Języki ugrofińskie

Język komi (zyriański) – język z grupy permskiej języków ugrofińskich (rodzina uralo-ałtajska). Posługuje się nim ok. 345 tys. Komiaków (dawniej Zyrian), ludu zamieszkującego głównie Republikę Komi w północno-zachodniej części Rosji. Posiadają własny alfabet oparty na grażdance nazywany staropermskim. Literatura w języku komi od XIV w.

Języki bunubańskie – mała australijska rodzina językowa, skupiająca języki aborygeńskie, używane w północnej Australii. W jej skład wchodzą jedynie dwa języki, tj. bunuby i gunijandi, które są ze sobą spokrewnione mniej więcej w takim stopniu, jak języki polski i czeski. Oba mają po stu użytkowników i są zagrożone wymarciem.

Języki afrykańskie - potoczne, czysto geograficzne określenie języków używanych na kontynencie afrykańskim, obejmujące takie grupy i rodziny językowe jak: języki afroazjatyckie, języki nigero-kongijskie (z rodziną bantu), języki nilo-saharyjskie i języki khoisan (buszmeńsko-hotentockie), niekiedy także język malgaski. Z języków objętych tą nazwą często wyklucza się jednak języki semickie, zawężając jej zakres niemal wyłącznie do języków Czarnej Afryki.

Omówione w tym artykule języki to języki sztuczne, których twórcy oparli się na językach słowiańskich. Języki te łączy w zasadzie jedynie określenie ich przez autorów jako należących do języków północnosłowiańskich, fikcyjnej grupy języków słowiańskich. Tej fikcyjnej grupy języków północnosłowiańskich nie należy mylić z rzeczywiście istniejącą grupą języków północnosłowiańskich.

Języki algonkińskie równinne - podrodzina języków algonkińskich utworzona na zasadzie klasyfikacji bardziej geograficznej niż genetycznej (poszczególne języki tej grupy mają bliskie rozmieszczenie terytorialne). Obejmują zasięg środkowej i północnej części Wielkich Równin.

Języki gallo-italskie , Gallo-italico - języki z grupy języków zachodnioromańskich, używane na obszarze północnych Włoch, na północ od linii Spezia-Rimini.

Języki szari-nilockie – dawna wspólna nazwa gałęzi języków nilo-saharyjskich, obejmująca rodziny języków środkowosudańskich i wschodniosudańskich oraz izolowane w obrębie nilo-saharyjskich języki berta i kunama. Nazwa została zarzucona, kiedy w toku badań lingwistycznych okazało się, że języki wschodnio- i środokowosudańskie oraz berta i kunama są typologicznie równorzędne względem innych nilo-saharyjskich podrodzin.

Języki zachodnioczadyjskie - gałąź afroazjatyckiej rodziny języków czadyjskich. Zaliczają się do niej 73 języki, używane w Nigerii. Według klasyfikacji Paula Newmana z 1990 roku języki zachodnioczadyjskie dzielą się na dwie podgałęzie:

Seto lub Setu – etniczna i językowa mniejszość zamieszkująca południowo-wschodnią Estonię i północno-zachodnią Rosję. Większość jej członków zna język seto, wyznaje prawosławie i posiada obywatelstwo estońskie. Seto, przez niektórych lingwistów uważany jest za dialekt estońskiego, inni natomiast twierdzą iż jest to odrębny język. Pełna zgoda panuje natomiast co do klasyfikacji- zaliczany jest do podgrupy języków bałtyckofińskich, grupy języków ugrofińskich i do uralskiej rodziny językowej. Sami Seto zwracają dużą uwagę na uczenie swojego języka młodszych pokoleń, jak i zachowanie religii prawosławnej.

Języki sko (języki skou) - papuaska rodzina językowa, używana wzdłuż północnego wybrzeża Papui-Nowej Gwinei. Wyróżnia się tu 16 języków. Posługuje się nimi ok. 7000 osób. Języki cechuje tonalność (w przeciwieństwie do pozostałych z grupy papuaskich), niespotykane spółgłoski czy duża liczba samogłosek.

Język nanggu - język z rodziny malajsko-polinezyjskiej języków języków austronezyjskich, dawniej klasyfikowany w obrębie grupy wschodniopapuańskiej języków papuaskich. Używany na Wyspach Salomona

Język arumuński lub macedo-rumuński – język, a w zasadzie grupa dialektów i etnolektów, która dopiero od niedawna przechodzi standardyzację — z grupy romańskiej, podgrupa wschodnioromańska języków indoeuropejskich.

Język dogoński, także: języki dogońskie - grupa kilkunastu etnolektów, tradycyjnie klasyfikowanych jako dialekty jednego języka w obrębie grupy woltyjskiej (gur) języków nigero-kongijskich. Ostatnio postuluje się jednak uznanie dialektów dogońskich za osobne języki, tworzące samodzielną rodzinę językową, w obrębie języków wolta-kongijskich, a nawet odrębną od języków nigero-kongijskich.

Języki melanezyjskie - autochtoniczne języki Melanezji, używane współcześnie przez ok. 1 mln. osób. Jest to określenie geograficzne, nie genetyczne - języki melanezyjskie nie tworzą rodziny językowej, zalicza się do nich ponad 400 języków z rodziny austronezyjskiej oraz z grupy papuaskiej.

Języki kongo-saharyjskie lub nigero-saharyjskie - fyla językowa, zaproponowana w 1972 przez E. A. Gregersena, mająca łączyć języki nilo-saharyjskie z nigero-kongijskimi (łącznie z wydzielanymi spośród nich według niektórych klasyfikacji językami kordofańskimi i językami mande). Istnienie fyli kongo-saharyjskiej jest dziś kwestionowane przez wielu językoznawców. Z drugiej strony niektórzy specjaliści próbują ostatnio ponownie udowodnić jej prawdziwość. Według niektórych specjalistów, języki te są spokrewnione również z indopacyficznymi (z drugiej strony samo istnienie rodziny indopacyficznej jest kontrowersyjne).

Wymarłe języki wołżańskie to grupa trzech języków ugrofińskich z rodziny uralskiej używanych na terenie dzisiejszej Rosji środkowej do XIV-XVI w., kiedy zostały wyparte przez język rosyjski.

       na podstawie Wikipedii, otwartej encyklopedii : licencje: GFDL, oraz CC-BY-SA 3.0 + autorzy, historia
edycja