Linki:
Łąka,
Żelazo,
Żywność,
Ałaj,
Ałtyn-Tag,
Azja,
Azja Środkowa,
Bliski Wschód,
Buddyzm tybetański,
Burza piaskowa,
Bydło,
Ceramika,
Chińczycy Han,
Chińska Republika Ludowa,
Czerczen-daria,
Dolina,
Dywan podłogowy,
Europa,
Fabryka,
Gobi,
Granatowiec właściwy,
Handel,
Hanyu pinyin,
Hodowla,
Hui,
Indie,
Instrument muzyczny,
Islam,
Język chiński,
Język ujgurski,
Jabłoń,
Jedwab,
Jedwabnik morwowy,
Jedwabny szlak,
Jezioro,
Karawana,
Kaszgar,
Kilometr,
Kirgizi,
Klimat,
Koń,
Konfucjanizm,
Kotlina,
Kraina geograficzna,
Kunlun,
Lato,
Meble,
Morela pospolita,
Nomada,
Oaza (geografia),
Odzież,
Owca domowa,
Owoce jadalne,
Półpustynia,
Pamir,
Papier,
Plantacja,
Przełęcz,
Przemysł,
Przemysł skórzany,
Przemysł spożywczy,
Pszenica zwyczajna,
Pustynia,
Religia,
Roślinność,
Rolnictwo,
Rolnik,
Rynek (urbanistyka),
Rzeka,
Rzemiosło,
Sklep,
Starożytność,
Step,
Szamanizm,
Tadżycy,
Takla Makan,
Targ,
Tarym,
Tienszan,
Ujgurzy,
Wiosna,
Wschód,
Wyżyna,
Wydma,
Złoto,
Zboże,
Ziemia,
Kotlina Kaszgarska, Kotlina Tarymska (
chin.: 塔里木盆地;
pinyin: Tǎlǐmù Péndì;
ujg. تارىم ئويمانلىقى Tarim Oymanliqi) –
kraina geograficzna w zachodniej części
Chin. Powierzchnia ok. 1 mln km².
Kotlina Kaszgarska, Kotlina Tarymska (
chin.: 塔里木盆地;
pinyin: Tǎlǐmù Péndì;
ujg. تارىم ئويمانلىقى Tarim Oymanliqi) –
kraina geograficzna w zachodniej części
Chin. Powierzchnia ok. 1 mln km².
Kotlina Turfańska (
chin. 吐魯番盆地, Tǔlǔfán Péndì;
ujg. تۇرپان ئويمانلىغى, Turpan Oymanliği) – bezodpływowa
kotlina pochodzenia tektonicznego położona w zachodniej części
Chin, w regionie autonomicznym
Sinciang. Centralna część kotliny, o powierzchni 50,000 km², stanowi
depresję, której najniższy punkt leży 155 m p.p.m. (najniższy punkt Chin).
Klimat umiarkowany kontynentalny, skrajnie suchy.
Tarym (
chin. 塔里木河, Tǎlǐmù Hé,
ujgur. تارىم دەرياسى, Tarim däryasi) -
rzeka w zachodnich
Chinach, w bezodpływowej
Kotlinie Kaszgarskiej. Długość (z
Jarkend-darią) - 2030 km, powierzchnia
zlewni - 951,5 tys. km².
Taibei Pendi (
chin. trad.: 臺北盆地;
pinyin: Táiběi péndì) –
kotlina w północnej części
Tajwanu, druga co do wielkości na wyspie. Od północy graniczy z Parkiem Narodowym Yangming Shan, od zachodu z górą Linkou, a od południowego wschodu z górami Xueshan Shanmai.
Wyżyna Mongolska -
wyżyna w środkowej Azji na terytorium
Mongolii i północnych
Chin. Na wschodzie graniczy z
Wielkim Chinganem, na południu z górami
Qilian Shan, na zachodzie z kotlinami
Kaszgarską i
Dżungarską, a na północy z górami południowej
Syberii. Jej powierzchnia wynosi około 3 mln km².
Kotlina Dżungarska (
chin. Zhunga Pendi) - tektoniczna
kotlina w północno-zachodnich
Chinach, między
Tienszan i
Ałtajem, o powierzchni ok. 380 tys. km² i wysokości 500–1000 m. W centralnej części kotliny występuje piaszczysta
pustynia, natomiast na obrzeżach suche
stepy, na całym obszarze znajduje się duża ilość
słonych jezior. Na tych terenach eksploatowane są m.in.:
ropa naftowa,
węgiel kamienny oraz
złoto.
Koncze-daria (
chin.: 孔雀河;
pinyin: Kǒngquè Hé;
ujg.: Konqi därya) –
rzeka w zachodnich
Chinach, w regionie
Sinciang, na skraju
Kotliny Kaszgarskiej. Wypływa z jeziora
Bosten Hu, uchodzi okresowo do jeziora
Lob-nor lub do rzeki
Tarym. Jej długość wynosi ok. 550 km, powierzchnia jej dorzecza to 184,4 tys. km². Tworzy system odnóg połączonych kanałami.
Hanzhong Pendi (
chin. upr.: 汉中盆地;
chin. trad.: 漢中盆地;
pinyin: Hànzhōng Péndì) –
kotlina w
Chinach, w południowej części prowincji
Shaanxi, niedaleko miasta
Hanzhong. Leży pomiędzy pasmami gór
Qin Ling i
Daba Shan. Przepływa przez nią rzeka
Han Shui. W kotlinie dobrze rozwinięte jest rolnictwo; jest to główne miejsce produkcji zboża w prowincji Shaanxi.
Hotan He (
chin.: 和田河;
pinyin: Hétián Hé) –
rzeka w zachodnich
Chinach, w
Kotlinie Kaszgarskiej, okresowy dopływ
Tarymu. Powstaje ze złączenia Kalakashi He i Yulongkashi He. Długość rzeki wynosi 644 km.
Keriya He (
chin.: 克里雅河;
pinyin: Kèlǐyǎ Hé) –
rzeka w
Regionie Autonomicznym Sinciang-Ujgur w
Chińskiej Republice Ludowej. Keriya ma długość 519 km i płynie z pasma górskiego
Kunlun na północ, do
Kotliny Kaszgarskiej, gdzie ginie w pustyni. Nad rzeką położona jest gmina miejska o tej samej nazwie, stanowiąca stolicę powiatu Keriya. Rzeka stanowi część miejscowego systemu irygacji, a w przeszłości położone nad nią
oazy były miejscem postoju karawan. Powierzchnia dorzecza wynosi 7358 km².
Góry Kaszgarskie (Muztagata;
chin.: 慕士塔格山;
pinyin: Mùshìtǎgé Shān) – pasmo górskie w zachodnich
Chinach, w regionie autonomicznym
Sinciang, przy granicy z
Tadżykistanem. Uznawane za wschodni kraniec
Pamiru lub za zachodnie odgałęzienie
Kunlunu. Rozciąga się na długości ok. 100 km i ogranicza od południa
Kotlinę Kaszgarską. Najwyższe szczyty to
Kongur tag (7719 m n.p.m.) i
Muztagata (7546 m n.p.m.). Pasmo zbudowane jest głównie z gnejsów, granitów i kwarcytów. Występują lodowce górskie. Zbocza są strome i skaliste, poprzecinane dolinami. Na stokach północnych znajdują się stepy, natomiast na południowych i wschodnich półpustynie i pustynie górskie. W dolinach rzek występują zarośla łęgowe.
Lob-nor (Łob-nor) – prawie wyschnięte jezioro we wschodniej części
Kotliny Kaszgarskiej, w prowincji
Sinciang we wschodniej części
Chin, na wysokości 778 m n.p.m.. Jest słonowodne i bezodpływowe. Okresowo zasilane przez rzekę
Tarym. Powierzchnia misy jeziora, na większym obszarze wyschniętej, wynosi przeciętnie około 3000 km².
Kotlina Zajsańska (
chin. upr: 斋桑盆地;
chin. trad.: 齋桑盆地;
pinyin: Zhāisāng Péndì;
ros.: Зайсанская котловина) –
kotlina śródgórska w
Chinach i
Kazachstanie, ograniczona od północy południową częścią
Ałtaju oraz pasmami
Tarbagataj i Saur od południa. Najniżej położonym punktem kotliny jest jezioro
Zajsan (370 m n.p.m.), najwyżej położone punkty znajdują się na wysokości 900-1000 m n.p.m. Kotlina zbudowana jest z
kenozoicznych piasków rzecznych i jeziornych oraz
gliny. Dominuje krajobraz półpustynny. Wody rzek spływających z okolicznych gór są używane do nawadniania pól uprawnych. W delcie
Czarnego Irtyszu występują pastwiska i
lasy łęgowe.
Kotlina Cajdamska, Cajdam (
chin. Qaidam Pendi) - bezodpływowa
kotlina tektoniczna w północno-wschodniej części
Wyżyny Tybetańskiej, w zachodnich
Chinach, otoczona górami:
Altun Shan,
Qilian Shan i
Kunlun. Północna część kotliny jest pagórkowata, natomiast część południowa przechodzi w
równinę. Z otaczających gór ku centrum doliny spływają niewielkie rzeki do bezodpływowych,
słonych jezior. W kotlinie występuje głównie roślinność
półpustynna lub
stepowa.
Ulungur He (także Urungu, Bulgan gol;
chin. upr.: 乌伦古河;
chin. trad.: 烏倫古河;
pinyin: Wūlúngǔ Hé;
mong.: Булган гол, Bulgan gol, dosł. "rzeka sobolowa") – rzeka w północno-zachodnich
Chinach (
Sinciang) i południowo-zachodniej
Mongolii. Liczy ok. 700 km (ok. 250 km na terytorium Mongolii) a powierzchnia jej dorzecza wynosi ok. 50 tys. km². Źródła znajdują się w Mongolii, w
Ałtaju Mongolskim. W swoim górnym biegu płynie wąską, głęboką doliną w kierunku południowym. W okolicach miejscowości Bürenchajrchan, na przedgórzu Ałtaju Mongolskiego, zmienia swój kierunek i skręca na zachód, gdzie wpływa na terytorium Chin, przepływa północną część
Kotliny Dżungarskiej i uchodzi do jeziora
Ulungur Hu lub Jili Hu. Zimą zamarza. Wykorzystywana do nawadniania.
Ebinur Hu (
chin.: 艾比湖;
pinyin: Àibǐ Hú) – słone jezioro bezodpływowe w północno-zachodnich
Chinach, w regionie autonomicznym
Xinjiang, w
Kotlinie Dżungarskiej. Zajmuje powierzchnię ok. 1070 km² (w okresie suszy zmniejsza się do ok. 800 km² i dzieli się wówczas na dwa mniejsze zbiorniki). Jezioro leży na wysokości 189 m n.p.m. i ma 15 m głębokości. Zamarza w okresie zimowym. Zasilane przez rzeki spływające z
Borohoro Shan.
Kotlina Żarska (
515.17;
słow. Žiarská kotlina) -
kotlina śródgórska w
Słowacji, zaliczana do tzw.
Bruzdy Hronu w
Wewnętrznych Karpatach Zachodnich. Przez geografów słowackich zaliczana do tzw. Średniogórza Słowackiego (słow. Slovenské stredohorie). Powierzchnia kotliny wynosi ok. 120 km².
Manas He (
chin. upr.: 玛纳斯河;
chin. trad.: 瑪納斯河;
pinyin: Mǎnàsī Hé) – rzeka w północno-zachodnich
Chinach, w regionie autonomicznym
Xinjiang, w
Kotlinie Dżungarskiej. Liczy 406 km długości a powierzchnia jej dorzecza wynosi 4056 km². Wypływa z lodowców w masywie Eren Habirga (
Tienszan). W górnym biegu płynie głębokimi, wąskimi dolinami wypływając następnie na równinny obszar Kotliny Dżungarskiej. Uchodzi do jeziora Manas Hu, na wschód od miasta
Karamay. Rzeka wykorzystywana do nawadniania.
Karakorum (
chin. upr.: 喀喇昆仑山口;
chin. trad.: 喀喇崑崙山口;
pinyin: Kālǎkūnlún Shānkǒu) –
przełęcz we wschodniej części gór
Karakorum, na granicy
chińsko-
indyjskiej, łącząca indyjski stan
Dżammu i Kaszmir z regionem autonomicznym
Sinciang należącym do Chińskiej Republiki Ludowej. Przełęcz znajduje się na wysokości 5575 m n.p.m., prowadzi przez nią stary szlak komunikacyjny, biegnący od miasta
Leh w dolinie górnego
Indusu do miasta
Jarkend w dolinie
Jarkend-darii, w
Kotlinie Kaszgarskiej.