Karakorum

Karakorum – łańcuch górski na pograniczu Indii, Pakistanu i Chin, drugi po Himalajach pod względem wysokości na Ziemi. Obszar gór należy do najbardziej zlodowaconych na ziemi. W górach tych znajdują się największe lodowce górskie świata poza rejonami polarnymi i po lodowcu Fedczenki w Pamirze (długość 77 km). Najdłuższy lodowiec Siachen ma 71 km długości. Góry Karakorum znajdują się w ważnym obszarze węzłowym łączącym wielkie pasma górskie jak: Himalaje, Hindukusz, Kunlun, Pamir. Najwyższy szczyt K2 jest drugim co do wysokości szczytem na świecie. W swojej historii góra miała liczne nazwy: Czogori, Godwin Austen, Dapsang, Lamba Pahar, Szczyt Cesarzewicza Mikołaja. Nazwa K2 pochodzi od numeracji szczytów podczas pomiarów geodezyjnych. K1, K2, K3, ... K12. Szczyt K1 to obecnie Maszerbrum (7821 m), pozostałe góry "K" idą po kolei na wschód do niego. Autorem tej numeracji był brytyjski badacz Thomas George Montgomerie.

Maszerbrum, Masherbrum (dawniej K1) – szczyt w paśmie Masherbrum Range, części Karakorum w Pakistanie. Jest dwudziestym drugim szczytem Ziemi pod względem wysokości oraz najwyższym szczytem swojego pasma. Leży na południe od lodowca Baltoro, przez który prowadzi najczęściej używany szlak na szczyt. W 1856 r. Brytyjczyk Thomas George Montgomerie podczas pomiarów geodezyjnych ponumerował najwyższe szczyty Karakorum. Pierwszym na jego liście był Maszerbrum, który otrzymał oznaczenie K1 ("K" to skrót od Karakorum).

K2 (Czogori, Lambha Pahar, Dapsang, Kechu, Mount Godwin-Austen, 8611 m n.p.m.) – najwyższy szczyt Karakorum, drugi co do wysokości (po Mount Everest) szczyt Ziemi. Znajduje się na granicy Chin i Pakistanu.

Kunlun (chiń. trad. 崑崙山, chin. upr. 昆仑山, pinyin: Kūnlún Shān) – pasmo górskie w zachodnich Chinach, trzecie pod względem wysokości na Ziemi po Himalajach i Karakorum, na północnym skraju Wyżyny Tybetańskiej, łączące Karakorum na zachodzie i Ałtyn-Tag na wschodzie. Długość pasma Kunlun wynosi 2500 km. Najwyższym szczytem Kunlunu jest Kongur Tagh, dla którego podawane są dwie wysokości 7719 m i 7649 m n.p.m., jeden z najtrudniej dostępnych szczytów siedmiotysięcznych. W zależności od tego, którą z powyższych wysokości przyjmuje się za właściwą, Kunlun jest trzecim (po Himalajach i Karkorum) lub czwartym (po Himalajach, Karkorum i Hindukuszu) pod względem wysokości masywem górskim świata.

Minya Konka lub Gongga Shan (chiń. 納木那尼峰) – siedmiotysięcznik, najwyższy szczyt pasma Daxue Shan. Leży w Chinach, w prowincji Syczuan. Pod względem wysokości jest to 41szy szczyt Ziemi. Jest też najbardziej wysuniętym na wschód siedmiotysięcznikiem i trzecim co do wysokości szczytem, który nie leży w Karakorum lub Himalajach.

Góry Jazgulemskie – pasmo górskie w Pamirze, w Tadżykistanie, rozciągające się na długości ok. 170 km. Najwyższym szczytem jest Szczyt Niepodległości, wznoszący się na wysokość 6974 m n.p.m. Występują lodowce górskie.

Pamir (chiń.: 帕米尔高原; urdu: سلسلہ کوہ پامیر; tadżycki: Кӯҳҳои Помир; perski: پامیر کوهستان; ujgrusrki: پامىر ئېگىزلىكى) - rozległe i wysokie pasmo górskie w Azji Środkowej. Stykają się tu najwyższe pasma górskie świata: Himalaje, Tienszan, Karakorum, Kunlun, Hindukusz i Ałaj. Przeważająca część Pamiru leży w Tadżykistanie, skrajne części - w Kirgistanie, Afganistanie i Pakistanie. Najwyższym szczytem Pamiru jest Szczyt Ismaila Samaniego, który osiąga wysokość 7495 m. Leży w Tadżykistanie, w latach 1932-1962 nosił nazwę Pik Stalina, a w latach 1962-1998 Pik Komunizmu.

Batura Sar (Batura I) – szczyt w Karakorum w rejonie Batura Muztagh na terenie Pakistanu. To najwyższy szczyt grupy Batura Muztagh, najbardziej wysuniętego na zachód wysuniętego pasma Karakorum. Jest dwudziestym piątym szczytem Ziemi pod względem wysokości.

Muztagh Ata, Mushitage Shan (7546 m n.p.m.), szczyt położony w zachodnich Chinach w paśmie górskim Kunlun w Pamirze. Nazwa góry w języku zamieszkujących podnóże Ujgurów oznacza "Ojciec Lodowych Gór" i jest to szczyt należący do 50 najwyższych gór na Ziemi (43 miejsce). Uznawany jest za najłatwiejszy siedmiotysięcznik na świecie.

Lodowiec Siachen - lodowiec w paśmie Karakorum, na granicy Pakistanu i Indii w Kaszmirze. Ma długość 71 km co czyni go najdłuższym lodowcem Karakorum i drugim pod względem długości, po lodowcu Fedczenki, lodowcem nie położonym w strefie biegunowej. Spływa z wysokości 5753 m do wysokości 3620 m. Rejon lodowca jest tak gęsto pokryty lodowcami, że nazywany jest Trzecim Biegunem.

Kunlun (chiń. trad. 崑崙山, chin. upr. 昆仑山, pinyin: Kūnlún Shān) – pasmo górskie w zachodnich Chinach, trzecie pod względem wysokości na Ziemi po Himalajach i Karakorum, na północnym skraju Wyżyny Tybetańskiej, łączące Karakorum na zachodzie i Ałtyn-Tag na wschodzie. Długość pasma Kunlun wynosi 2500 km. Najwyższym szczytem Kunlunu jest Kongur Tagh, dla którego podawane są dwie wysokości 7719 m i 7649 m n.p.m., jeden z najtrudniej dostępnych szczytów siedmiotysięcznych. W zależności od tego, którą z powyższych wysokości przyjmuje się za właściwą, Kunlun jest trzecim (po Himalajach i Karkorum) lub czwartym (po Himalajach, Karkorum i Hindukuszu) pod względem wysokości masywem górskim świata.

Teram Kangri – szczyt w łańcuchu Siachen Muztagh, który jest częścią Karakorum. Leży na granicy między Pakistanem a Chinami. Jest to 108 szczyt Ziemi.

Wyżyna Tybetańska – wyżyna w Azji, położona na północ od Himalajów. Ponad jej płaskowyżem o wysokości 4500 m n.p.m. do 5000 m n.p.m. wznoszą się pasma górskie takie jak Himalaje, Kunlun i Karakorum. Zajmuje powierzchnię 2,5 mln km². Wyżyna Tybetańska jest wyżyną lessową o kilkusetmetrowej grubości.

Góry Sarykolskie (chin. upr.: 萨雷阔勒岭; chin. trad.: 薩雷闊勒嶺; pinyin: Sàléikuòlēi Lǐng) – pasmo górskie na granicy Tadżykistanu i Chin, we wschodniej część Pamiru. Rozciąga się na długości ok. 350 km, średnia wysokość wynosi ok. 5000 m n.p.m. Najwyższy szczyt ma wysokość 6351 m n.p.m. Stanowią główny dział wodny pomiędzy dorzeczami Amu-darii Tarymu. Góry Sarykolskie zbudowane są z łupków, granitów (część północna) i gnejsów (część południowa). Występują lodowce górskie.

Lodowiec turkiestański, lodowiec typu turkiestańskiego – rodzaj lodowca górskiego, którego zasilanie oparte jest głównie o lawiny schodzące z rozległych ścian skalnych powyżej lodowca. Dlatego w przeciwieństwie do lodowców typu alpejskiego ich powierzchnia obszaru ablacji (jęzor lodowcowy) jest większa od powierzchni akumulacji (głównie stożki akumulacji lawin pod ścianami skalnymi). Występują one głównie w wysokich górach Centralnej Azji: Tienszan, Pamir, Hindukusz, Karakorum, Himalaje.

Himalaista – człowiek uprawiający himalaizm, czyli wspinaczkę wysokogórską uprawianą w Himalajach lub w innych wysokich górach, w których wysokość szczytów przekracza co najmniej 5000 m n.p.m. Są to m.in. Kaukaz, Andy, Hindukusz, Karakorum, góry Alaski.

Apsarasas Kangri – masyw w łańcuchu Siachen Muztagh, który jest częścią Karakorum. Leży na granicy między Pakistanem a Chinami, blisko granic Indii. Jest to 96 szczyt Ziemi.

Katastrofa na K2 w 2008 roku miała miejsce w dniach 1-2 sierpnia 2008 roku, kiedy to dziesięciu himalaistów z siedmiu krajów i jeden pakistański tragarz zginęło na K2, drugim co do wysokości szczycie świata i najwyższym szczycie Karakorum. Trzech innych wspinaczy odniosło poważne obrażenia. Był to najbardziej tragiczny pojedynczy wypadek w historii zdobywania tego szczytu. Najtragiczniejszym okresem w historii wspinaczki na K2 było lato 1986 roku, kiedy to w przeciągu niespełna dwóch miesięcy zginęło trzynastu wspinaczy. Szczyt ten należy do najbardziej niebezpiecznych na świecie. Do 2008 roku odnotowano 284 wejścia na szczyt, w czasie których zmarło 66 osób, co daje śmiertelność rzędu 23%. Spośród ośmiotysięczników większą śmiertelność ma tylko Annapurna w Himalajach.

       na podstawie Wikipedii, otwartej encyklopedii : licencje: GFDL, oraz CC-BY-SA 3.0 + autorzy, historia
edycja