Język węgierski

Linki:
Adessivus, Aglutynacyjność, Akcent wyrazowy, Alba Iulia, Alfabet łaciński, Asymilacja fonetyczna, Austria, Bańska Bystrzyca, Biernik, Burgenland, Celownik (przypadek), Chazarowie, Część mowy, Czangowie, Czasownik, Czasownik nieprzechodni, Czasownik przechodni, Deklinacja (językoznawstwo), Dopełniacz (przypadek), Elativus, Europa Środkowa, Forint, Góra Gellerta, Gramatyka, Grupa językowa, Harmonia samogłosek, Hipopotam, ISO 639, Illativus, Inessivus, Język łotewski, Język (mowa), Język akkala, Język angielski, Język bułgarski, Język chantyjski, Język czeski, Język duński, Język erzja, Język estoński, Język etruski, Język fiński, Język francuski, Język grecki, Język hiszpański, Język inari, Język ingryjski, Język irlandzki, Język karelski, Język komi, Język komi-permiacki, Język literacki, Język litewski, Język liwski, Język lule, Język maltański, Język mansyjski, Język maryjski, Język moksza, Język mordwiński, Język niderlandzki, Język niemiecki, Język ormiański, Język północnolapoński, Język południowolapoński, Język polski, Język portugalski, Język rumuński, Język słowacki, Język słoweński, Język sumeryjski, Język szwedzki, Język turecki, Język udmurcki, Język urzędowy, Język võro, Język włoski, Język wepski, Język wotycki, Języki świata, Języki bałtyckofińskie, Języki lapońskie, Języki permskie, Języki ugrofińskie, Języki ugryjskie, Języki uralo-ałtajskie, Języki uralskie, Języki wołżańskie, Kama (rzeka), Klasyfikacja języków, Koniugacja przedmiotowa, Lędzianie, Liczebnik, Litera, Mianownik (przypadek), Miejscownik, Najczęściej używane języki świata, Narzędnik, Oradea, Partitivus, Pismo, Pokrewieństwo języków, Prekmurje, Protobułgarzy, Przedimek, Przyimek, Przymiotnik, Przypadek, Rodzaj gramatyczny, Rodzina językowa, Rumunia, Rzeczownik, Słowacja, Słowenia, SIL International, Samogłoska, Seklerzy, Serbia, Siedmiogród, Spółgłoska, Székesfehérvár, Tryb łączący, Ugrofinowie, Ukraina, Unia Europejska, Węgierska Akademia Nauk, Węgry, Węgrzy, Wikipedia, Wikisłownik, Wojwodina, XIX wiek, XVI wiek, Zaimek, Zakarpacie,
Język węgierski (magyar nyelv) – należy do podgrupy języków ugryjskich, zaliczanej do podrodziny ugrofińskiej (z rodziny uralskiej). Językiem tym posługuje się co najmniej 14 mln osób – przede wszystkim na Węgrzech, ale także w południowej Słowacji, środkowej Rumunii (Siedmiogród), północnej Serbii (Wojwodina), zachodniej Ukrainie (Zakarpacie), wschodniej Słowenii (Prekmurje) i wschodniej Austrii (Burgenland). Język węgierski ma status języka urzędowego na Węgrzech, w Słowenii (lokalnie) i w Wojwodinie. Jest to język aglutynacyjny. Współczesny węgierski język literacki powstał w XVI w. Do jego zapisu stosuje się pismo oparte na alfabecie łacińskim.

Język węgierski (magyar nyelv) – należy do podgrupy języków ugryjskich, zaliczanej do podrodziny ugrofińskiej (z rodziny uralskiej). Językiem tym posługuje się co najmniej 14 mln osób – przede wszystkim na Węgrzech, ale także w południowej Słowacji, środkowej Rumunii (Siedmiogród), północnej Serbii (Wojwodina), zachodniej Ukrainie (Zakarpacie), wschodniej Słowenii (Prekmurje) i wschodniej Austrii (Burgenland). Język węgierski ma status języka urzędowego na Węgrzech, w Słowenii (lokalnie) i w Wojwodinie. Jest to język aglutynacyjny. Współczesny węgierski język literacki powstał w XVI w. Do jego zapisu stosuje się pismo oparte na alfabecie łacińskim.

Fruška gora (Фрушка гора, węg. Tarcal-hegység, łac. Alma Mons) - pasmo niskich gór w północnej Serbii (region Srem w Wojwodinie) i we wschodniej Chorwacji. Należy do panońskich gór wyspowych.

Alfabet węgierski – alfabet oparty na alfabecie łacińskim, służący do zapisu języka węgierskiego. Składa się z następujących liter, dwuznaków i jednego trigrafu:

Język telugu (తెలుగు) – język z grupy południowowschodniej , (wg. Ethnologue grupy centralno-południowej ) rodziny języków drawidyjskich. Jest największym językiem pod względem liczby posługujących się nim pośród języków drawidyjskich. Posługuje się nim około 70 mln osób, mieszkańców indyjskiego stanu Andhra Pradesh, gdzie posiada status języka urzędowego. W języku tym powstają też filmy powiązane z Tollywood.

Temesz (łac. Tibiscus lub Tibisis, rum. Timiş, serb. Тамиш – Tamiš, niem. Temesch, węg. Temes) – rzeka w południowo-zachodniej Rumunii (Banat) i w północno-wschodniej Serbii (Wojwodina). Lewy dopływ Dunaju. Długość – 359 km (241 km w Rumunii, 118 km w Serbii), powierzchnia zlewni – 13 085 km² (8085 km² w Rumunii, 5000 km² w Serbii), średni przepływ u ujścia – 47 m³/s.

Karasz (rum. Caraş, serb. Karaš / Караш – Karasz, węg. Karas, łac. Apo) – rzeka w zachodniej Rumunii i w zachodniej Serbii (Wojwodinie), lewy dopływ Dunaju. Długość – 110 km (50 km w Rumunii, 60 km w Serbii), powierzchnia zlewni – 1,400 km².

Sajó [po węgiersku czyt. "Szajo"] (słow. Slaná) – rzeka w środkowej Słowacji i w północno-wschodnich Węgrzech, w dorzeczu Dunaju. Długość – 229 km, z tego 110 km na Słowacji, 129 km na Węgrzech, powierzchnia zlewni – 5 545 km.

Polityka językowa – zbiór zasad i założeń przyjęty przez władze danego państwa w stosunku do języka lub języków obowiązujących bądź używanych na jego terenie. Obejmuje ona przyjęcie języka urzędowego, określenie sposobu jego nauczania, status języków mniejszości narodowych a także stosunek do ochrony języka przed wpływem obcych kultur.

Chart węgierski (oryginalna nazwa magyar agár) – rasa psa zaliczana do grupy chartów, wyhodowana na Węgrzech, użytkowana początkowo do polowań i jako pies stróżujący, obecnie jako pies-towarzysz oraz w wyścigach na długich dystansach.

Język północny sotho (nazywany także Sesotho sa Leboa) - jeden z jedenastu języków oficjalnych RPA. Używany głównie w prowincji północnej przez około 3 mln 600 tys ludzi. Należy grupy języków bantu, do podgrupy Sotho. Jest też zwany błędnie językiem pedi (pedi jest jednym z 30 dialektów tego języka).

Język luksemburski (Lëtzebuergesch, franc. Luxembourgeois, niem. Luxemburgisch) – należy do zachodniej grupy języków germańskich. Wywodzi się z frankijskiego dialektu języka niemieckiego. Posługuje się nim ok. 320 000 ludzi, głównie w Luksemburgu, gdzie ma status języka urzędowego (od 1984), a także w części Niemiec, Belgii i Francji. Uznawany za oddzielny język od niedawna, wcześniej uznawany był raczej za jeden z dialektów języka niemieckiego. Funkcjonuje obok dwóch innych języków urzędowych w państwie - niemieckiego i francuskiego. Język ten używany jest głównie jako język mówiony w sferze prywatnej, choć na przykład prowadzone są w nim również debaty w parlamencie. Katedra języka luksemburskiego istnieje na uniwersytecie w Moskwie. Język ten nie jest językiem urzędowym w Unii Europejskiej. Guy Rewenig jest autorem pierwszej powieści po luksembursku; jest on uważany obok Rogera Manderscheida za prekursora pisania prozy artystycznej w tym języku.

Język mirandyjski (lhéngua mirandesa) to dialekt romański blisko spokrewniony z językiem asturyjskim, używany i oficjalnie uznany za język regionalny lub mniejszościowy w północno-wschodniej Portugalii. Posługuje się nim około 15 tys. osób na obszarze 484 km². Są to mieszkańcy portugalskiego miasta Miranda do Douro i okolic. Mirandyjski nie posiada statusu języka urzędowego, jednakże jest on nauczany w szkołach regionu Miranda do Douro.

Ordynariat wojskowy na Węgrzech (węg. Tábori Püspökség) - rzymskokatolicka diecezja wojskowa ze stolicą w Budapeszcie, na Węgrzech. Należą do niej członkowie węgierskiego wojska i policji oraz ich rodziny wyznania rzymskokatolickiego.

Język pendżabski ( ਪੰਜਾਬੀ pańdźabi), język wchodniopendżabski – język z centralnej grupy języków indoaryjskich indoeuropejskiej rodziny językowej, którym posługuje się ponad 28 mln osób, zamieszkujących historyczną krainę Pendżab na pograniczu indyjsko-pakistańskim. W indyjskim stanie Pendżab ma on status języka urzędowego, nie jest natomiast urzędowym w pakistańskiej prowincji Pendżab.

Język pendżabski (ਪੰਜਾਬੀ pańdźabi), język wchodniopendżabski – język z centralnej grupy języków indoaryjskich indoeuropejskiej rodziny językowej, którym posługuje się ponad 28 mln osób, zamieszkujących historyczną krainę Pendżab na pograniczu indyjsko-pakistańskim. W indyjskim stanie Pendżab ma on status języka urzędowego, nie jest natomiast urzędowym w pakistańskiej prowincji Pendżab.

Okręg południowobacki (Baczka południowa, serb. / chor. Južnobački okrug / Јужнобачки округ, węg. Dél Bácskai Körzet, słow. Juhobáčsky okres, ruś. Южнобачки округ, rum. Districtul Backa de Sud) - okręg w północnej Serbii, w Wojwodinie.

Węgierski Instytut Kultury (Magyar Kulturális Intézet) – węgierska placówka kulturalna w Polsce. Jest jednym z najstarszych instytutów kultury w Polsce, działającym od 1935. Instytut Węgierski do dziś posiada szczególny status w polskim życiu kulturalnym i publicznym, o czym świadczą liczne kontakty z najważniejszymi osobistościami polskiego życia kulturalnego i artystycznego.

Mohikanie, Mahikanie (ang. Mohicans, słowo mahikan oznacza wilk) – plemię Indian Ameryki Północnej, dawniej posługujące się wymarłym obecnie językiem, który należał do wschodniej gałęzi algonkińskiej rodziny języków Indian Ameryki Północnej.

Węgrzy albo Madziarzy (węg. l.poj.: magyar, l.mn.: magyarok) – naród liczący w sumie ok. 14,5 mln, w tym na Węgrzech 10,5 mln, pozostałe ok. 4 mln tworzy mniejszości w Rumunii (Siedmiogród), Serbii (Wojwodina), Słowacji, Słowenii, Ukrainie (rejon Karpat) i Austrii. Jedna z grup mniejszości węgierskojęzycznej zamieszkującej rumuński Siedmiogród zwana jest Szeklerami (węg. l.poj.: Székely, l.mn.: Székelyek). Część badaczy skłania się ku poglądowi, że Szeklerzy są nie Węgrami, lecz potomkami Hunów.



       na podstawie Wikipedii, otwartej encyklopedii : licencje: GFDL, oraz CC-BY-SA 3.0 + autorzy, historia
edycja