Linki:
17 września,
28 lipca,
Akira Kurosawa,
Albert Einstein,
Andrzej Wajda,
Astrologia,
Austria,
Cambridge,
Cenzura,
Charles Taylor (filozof),
Doctor honoris causa,
Eksperyment,
Epistemologia,
Etyka,
Filozofia,
Friedrich Hayek,
Georg Wilhelm Friedrich Hegel,
György Ligeti,
Henri Bergson,
Herbert Feigl,
Hipoteza,
Iannis Xenakis,
Ideologia,
Immanuel Kant,
Isaac Stern,
Jürgen Habermas,
Język angielski,
Język czeski,
John Cage,
John Locke,
John Stuart Mill,
Kino,
Krytyczny racjonalizm,
Liberalizm,
London School of Economics,
Londyn,
Marcin Król,
Materializm dialektyczny,
Maurice Béjart,
Metafizyka klasyczna,
Muzyka,
Nam June Paik,
Nauka,
Niemcy,
Nikolaus Harnoncourt,
Nowa Zelandia,
Olivier Messiaen,
Paul Ricoeur,
Peter Brook,
Pierre Boulez,
Pina Bausch,
Popperyzm,
Pozytywizm logiczny,
Psychoanaliza,
Renzo Piano,
Roy Lichtenstein,
Społeczeństwo otwarte,
Społeczeństwo otwarte i jego wrogowie,
Sztuka,
Tadao Andō,
Teatr,
The Economist,
The Observer,
Uniwersytet Karola w Pradze,
Utylitaryzm,
Wiedeń,
Willard Van Orman Quine,
Witold Lutosławski,
XX wiek,
Zygmunt Freud,
Leo Rauch (ur. ? w
Berlinie,
Niemcy - zm.
1997) -
niemiecko-
amerykański filozof, komentator filozofii kontynentalnej (głównie
Platona,
Kanta i
Hegla), tłumacz pism G. W. F. Hegla na
język angielski.
Światosław Florian Nowicki (ur.
25 stycznia 1947 w
Mediolanie) – polski
filozof,
astrolog, tłumacz i komentator (m.in.
Hegla), syn profesora filozofii
Andrzeja Nowickiego, artykuły publikuje m.in. w piśmie
Gnosis, przewodniczący Klubu Gnosis.
Idealizm niemiecki –
filozofia nowożytna rozwijająca się w XIX wieku w Niemczech, jej głównym twórcą i przedstawicielem był
Georg Wilhelm Friedrich Hegel, a również:
Johann Gottlieb Fichte i
Friedrich Wilhelm Joseph Schelling. Istotą
idealizmu niemieckiego (i idealizmu w ogóle) było założenie, że myśl jest pierwotna w stosunku do bytu. Główne cechy wyróżniające filozofów niemieckich to zupełny brak zmysłu czynnika empirycznego wiedzy, brak realizmu i maksymalizm humanistyczny. Był to idealizm obiektywny, który za tezę przyjął stwierdzenie, że twory przyrody są tylko zjawiskami (fenomenami) ducha obiektywnego, przez to zbliżony był do Platońskiego idealizmu. Metodą naukową była
dialektyka i dociekania spekulatywne. W żadnym czasie i środowisku myśl europejska nie przeszła tak radykalnego rozłamu między filozofią a nauką, jak wówczas w Niemczech.
Adam Żółtowski (ur.
4 grudnia 1881 we
Lwowie, zm.
7 maja 1958) – polski filozof, od
1939 roku na
emigracji w
Londynie. Dzieła: "O podstawach filozofii
Hegla", "Filozofia
Kanta" i inne.
Georg Friedrich Daumer (ur.
5 marca 1800 w
Norymberdze, zm.
14 grudnia 1875 w
Würzburgu) -
niemiecki poeta i
filozof. Pobierał nauki w gimnazjum kierowanym przez
Hegla. W
1817 rozpoczął studia teologiczne na Uniwersytecie w Erlkangen, później zmienił ten kierunek na filozofię.
Biologizm - stanowisko
filozoficzne rozpatrujące ogół zagadnień filozoficznych, zwłaszcza dotyczących indywidualnych i społecznych zachowań ludzi, z punktu widzenia
biologii. Głównymi reprezentantami biologizmu byli uczeni ewolucjoniści
Charles Darwin oraz
Herbert Spencer. Ponadto kierunek ten występuje u
filozofów życia (np.
Henri Bergson) i w etyce (
Fryderyk Nietzsche).
Friedrich Wilhelm Joseph von Schelling (ur.
27 stycznia 1775 r. w
Leonbergu, zm.
20 sierpnia 1854 r. w
Bad Ragaz) –
niemiecki filozof, jeden z trzech głównych przedstawicieli klasycznego
idealizmu niemieckiego (obok
Hegla i
Fichtego), inicjator
romantyzmu.
Georg Wilhelm Friedrich Hegel (ur.
27 sierpnia 1770 w
Stuttgarcie, zm.
14 listopada 1831 w
Berlinie) – niemiecki
filozof, twórca klasycznego systemu idealistycznego.
Jerzy Stelmach (ur.
1954 w
Krakowie) – polski
prawnik,
filozof, profesor i kierownik Katedry Filozofii Prawa i Etyki Prawniczej na
Uniwersytecie Jagiellońskim,
doctor honoris causa Uniwersytetu w
Heidelbergu.
Friedrich Christian Schroeder (ur.
1936) -
niemiecki prawnik, profesor uniwersytetu w Ratyzbonie, dyrektor Instytutu Wschodniego w
Monachium.
Doctor honoris causa Uniwersytetu Wrocławskiego (
1999).
Peter Unger (ur. )– filozof współczesny, profesor na
uniwersytecie nowojorskim, głośny
XX-wieczny zwolennik
sceptycyzmu. Zakres jego zainteresowań to
metafizyka,
epistemologia,
etyka i
filozofia umysłu.
Romantyzm jenajski - ruch w historii sztuki i historii idei, włączany do ogólniejszego nurtu
niemieckiego romantyzmu jako "wczesna romantyka" (Frühromantik). Okres ten umieszcza się zazwyczaj między latem
1797 (pierwsze fragmenty Friedricha Schlegla drukowane w piśmie "Lyceum") i latem
1801 (śmierć Novalisa, śmierć Wackenrodera, tom Charakteristiken und Kritiken braci Schleglów, podsumowujący ich twórczość), jest to zatem okres działalności głównego czasopisma Jenajczyków: "Athenaeum" (1798-1800).
Michał Paweł Markowski proponuje jednak rozszerzenie wczesnej romantyki na okres od spotkania dwóch dwudziestolatków:
Novalisa i
Friedricha Schlegla, które było początkiem ich wiernej przyjaźni, do roku 1812, w którym
Friedrich Schlegel wygłosił w Wiedniu wykłady o literaturze Geschichte der alten und neuen Literatur. W owym czasie w
Jenie wykładali m.in.:
Johann Gottlieb Fichte,
Georg Wilhelm Friedrich Hegel,
Friedrich Schiller i
Friedrich Wilhelm Joseph Schelling. Do najwybitniejszych przedstawicieli ruchu zalicza się:
Friedricha Schlegla,
Augusta Wilhelma Schlegela,
Friedricha von Hardenberga, czyli Novalisa,
Friedricha Schleiermachera,
Ludwiga Tiecka,
Friedricha Wilhelma Josepha von Schellinga oraz
Wilhelma H. Wackenrodera.
Georg Wilhelm Friedrich Hegel (ur.
27 sierpnia 1770 w
Stuttgarcie, zm.
14 listopada 1831 w
Berlinie) – niemiecki
filozof, twórca klasycznego systemu idealistycznego.
Die Phänomenologie des Geistes (Fenomenologia Ducha) - jedno z najważniejszych dzieł
filozoficznych G. W. F. Hegla i całej europejskiej historii filozofii. Zostało napisane w
1806 roku i wydane rok później - w
1807 roku.
John Skorupski – (ur.
19 września 1946 r.) –
brytyjski filozof, zajmujący się
etyką oraz
epistemologią; jest znawcą
utylitaryzmu oraz myśli
J. S. Milla. Obecnie wykłada na uniwersytecie w
St Andrews (Wielka Brytania).