Linki:
Łacina,
Fleksja,
Gramatyka,
Język czeczeński,
Język polski,
Język praindoeuropejski,
Liczba mnoga,
Mianownik (przypadek),
Morfem,
Wyraz,
Liczba mnoga - forma
fleksyjna, tj. przypadek w
deklinacji i w
koniugacji, oznaczający wiele przedmiotów lub osób, a także w przypadku przedmiotów zbiorowych - grupy tych przedmiotów (np. piasek w
liczbie pojedynczej oznacza wiele ziaren piasku, ale istnieje też forma w liczbie mnogiej - piaski - mogąca się odnosić do większych zbiorów - np. piaski pustyni; podobnie armia to grupa ludzi, gramatycznie liczba pojedyncza, istnieje jednak rzeczownik armie w liczbie mnogiej).
Gramatyka języka szwedzkiego – opis zjawisk gramatycznych w ujęciu synchronicznym w
języku szwedzkim. Gramatyka szwedzka wywodzi się w bezpośredniej linii z
języka staronordyjskiego, jednak w porównaniu z nim o wiele mniejszą rolę pełni
fleksja, a syntetyczny przodek nabiera powoli cech
języka analitycznego. Gramatyka szwedzka, należąc do gramatyk
języków germańskich, jest podobna do systemów gramatycznych innych języków germańskich zarówno pod względem
morfologicznym, jak i
syntaktycznym. W języku szwedzkim istnieją dwa
rodzaje gramatyczne, a
deklinacje i
koniugacje nie uwzględniają
osoby i
liczby. Zanikł również system
przypadków, zredukowany do
mianownika i
dopełniacza. System przypadków zrekompensował ścisły szyk szwedzkiego zdania. Język należy do grupy
SVO, a
orzeczenie znajduje się w zdaniu na drugim miejscu. Istnieje tendencja do tworzenia form
złożonych kosztem fleksyjnych.
Plurale tantum (
l.mn. pluralia tantum) - rzeczownik występujący pod względem formalnym jedynie w
liczbie mnogiej mimo znaczenia
liczby pojedynczej. Zwykle pluralia tantum mają
rodzaj niemęskoosobowy. Często są to:
Gnocchi (czyt. niokki) - rodzaj włoskich klusek. Po
włosku słowo gnocchi to
liczba mnoga od gnocco, czyli dosłownie "gruda". Istnieje wiele regionalnych wersji tej potrawy, m.in. z ziemniaków, warzywnych purée,
sera, mąki gryczanej. Podobne do polskich
kopytek.
Abessivus - przypadek w
językach aglutynacyjnych i
fleksyjnych oznaczający brak danego desygnatu. Pojawia się w większości w
liczbie pojedynczej. Występuje w
językach ugrofińskich. Należy do przypadków ginących - coraz częściej zastępują go konstrukcje omowne.
Gramatyka diachroniczna bada rozwój języka w ujęciu diachronicznym, czyli na przestrzeni wieków. W jej obrębie sprawdza się, jakie zmiany zaszły w systemie
fonetycznym,
słowotwórczym,
fleksyjnym i
składniowym. Na przykład na gruncie polskim początek tych zmian obserwować można już w
Bulli z
1136 roku. Zapisano w niej po polsku około 410 nazw, które pozwalają na interpretacje fonetyczno-słowotwórcze systemu języka z
XII wieku.
Gramatyka historyczna (również: diachroniczna) bada rozwój języka w ujęciu diachronicznym, czyli na przestrzeni wieków. W jej obrębie sprawdza się, jakie zmiany zaszły w systemie
fonetycznym,
słowotwórczym,
fleksyjnym i
składniowym. Na przykład na gruncie polskim początek tych zmian obserwować można już w
Bulli z
1136 roku. Zapisano w niej po polsku około 410 nazw, które pozwalają na interpretacje fonetyczno-słowotwórcze systemu języka z
XII wieku.
Media Lab (również spotykany zapis: medialab; liczba mnoga
łac. medium - nośnik; skrót od
łac. laboratorium - pracownia; dosłownie: pracownia nośników) - forma
instytucji umożliwiająca wspólną pracę i uczenie się osób o różnych umiejętnościach nad
projektami wykorzystującymi nowe media i
technologie.
Comitativus - przypadek w
językach aglutynacyjnych i
fleksyjnych występowanie danego desygnatu w parze z innym. Pojawia się w większości w
liczbie pojedynczej. Występuje w
językach ugrofińskich, zwłaszcza
estońskim. Należy do przypadków ginących - coraz częściej zastępują go konstrukcje omowne.
Symulakrum (z
łac. simulacrum co znaczy "podobieństwo, pozór"; liczba mnoga: simulacra) - obraz który jest czystą
symulacją, pozorującą rzeczywistość albo tworzącą własną rzeczywistość.
Comitativus - przypadek w
językach aglutynacyjnych i
fleksyjnych występowanie danego desygnatu w parze z innym. Pojawia się w większości w
liczbie pojedynczej. Występuje w
językach ugrofińskich, zwłaszcza
estońskim. Należy do przypadków ginących - coraz częściej zastępują go konstrukcje omowne.
Rusłan Szachajewicz Ałchanow,
ros. Руслан Шахаевич Алханов (ur.
27 kwietnia 1962 we wsi Centoroj,
Czeczeńsko-Inguska ASRR) –
rosyjski funkcjonariusz milicji i polityk narodowości
czeczeńskiej, od 2004 minister spraw wewnętrznych
Republiki Czeczeńskiej.
Achmied Chalidowicz Zakajew (
ros. Ахмед Халидович Закаев,
czecz. Заки Хьалид кант Ахьмад, Zaki Ẋalid kant Aẋmad; ur. 26 kwietnia 1959, posiołek Kirowskij w
tałdykurgańskim obwodzie Kazachstanu) –
czeczeński generał brygady i działacz polityczny, pełniący od 2006 roku rolę quasi-dyplomatycznego przedstawiciela nieuznawanej
Czeczeńskiej Republiki Iczkeria. Jako
uchodźca polityczny przebywa w Londynie i tam prowadzi swoją działalność.
II
wojna czeczeńska - konflikt zbrojny prowadzony w latach
1999-
2003 między
Federacją Rosyjską, a
separatystami czeczeńskimi. Do dziś trwają walki partyzanckie.
Oko (Oko proste, oko złożone, plamka oczna,
łac. oculus,
l.mn. oculi) – narządy
receptorowe umożliwiające wykrywanie kierunku padania
światła i jego intensywności oraz, wraz ze wzrostem złożoności konstrukcji, efektywny proces formowania obrazu, czyli widzenie.
Czeczeńsko-Inguski Obwód Autonomiczny, Czeczeńsko-Inguski OA –
obwód autonomiczny w
Związku Radzieckim, istniejący w latach
1934-
1936, wchodzący w skład
Rosyjskiej Federacyjnej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej.
Gramatyka kontrastywna (gramatyka konfrontatywna) zajmuje się porównywaniem
gramatyk dwóch lub więcej
języków w celu poznania lub uświadomienia sobie ich właściwości i różnic. Ma ona także zastosowanie w nauce języków obcych. Dzięki precyzyjnemu i dokładnemu opisowi podobieństw oraz różnic między językiem A i B, możliwe jest opracowanie takiego podręcznika języka A dla użytkowników języka B, który kładzie nacisk na różnice, pobieżnie tylko wspominając o podobieństwach.
Czasownik (verbum) w
języku łacińskim podlega
koniugacji, tj. odmianie przez
osoby,
liczby,
czasy,
tryby i
strony. Występują cztery typy takiej odmiany: koniugacja pierwsza (o temacie zakończonym na -ā), koniugacja druga (o temacie zakończonym na -ē), koniugacja trzecia (o temacie zakończonym na spółgłoskę, przy czym występuje w niej też podtyp, w którym między tematem a końcówką występuje
spójka ĭ) i koniugacja czwarta (o temacie zakończonym na -ī). Istnieją też nie podlegające koniugacji formy bezosobowe czasownika.