Linki:
Akustyka,
Algorytm,
Emocja,
Język (mowa),
Językoznawstwo,
Komunikacja niewerbalna,
Komunikacja werbalna,
Kontekst,
Logika,
Pismo,
Reguła,
Słowo,
Semantyka (językoznawstwo),
Synteza mowy,
Technika,
Wiedza,
Ziemia,
Znak (semiotyka),
Komunikacja werbalna – komunikacja z użyciem
języka naturalnego czyli
mowy jako środka komunikacji. Jest to podstawowy sposób komunikacji międzyludzkiej. W szczątkowej postaci komunikacja werbalna występuje także u zwierząt, np. u
szympansów, które rozwinęły w niektórych przypadkach także zdolność posługiwania się
metaforą. Aby komunikacja werbalna mogła mieć miejsce, musi istnieć mówiący i słuchający. Posługują się oni kodem (językiem), który musi być znany obu osobom.
Mimika – ruchy mięśni twarzy, wyrażające myśli,
emocje, przeżycia,
nastroje, a także postawy wobec innych ludzi oraz bieżące komentarze do toczącej się komunikacji (szerzej zobacz:
komunikacja niewerbalna). W
teatrze towarzyszy wypowiadanym słowom jako środek gry aktorskiej. W
pantomimie jest najważniejszym obok ruchu środkiem wyrazu.
Semantyka (semantyka logiczna) – obok
syntaktyki i
pragmatyki jeden z trzech działów
semiotyki logicznej (taki podział semiotyki wprowadził Charles W. Morris), zajmujący się funkcjami semantycznymi, tj. relacjami między
znakami (w tym zwłaszcza
wyrażeniami) a rzeczywistością, do której znaki te się odnoszą. Tak rozumianą semantykę należy odróżnić od
semantyki językoznawczej jako nauki o znaczeniu wyrazów (sam termin "semantyka" upowszechnił zresztą językoznawca,
Michel Bréal) i
semantyki ogólnej, nurtu filozofii języka; terminem "semantyka" określa się też niekiedy
semiotykę logiczną jako całość.
Komunikacja to wymiana
informacji między jej uczestnikami. Nośnikami danych mogą być
słowa (
komunikacja werbalna), gesty, teksty, obrazy, dźwięki czy też
sygnały elektryczne albo
fale radiowe. Ważne jest, aby były one zrozumiałe dla nadawcy i odbiorcy.
Tłumaczenie ustne – czynność, która ułatwia
komunikację języka mówionego lub
migowego (symultanicznie bądź konsekutywnie) pomiędzy dwoma lub więcej rozmówcami, którzy nie mówią (bądź nie komunikują się) tym samym językiem.
Segment jest jednostką, którą można wydzielić analizując dowolny ciąg
mowy ludzkiej. W
fonetyce podstawową jednostką jest
głoska, natomiast w
fonologii -
fonem. Oba poziomy analizy uznają jednak fakt podzielności mowy na jednostki występujące jedna po drugiej.
Kinezyka -
nauka zajmująca się
komunikacją niewerbalneą pomiędzy ludźmi. Nauka bada w jaki sposób człowiek za pomocą
gestów, mimiki itd. przekazuje
informacje. Szacuje się, że ludzie za pomocą mowy ciała przekazują 60%-70% informacji.
Alternatywne i wspomagające metody komunikacji (ang. Augmentative and alternative communication - dosłownie wspomagająca i alternatywna komunikacja, AAC) - grupa metod mających na celu umożliwienie
komunikowanie się osobom, które nie posiadają umiejętności
mowy, bądź posiadają ją w stopniu uniemożliwiającym satysfakcjonującą komunikację.
Kontestacja (
fr. contestation – spór, negacja; od
łac. contestari protestować) – sprzeciw, najczęściej przeciwko
systemowi społecznemu i
politycznemu, wyrażany publicznie poprzez wypowiedzi i
zachowanie. Wypowiedzi kontestujące mogą mieć charakter
werbalny lub
pozawerbalny, np. poprzez sztukę. Kontestacja jest skrajnym przeciwieństwem
konformizmu.
Kampania łączona (
komunikacja przez crossmedia, kampania crossmediowa) -
komunikacja między
odbiorcą a
medium, która zachęca do korzystania z innych mediów. Innymi słowy jest to przechodzenie odbiorcy (czytelnika, słuchacza, widza) z jednego medium na drugie.
Fonem – najmniejsza jednostka
mowy rozróżnialna dla użytkowników danego
języka. Może mieć kilka reprezentacji dźwiękowych (
alofonów) występujących w różnych
kontekstach lub też zamiennie.
Mowa ciała, język ciała, komunikacja niewerbalna - zespół niewerbalnych komunikatów nadawanych i odbieranych przez ludzi na wszystkich niewerbalnych
kanałach jednocześnie. Informują one o podstawowych
stanach emocjonalnych, intencjach, oczekiwaniach wobec rozmówcy,
pozycji społecznej, pochodzeniu, wykształceniu,
samoocenie, cechach
temperamentu itd. Komunikaty te nadawane są i odbierane najczęściej na poziomie nieświadomym, jednak mogą być również nadawane i odbierane świadomie (tak jak większość gestów - emblematów czy wiele wyrazów mimicznych).
Kampania łączona (
komunikacja przez crossmedia, kampania crossmediowa) -
komunikacja między
odbiorcą a
medium, która zachęca do korzystania z innych mediów. Innymi słowy jest to przechodzenie odbiorcy (czytelnika, słuchacza, widza) z jednego medium na drugie.
Mikrofonem – segment
sygnału mowy używany w procesach analizy mowy o stałej długości czasowej wynoszącej około 20-40 ms. Według niektórych
językoznawców termin ten odpowiada
allofonowi, czyli
głosce będącej manifestacją jakiegoś
fonemu.
W
językoznawstwie czasowniki inakuzatywne (niebiernikowe) to
czasowniki nieprzechodnie, których
podmiot (składniowy) nie jest semantycznym
agensem (wykonawcą czynności), tzn. nie jest aktywnym inicjatorem ani nie jest bezpośrednio odpowiedzialny za czynność wyrażoną czasownikiem. Na tej podstawie czasowniki inakuzatywne odróżnia się od czasowników inergatywnych. Podmiot czasownika inakuzatywnego jest
semantycznie zbliżony do
dopełnienia bliższego
czasownika przechodniego lub do podmiotu w
stronie biernej. Do polskich czasowników inakuzatywnych zalicza się między innymi przybyć, umrzeć, upaść, spłonąć, a nie biec czy modlić się, które są inergatywne.
Semiotyka (rzadziej używa się terminów "semiotyka logiczna", "semiologia" i "semantyka", z których dwa ostatnie mają też inne znaczenia) - jeden z trzech głównych (obok
logiki formalnej i
metodologii nauk) działów
logiki, sam dzielący się na
semantykę,
pragmatykę i
syntaktykę. Podział semiotyki na trzy główne działy pochodzi od Charlesa W. Morrisa.
SOV (
ang. Subject Object Verb, dosł. podmiot dopełnienie orzeczenie) – skrót oznaczający typ
zdania, w którym
podmiot występuje przed
dopełnieniem, a
orzeczenie występuje na końcu oraz typ
języka, w którym takie zdania są dominujące. Jest to jeden z dwóch najpopularniejszych typów obok
SVO.
Mowa ciała – termin z zakresu
psychologii społecznej. Niekiedy używa się go jako synonimu
komunikacji niewerbalnej, która jest jednak szerszym pojęciem.
Reguły aksjomatyczne - reguły wyróżniające zdania
języka jako
tezy niezależnie od wartości logicznej jakichkolwiek innych zdań wchodzących w skład tegoż
języka. Ich przeciwieństwem są
reguły inferencyjne.