych Indii. Najbliżej spokrewnione z nim języki to pendźabi i bradź bhasza. Posiada odrębny system pisma, tzw. alfabet sylabiczny gudżarati, wywodzący się ze starożytnego pisma brahmi.

Języki salisz (ang. salish) to grupa języków używanych przez Indian w zachodniej Kanadzie i północno-zachodnich Stanach Zjednoczonych. Większość języków z tej grupy jest zagrożona przez ekspansję języka angielskiego. Posługują się nimi głównie starsi ludzie, niektóre języki zna tylko kilka osób.

Wołyński Komitet Ukraiński – komitet Ukraińców nastawiony na pokojowe rozwiązywanie konfliktów polsko-ukraińskich. Współpracę z tym komitetem zakładał m.in. Okręgowy Delegat Rządu na Wołyniu – Kazimierz Banach.

Etnolekt wilamowicki, także wilamowski, nazywany też Wymysiöeryś – etnolekt (dialekt/język) z grupy zachodniej języków germańskich, którym posługiwali się mieszkańcy Wilamowic koło Bielska-Białej. Na początku XXI wieku niemal wymarły, posługuje się nim prawdopodobnie około 70 osób. Nazwa języka pochodzi od nazwy Wilamowic w tym języku – Wymysoü.

Natalka Śniadanko (ukr. Наталка Сняданко), urodziła się 20 maja 1973 roku we Lwowie. Ukraińska poetka, pisarka, dziennikarka, tłumacz, członek Asocjacji Pisarzy Ukraińskich (Асоціаця українських письменників). Należała do grupy literackiej ММЮННА ТУГА. Mieszka we Lwowie.

Język węgierski (magyar nyelv) – należy do podgrupy języków ugryjskich, zaliczanej do podrodziny ugrofińskiej (z rodziny uralskiej). Językiem tym posługuje się co najmniej 14 mln osób – przede wszystkim na Węgrzech, ale także w południowej Słowacji, środkowej Rumunii (Siedmiogród), północnej Serbii (Wojwodina), zachodniej Ukrainie (Zakarpacie), wschodniej Słowenii (Prekmurje) i wschodniej Austrii (Burgenland). Język węgierski ma status języka urzędowego na Węgrzech, w Słowenii (lokalnie) i w Wojwodinie. Jest to język aglutynacyjny. Współczesny węgierski język literacki powstał w XVI w. Do jego zapisu stosuje się pismo oparte na alfabecie łacińskim.



       na podstawie Wikipedii, otwartej encyklopedii : licencje: GFDL, oraz CC-BY-SA 3.0 + autorzy, historia
edycja