Małżeństwo

Istotną cechą (definicyjną) małżeństwa są stosunki seksualne. Nie znaczy to jednak, że małżeństwo jest jedyną instytucją społeczną regulującą życie płciowe.

Małżeństwo na próbę - stary zwyczaj znany wielu ludom, mówi się o nim w przypadku małżeństw zawieranych tylko na próbę, na mniej lub bardziej określony i przewidywany z góry czas. Po tym czasie małżeństwo może zostać zamienione w trwały związek formalny lub ulec rozwiązaniu.

Małżeństwo jest zazwyczaj czymś w postaci unii ekonomicznej stron małżeństwa i ich rodzin. Część spraw ekonomicznych w postaci tzw. płatności małżeńskich musi zostać załatwiona, bądź przynajmniej uzgodniona, zanim dojdzie do postanowienia o zawarciu małżeństwa. Główne kategorie tychże płatności to:

Małżeństwo — związek między osobami będący instytucją społeczną i zazwyczaj wiążący osoby emocjonalnie, ekonomicznie i prawnie. Małżeństwo stanowi najczęściej podstawę rodziny.

Przywilej Pawłowy – prawo do ponownego zawarcia małżeństwa przez osoby, które wcześniej były już w związku małżeńskim, potem przeszły na chrześcijaństwo i stwierdziły, że ich niechrześcijański małżonek albo chce się oddzielić, albo nie pozwoli wypełniać praktyk religijnych.

Przywilej Pawłowy, Przywilej wiary – w chrześcijaństwie prawo do rozwiązania małżeństwa przez osoby, które zostały chrześcijanami, będąc wcześniej w związku małżeńskim, w sytuacji, gdy dotychczasowy małżonek nie chce utrzymywać dalej związku.

Małżeństwo — związek między osobami będący instytucją społeczną i zazwyczaj wiążący osoby emocjonalnie, ekonomicznie i prawnie. Małżeństwo stanowi najczęściej podstawę rodziny.

Stwierdzenie nieważności małżeństwa - instytucja Prawa kanonicznego, polegająca na zbadaniu w trybie procesowym, czy małżeństwo zostało zawarte zgodnie z normami Prawa kanonicznego. Prawo kanoniczne wyróżnia trzy grupy powodów przez które małżeństwo może zostać uznane za nieważnie zawarte:

Małżeństwo w Kościele katolickim rozumiane jako wzajemna i publiczna zgoda mężczyzny i kobiety ukierunkowane jest na wzajemne dobro małżonków oraz na prokreację i wychowanie dzieci. Zasadniczymi elementami katolickiego małżeństwa są również jedność i nierozerwalność. Małżeństwo ludzi ochrzczonych podniesione jest do rangi sakramentu.

Monogamia (stgr. μονογαμία, od μόνος /monos, jeden/ i γάμος /gamos, małżeństwo/) – w odniesieniu do ludzi oznacza jednożeństwo, małżeństwo jednego mężczyzny i jednej kobiety. Jest to obecnie najczęściej występująca, biorąc pod uwagę liczbę małżeństw, forma małżeństwa na świecie. Może ona występować w dwóch postaciach: monogamii konsekwentnej, gdy związek dwóch osób jest nierozerwalny i trwa do śmierci jednej z nich, bądź monogamii seryjnej, gdy w pewnym okresie czasu jest to związek dwóch osób, jednakże w ciągu życia jedna z nich bądź obie tworzą inne następujące po sobie związki z różnymi partnerami bądź partnerkami, zrywając poprzednie związki. Terminu tego używa się także w zoologii, gdzie monogamia oznacza życie w parach lub relację tylko z jedną samicą (samcem) w celach reprodukcyjnych i niekiedy opieki nad potomstwem.

Wiek przyzwolenia (ang. age of consent) – ustalony prawnie (najczęściej ustawowo, w obrębie prawa karnego), minimalny wiek, od którego osoba jest uznana za zdolną do wyrażenia ważnej prawnie zgody na czynności seksualne z inną osobą. Często różni się od wieku, w którym osiąga się pełnoletność, odpowiedzialność karną i cywilną, czy możliwość zawarcia małżeństwa.

Nieślubne dziecko (pozamałżeńskie) – dziecko pochodzące ze związku pozamałżeńskiego, inaczej „z nieprawego łoża” (łac. illegitimi thori) lub dziecko naturalne (w prawie kanonicznym, w przeciwieństwie do dziecka prawego). Jego status był bardzo różny, zależnie od kultury, w jakiej przyszło na świat. Niekiedy było piętnowane, lecz bywało także traktowane jak dziecko z formalnego związku.

Separacja (tzw. rozdzielenie małżonków od stołu i łoża) – faktyczny lub formalny stan w małżeństwie polegający na rozkładzie pożycia małżeńskiego. Separacja faktyczna nie pociąga za sobą skutków prawnych. Separacja formalna jest instytucją prawną orzekaną przez sąd na wniosek jednego lub obojga małżonków. W odróżnieniu od rozwodu separacja nie rozwiązuje związku małżeńskiego.

Nieślubne dziecko (pozamałżeńskie) – dziecko pochodzące ze związku pozamałżeńskiego, inaczej „z nieprawego łoża” (łac. illegitimi thori) lub dziecko naturalne (w prawie kanonicznym, w przeciwieństwie do dziecka prawego). Jego status był bardzo różny, zależnie od kultury, w jakiej przyszło na świat. Niekiedy było piętnowane, lecz bywało także traktowane jak dziecko z formalnego związku.

Przywilej Piotrowy – w Kościele katolickim prawo do rozwiązania małżeństwa, w którym przynajmniej jedna ze stron jest ochrzczona a małżeństwo nie zostało skonsumowane (non consumatum). Udzielanie tego przywileju jest zarezerwowane wyłącznie dla Biskupa Rzymu.

Małżeństwo aranżowane ( ang. arranged marriage ) - rodzaj małżeństwa w społeczeństwach tradycyjnych, gdzie przyszły małżonek/małżonka jest wyszukiwana przez rodziców, często z pomocą swata, astrologa itd. W zależności od społeczności zdanie osób bezpośrednio zainteresowanych nie jest brane pod uwagę, albo też w niewielkim stopniu. Małżeństwa aranżowane do tej pory dominują na przykład w Indiach. Do początku XX w. było też normą w Europie i Japonii.

Małżeństwo – społecznie usankcjonowana (a więc zawierana w obliczu społeczności lub jej reprezentanta) umowa wiążąca, mniej lub bardziej trwale, dwie lub więcej osób, zazwyczaj kobietę i mężczyznę (po zawarciu związku zwanych małżonkami). Umowa taka przede wszystkim sankcjonuje relacje seksualne małżonków i legitymizuje ich ewentualne dzieci a także określa inne zasady współżycia w powstającym związku. Umowa taka nigdy nie jest sprawą wyłącznie samych małżonków (nawet jeśli zostanie zawarta sekretnie) gdyż zawsze skutkuje powstaniem związków powinowactwa czyli łączy ze sobą także grupy pochodzeniowe (rodziny) małżonków.

Rodzina – w socjologii rozumiana jako grupa społeczna lub instytucja społeczna. Rodzina, zdaniem socjologów i najprostszych jej definicji, to najważniejsza, podstawowa grupa społeczna, na której opiera się całe społeczeństwo.

Poligamia (gr. πολυγαμία polygamia, od πολύς polys "liczny" i γαμέω gameo "zawieram małżeństwo"; wielomałżeństwo) – w odróżnieniu od monogamii, jest to forma małżeństwa w której osób jednej płci może być więcej. Może to być zatem związek jednego mężczyzny z wieloma kobietami (poligynia) lub związek jednej kobiety z wieloma mężczyznami (poliandria). Badania antropologiczne wykazały, że ta forma związku małżeńskiego była typowa dla ludów rolniczych. Trzeba jednak zwrócić uwagę na to, że w społecznościach określanych mianem poligamicznych, większość mężczyzn żyje jednak w związkach monogamicznych. Bowiem nazwa ta sygnalizuje jedynie, że w społecznościach tych poligamia jest dozwolona, choć dotyczy zazwyczaj ich członków o wyższym statusie materialnym.

       na podstawie Wikipedii, otwartej encyklopedii : licencje: GFDL, oraz CC-BY-SA 3.0 + autorzy, historia
edycja