Północ

Północ (symbol N, ang. north; polski skrót płn.) – jedna z czterech stron świata, odnosi się do kierunku, w którym znajduje się północny biegun geograficzny Ziemi.

Południe (symbol S, od ang. south) - jedna z czterech głównych stron świata. Odnosi się do kierunku, w którym znajduje się południowy biegun geograficzny Ziemi. Na kompasie jest to (w przybliżeniu) azymut 180°, gdyż biegun geomagnetyczny nie pokrywa się z geograficznym (zobacz: deklinacja magnetyczna).

Oś ziemska − umowna prosta będąca osią obrotu własnego planety Ziemi. W uproszczeniu linia łącząca geograficzne bieguny Ziemi: północny z południowym.

Biegun północny – najbardziej wysunięty na północ punkt na Ziemi. Można go definiować na cztery różne sposoby, jednak tylko dwa z nich są powszechnie używane. Wszystkie definicje mają jedną cechę wspólną – każda umiejscawia biegun na Oceanie Arktycznym.

Południk geograficzny - południk przechodzący przez bieguny geograficzne Ziemi, które leżą na jej osi obrotu. Umożliwia to wykorzystanie żyroskopu podczas wyznaczania kierunku południka geograficznego.

Austro-węgierska wyprawa na Biegun Północny – wyprawa polarna na szkunerze Admiral Tegetthoff, zorganizowana w latach 1872-1874 pod dowództwem Juliusa Payera i Karla Weyprechta, mająca na celu poznanie mórz arktycznych i ewentualne dotarcie do Bieguna Północnego. Jej efektem było m.in. odkrycie w 1873 r. archipelagu Ziemia Franciszka Józefa.

Zachód (symbol W, od ang. west) – jedna z czterech głównych stron świata. Odnosi się do punktu horyzontu, w którym Słońce zachodzi w dniu równonocy.

Wschód (symbol E, od ang. east) – jedna z czterech głównych stron świata. Odnosi się do punktu horyzontu, w którym wschodzi Słońce w dniu równonocy.

Zachód (symbol W, od ang. west) – jedna z czterech głównych stron świata. Odnosi się do punktu horyzontu, w którym Słońce zachodzi w dniu równonocy.

Wschód (symbol E, od ang. east) – jedna z czterech głównych stron świata. Odnosi się do punktu horyzontu, w którym wschodzi Słońce w dniu równonocy.

Geograficzny środek Białorusi — punkt na powierzchni Ziemi o współrzędnych (53°31’50,76’’ szerokości północnej; 28°2’38.00’’ długości wschodniej). Symbol narodowy przywiązania państwa białoruskiego do planety Ziemia.

Święty mikołaj (ang. Santa Claus, Father Christmas) – postać starszego mężczyzny z brodą ubranego w czerwony strój, który wedle różnych legend i bajek w okresie świąt Bożego Narodzenia rozwozi dzieciom prezenty saniami ciągniętymi przez zaprzęg reniferów. Według różnych wersji zamieszkuje wraz z grupą elfów Laponię lub biegun północny.

Botnik Północny (fiń. Perämeri, szw. Bottenviken) – północny basen Zatoki Botnickiej, oddzielony od Botnika Południowego cieśniną Kvarken Północny. Powierzchnia Botnika Północnego wynosi 36 800 km², zaś jego objętość 1 490 km³. Zasolenie waha się w granicach 3 - 3,5 promila. Średnia głębokość zbiornika wynosi 40 m, największa 146 m.

Jest częścią ogólnej cyrkulacji atmosfery, komórka Ferrela znajduje się między wyżami zwrotnikowymi a niżami strefy umiarkowanej, transportuje ciepło w kierunku biegunów. W komórce tej powietrze przemieszcza się przy powierzchni ziemi w kierunku biegunów, z powodu siły Coriolisa skręca nieco na wschód (wiatry zachodnie), następnie w niżach strefy umiarkowanej unosi się i częściowo w górnych partiach troposfery wraca w kierunku zwrotników i tu również z powodu siły Coriolisa powietrze skręca, tym razem w kierunku zachodnim, w obszarze zwrotników powietrze opada w wyżach zwrotnikowych. Nazwa komórki wzięła się od Amerykanina Williama Ferrela, który w 1855 r. opracował schemat ogólnej cyrkulacji atmosfery zbliżony do współczesnego. Komórka Ferrela wraz z Komórką Hadleya i Komórką Polarną uczestniczą w procesie transportu ciepłego powietrza w kierunku biegunów i zimnego w kierunku równika.

Retrogracja – ruch ciała niebieskiego, które pozornie obraca się lub porusza po orbicie w kierunku przeciwnym, niż większość ciał w danym układzie orbitalnym. W Układzie Słonecznym ruch wsteczny ma kierunek przeciwny względem ruchu Ziemi wokół Słońca, który widziany z północnego bieguna Słońca odbywa się odwrotnie do ruchu wskazówek zegara.

Bardawil, Bughaz al-Bardawil, Būghāz al-Bardawīl - słonowodne jezioro o powierzchni 168 km² w północno-wschodnim Egipcie, w muhafazie Synaj Północny. W środkowej części synajskiego wybrzeża Morza Śródziemnego, znajduje się wąski język lądu, który oddziela od morza jezioro Bardawil, w którym żyją egzotyczne gatunki ryb.

Abu Udża - miejscowość w Egipcie, w północno-wschodniej części Synaju, w muhafazie Synaj Północny. Znajduje się tu otwarte w 1982 roku, przejście graniczne z Izraelem. Po stronie izraelskiej znajduje się miejscowość Nizzana.

George Strong Nares (1831-1913) - brytyjski żeglarz, badacz Arktyki i admirał. W latach 1872-1873 był dowódcą wyprawy oceanograficznej na okręcie Challenger, w czasie której dokonano wielu znaczących odkryć. Odkryto między innymi Grzbiet Śródatlantycki. W latach 1875-1876 był dowódcą wyprawy na biegun północny na statkach Alert i Discovery. Jest autorem sprawozdań naukowych z wypraw.

Honningsvåg (płnlap. Áváhki lub Honnesváhki) – miejscowość w norweskim okręgu (fylke) Finnmark, ośrodek administracyjny najbardziej na północ wysuniętej norweskiej (i w ogóle europejskiej) gminy (kommune) Nordkapp. Współrzędne geograficzne 71°N 26°E, 2415 mieszkańców (według stanu na 1.1.2011; liczba ludności spada: w roku 1996 wynosiła jeszcze 2575), powierzchnia 1,21 km². Miejscowość położona jest na wyspie Magerøya, ok. 35 km na południe od Przylądka Północnego, w połowie drogi pomiędzy Oslo (2119 km) a biegunem północnym (2110 km).

       na podstawie Wikipedii, otwartej encyklopedii : licencje: GFDL, oraz CC-BY-SA 3.0 + autorzy, historia
edycja