Ocean Arktyczny

Ocean Arktyczny, Morze Arktyczne, Ocean Lodowaty Północny – najmniejszy i najpłytszy, a być może również najmłodszy ocean na Ziemi, uznawany dawniej za część Oceanu Atlantyckiego. Rozciąga się wokół bieguna północnego w Arktyce, między kontynentem Eurazji, a Ameryką Północną. Granica między Oceanem Arktycznym a Atlantykiem biegnie między Ziemią Baffina a Grenlandią w rejonie Cieśniny Davisa; od Grenlandii do północno-zachodniej Islandii; od północno-wschodniej Islandii do południowego Spitsbergenu i od Spitsbergenu do Nordkapp. Z Oceanem Spokojnym łączy go Cieśnina Beringa.

The Minch a. North Minch (dawny polski egzonim: Morze Szkockie) cieśnina w północno-wschodniej części Oceanu Atlantyckiego, u północno-zachodnich wybrzeży Szkocji, między Hebrydami Zewnętrznymi (wyspy Lewis i Harris) na zachodzie a Hebrydami Wewnętrznymi (wyspa Skye) i wybrzeżem Szkocji na wschodzie. Na południu przez cieśninę Little Minch łączy się z Morzem Hebrydzkim, na północy z otwartym oceanem.

Ameryka Południowa – kontynent leżący na półkulach południowej oraz północnej i zachodniej. Od wschodu graniczy z Oceanem Atlantyckim, a od zachodu z Oceanem Spokojnym. Powierzchnia Ameryki Południowej wynosi 17,8 mln km². Od północy, przez Przesmyk Panamski, graniczy z Ameryką Północną. Oba te kontynenty nazywane są też przez Europejczyków Nowym Światem.

Grenlandia jest autonomicznym terytorium Danii, leżącym w północnej części Oceanu Atlantyckiego. Grenlandia - największa wyspa na świecie to pokryty lądolodem obszar o nieprzyjaznym arktycznym klimacie. Powierzchnia przekraczająca 2 mln. km czyni ją trzy krotnie większą od drugiej co do wielkości wyspy - Nowej Gwinei. Grenlandia od wschodu i południa oblewana jest przez Atlantyk, a od północy przez wody Oceanu Arktycznego. Od zachodu wyspę oblewają wody Morza Baffina. Większa część wyspy leży za kołem polarnym. Grenlandia po raz pierwszy została odkryta przez wikingów w IX w.

Gleby arktyczne – prymitywne gleby typowe dla obszarów polarnych. Występują tylko na półkuli północnej na wyspach Morza Arktycznego oraz północnych fragmentach Eurazji i Ameryki. Gleby arktyczne są praktycznie nieporośnięte roślinnością i nieprzydatne rolniczo.

Astarta północna (Astarte borealis) – gatunek małża z rodziny astartowatych (Astartidae). Występuje w Oceanie Arktycznym oraz w północnych częściach Atlantyku (wzdłuż wybrzeży Ameryki Północnej i Europy, również w Morzu Bałtyckim) i Pacyfiku (po Aleuty i Japonię). Spotykany zarówno w wodach płytkich (od 2 m), jak i głębokich (do 3000 m p.p.m.).

Kanada leży w północnej części Ameryki Północnej, nad oceanami: Atlantyckim, Arktycznym i Spokojnym, obejmuje 2/5 kontynentu północnoamerykańskiego, obejmując część lądową oraz liczne wyspy, m.in. Archipelag Arktyczny na północy, Nową Fundlandię na wschodzie. Pod względem powierzchni Kanada jest drugim największym państwem na świecie. Ten ogromny kraj cechuje się różnorodnością krajobrazową, klimatyczną i roślinną. Kanada jest jednym z nielicznych miejsc na Ziemi, gdzie flora i fauna są dobrze zachowane.

Cieśnina Otranto (wł. Canale d’Otranto, alb. Gjiri i Otrantos) – cieśnina łącząca Morze Adriatyckie z Morzem Jońskim i oddzielające od siebie półwyspy Apeniński i Bałkański. Długość cieśniny wynosi 120 km, szerokość 57 km, minimalna głębokość toru wodnego – 115 m.

Astarta zachodnia (Astarte elliptica) – gatunek małża z rodziny astartowatych (Astartidae), występującego w piaszczystym lub żwirowym podłożu wybrzeży Oceanu Arktycznego, północnej części Oceanu Atlantyckiego i mórz przylegających, m.in. w Morzu Bałtyckim. Długość muszli do 2 cm. Często występuje razem z astartą północną, tworząc mieszane zbiorowiska denne.

Turkan (edredon okazały) (Somateria spectabilis) – duży ptak wodny z rodziny kaczkowatych, zamieszkujący północne wybrzeża Eurazji i Ameryki Północnej oraz północną Grenlandię, Nową Ziemię i Svalbard. Zimuje na kontynentalnych wybrzeżach Morza Północnego, Morza Norweskiego, na Kamczatce, Islandii, Grenlandii oraz wschodnim wybrzeżu Ameryki Północnej po Nową Fundlandię na południu. Sporadycznie zalatuje na Bałtyk (w tym do Polski), na Wyspy Brytyjskie, Jan Mayen, Wyspę Niedźwiedzią, jeziora Europy Środkowej po Balaton i północne Włochy, a także wschodnie wybrzeże Ameryki Północnej aż po Florydę.

Wellington - wyspa chilijska, położona na Oceanie Spokojnym, u wybrzeży południowo – zachodniej Patagonii, między półwyspem Taitao a cieśniną Magellana. Od lądu na wschodzie oddzielona jest ciśninami: Paso del Indio na północy i Canal Ancho na południu. Cechuje się dobrze rozwiniętą linią brzegową, z licznymi półwyspami i zatokami. Powierzchnia 6750 (wg innych źródeł 5556) km.

Vanna – przybrzeżna wyspa norweska, położona na Morzu Norweskim, u północnych wybrzeży kraju, na północny – wschód od wyspy Ringvassoy. Oddzielona jest cieśniną Hamrefjorden od leżącej na południowym – zachodzie wypy Helgoy, cieśniną Vannasundet od leżącej na południu wyspy Reinoy, cieśniną Fugloysund od leżącej na wschodzie wyspy Arnoy oraz cieśniną Fugloysveet od leżącej na północnym – wschodzie wyspy Fulgoya.

Botnik Północny (fiń. Perämeri, szw. Bottenviken) – północny basen Zatoki Botnickiej, oddzielony od Botnika Południowego cieśniną Kvarken Północny. Powierzchnia Botnika Północnego wynosi 36 800 km², zaś jego objętość 1 490 km³. Zasolenie waha się w granicach 3 - 3,5 promila. Średnia głębokość zbiornika wynosi 40 m, największa 146 m.

Kanał Starobahamski (ang. Old Bahama Channel, hiszp. Canal Viejo de Bahama) - cieśnina na Oceanie Atlantyckim, oddzielająca archipelag Camagüey w północnej części Kuby od Wielkiej Ławicy Bahamskiej na południu Bahamów. Na północnym zachodzie łączy się z cieśninami Nicholas Channel (hiszp. Canal de San Nicolás) i Santaren Channel, prowadzącymi do Cieśniny Florydzkiej.

Biegun północny – najbardziej wysunięty na północ punkt na Ziemi. Można go definiować na cztery różne sposoby, jednak tylko dwa z nich są powszechnie używane. Wszystkie definicje mają jedną cechę wspólną – każda umiejscawia biegun na Oceanie Arktycznym.

Karolina Południowa (ang. South Carolina) - stan w południowo-wschodniej części USA, graniczący od północy z Karoliną Północną, od południowego zachodu z Georgią. Granicę wschodnią stanowi Ocean Atlantycki.

Bab al-Mandab (arab. باب المندب, "Brama Łez", "Wrota łez") - cieśnina pomiędzy Afryką a Półwyspem Arabskim należącym do Azji, łącząca Morze Czerwone z Oceanem Indyjskim (Zatoka Adeńska). Jest to ważny punkt żeglugowy na trasie Europa-Daleki Wschód, zwłaszcza od czasu otwarcia Kanału Sueskiego.

Wyspa Bylota – wyspa na Oceanie Arktycznym, wchodząca w skład Archipelagu Arktycznego, położona przy północno-zachodnim wybrzeżu Ziemi Baffina. Administracyjnie należy do Kanady i wchodzi w skład terytorium Nunavut. Jej powierzchnia wynosi 11 067 km², co czyni ją 17. wyspą pod względem wielkości w Kanadzie i 15. w Archipelagu Arktycznym. Na wyspie nie ma stałych mieszkańców. Nazwa wyspy pochodzi od odkrywcy Roberta Bylota.

Na mapach: 18°30′N 68°00′W / 18.5, -68 Mona (ang. Mona Passage, hiszp. Canal de la Mona) - cieśnina między wyspami Haiti i Portoryko, w Wielkich Antylach. Łączy Morze Karaibskie z Oceanem Atlantyckim. Szerokość - 120 km. Przez cieśninę Mona prowadzi ważna trasa morska wiodąca z Atlantyku w kierunku Kanału Panamskiego i dalej Pacyfiku. Uważana jest za trudną do nawigowania. W cieśninie znajdują się trzy wyspy: Mona, leżąca niemal dokładnie pośrodku cieśniny, Monito 5 km na północny wschód od Mony, oraz Desecheo, leżąca 50 km na północny wschód od Mony a 21 km na zachód od wybrzeży Portoryko.

Góry Santa Monica - niewysokie pasmo górskie w Ameryce Północnej, na obszarze Stanów Zjednoczonych w Kalifornii położone równoleżnikowo nad Oceanem Spokojnym na północny zachód od Los Angeles. Długość pasma to ok. 40 km, najwyższy szczyt, Sandstone Peak, ma 948 m n.p.m.

       na podstawie Wikipedii, otwartej encyklopedii : licencje: GFDL, oraz CC-BY-SA 3.0 + autorzy, historia
edycja