Linki:
Łotwa,
Żołnierze wyklęci,
15 grudnia,
1 Samodzielna Brygada Spadochronowa,
21 grudnia,
5 stycznia,
Akcja Burza,
Aleksander Zawadzki (polityk),
Alianci,
Andrzej Friszke,
Armia Czerwona,
Armia Krajowa,
Armia Ludowa,
August Grabski,
Barwa czerwona,
Bataliony Chłopskie,
Bogdan Musiał,
Bolesław Bierut,
Bolesław Mołojec,
Bułgaria,
Delegatura Rządu na Kraj,
Estonia,
Franciszek Jóźwiak,
Główny Zarząd Informacji,
Generalne Gubernatorstwo,
Gestapo,
Grupa Inicjatywna PPR,
Gwardia Ludowa,
Hilary Minc,
II Rzeczpospolita,
II wojna światowa,
Inkorporacja terytorium,
Instytut Pamięci Narodowej,
International Standard Serial Number,
Inwigilacja,
Izba Gmin,
Józef Stalin,
Jakub Berman,
Jan Krasicki,
Jan Turlejski,
Japonia,
Karta Atlantycka,
Komisja Bezpieczeństwa KC PZPR,
Komitet do spraw Bezpieczeństwa Publicznego,
Komunistyczna Partia Polski,
Komunizm,
Konferencja jałtańska,
Konferencja teherańska,
Konstytucja kwietniowa,
Korpus Bezpieczeństwa,
Korpus Bezpieczeństwa Wewnętrznego,
Krajowa Rada Narodowa,
Kujbyszewiacy,
Leszek Żebrowski,
Linia Curzona,
Litwa,
Ludowe Wojsko Polskie,
Małgorzata Fornalska,
Marceli Nowotko,
Marek Jan Chodakiewicz,
Marksizm-leninizm,
Międzynarodówka Komunistyczna,
Milicja Obywatelska,
Ministerstwo Bezpieczeństwa Publicznego,
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych PRL,
Moskwa,
NKWD,
Ochotnicza Rezerwa Milicji Obywatelskiej,
Okupacja niemiecka w Polsce 1939-1945,
Operacja Cezary,
Opozycja (polityka),
PPR (Pinault-Printemps-Redoute),
Państwowa Komisja Bezpieczeństwa,
Pakt Ribbentrop-Mołotow,
Pantielejmon Ponomarienko,
Partia polityczna,
Paweł Finder,
Paweł Wieczorkiewicz,
Piotr Gontarczyk,
Polska,
Polska Armia Ludowa,
Polska Partia Socjalistyczna,
Polska Rzeczpospolita Ludowa,
Polska Zjednoczona Partia Robotnicza,
Polski Komitet Wyzwolenia Narodowego,
Polskie Siły Zbrojne na Zachodzie,
Polskie Stronnictwo Ludowe (1945-1949),
Puszkino,
Racja stanu,
Rada Jedności Narodowej,
Referendum ludowe,
Represje ZSRR wobec Polaków i obywateli polskich 1939-1946,
Resort Bezpieczeństwa Publicznego,
Rewolucyjne Rady Robotniczo-Chłopskie "Młot i Sierp",
Rumunia,
Ryszard Nazarewicz,
Ryszard Terlecki,
Służba Bezpieczeństwa PRL,
Służba Więzienna,
Sanacja,
Stany Zjednoczone,
Stronnictwo Ludowe,
Teodor Duracz,
Tomasz Strzembosz,
Trzeci rząd Władysława Sikorskiego,
Układ Sikorski-Majski,
Węgry,
Władysław Gomułka,
Władysław Pobóg-Malinowski,
Władysław Sikorski,
Warszawa,
Wehrmacht,
Wiązowna,
Wiaczesław Mołotow,
Wielka trójka,
Wojewódzki Urząd Bezpieczeństwa Publicznego,
Wojewódzki Urząd Bezpieczeństwa Publicznego w Gdańsku,
Wojewódzki Urząd Bezpieczeństwa Publicznego w Kielcach,
Wojewódzki Urząd Bezpieczeństwa Publicznego w Poznaniu,
Wojewódzki Urząd Bezpieczeństwa Publicznego w Rzeszowie,
Wojewódzki Urząd Bezpieczeństwa Publicznego w Szczecinie,
Wojewódzki Urząd Bezpieczeństwa Publicznego w Zielonej Górze,
Wojska Ochrony Pogranicza,
Zbrodnia katyńska,
Związek Młodzieży Wiejskiej,
Związek Patriotów Polskich,
Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich,
Związek Walki Młodych,
Związek Walki Wyzwoleńczej,
Związek Walki Zbrojnej,
Polska Partia Robotnicza (PPR) – polska
partia polityczna, utworzona 5 stycznia 1942 w Warszawie z inicjatywy przybyłych z
ZSRR polskich komunistów z tzw.
Grupy Inicjatywnej (zrzuconych przez lotnictwo radzieckie na spadochronach 28 grudnia 1941 w okolicach
Wiązowny[1]), poprzez połączenie kilku spośród istniejących konspiracyjnych grup komunistycznych (m.in. Młot i Sierp, Stowarzyszenie Przyjaciół Związku Radzieckiego i Rewolucyjne Rady Robotniczo-Chłopskie) w
Związek Walki Wyzwoleńczej (ZWW) i grupy Proletariusz. ZWW, utworzony we wrześniu 1941, był najsilniejszą z przedpeperowskich konspiracyjnych organizacji komunistycznych. Szkoleniem aktywistów PPR tworzących Grupę Inicjatywną m.in. w specjalnym ośrodku w miejscowości
Puszkino pod
Moskwą, zajmował się
Ludowy Komisariat Spraw Wewnętrznych (NKWD), badania historyków przeprowadzane po 1989 wykazały, iż wielu z nich było agentami NKWD.
Grupa Inicjatywna PPR - powstała w czerwcu 1941 roku z upoważnienia
Komitetu Wykonawczego Międzynarodówki Komunistycznej grupa
polskich działaczy
komunistycznych w
ZSRR. Grupa ta podjęła inicjatywę utworzenia w Polsce
partii komunistycznej. Kierowali nią
Marceli Nowotko,
Paweł Finder,
Bolesław Mołojec,
Jan Turlejski, inni działacze to między innymi Pinkus Kartin, Czesław Skoniecki, Maria Rutkiewicz czy
Józef Wieczorek. Grupa podkreślała potrzebę budowy frontu narodowego do walki z
III Rzeszą czy obrony interesów mas pracujących i ich wyzwolenia z jarzma
kapitalizmu. Jan Turlejski zginął 26 września 1941 podczas startu samolotu i do Polski nie dotarł.
28 grudnia 1941 roku członkowie grupy zostali przerzuceni na spadochronach do kraju.
5 stycznia 1942 roku grupa utworzyła
Polską Partię Robotniczą.
Zjednoczona Komunistyczna Partia Gruzji (
gruziński: საქართველოს ერთიანი კომუნისტური პარტია, Sakartvelos Ertiani Komunisturi Partia, SEKP) –
gruzińska komunistyczne partia polityczna. Ugrupowanie powstało w 1994 z połączeniu kilku marginalnych komunistycznych ruchów politycznych wywodzących się z
KPZR. Przewodniczącym partii jest Nurgaz Awaliani. Partia wydaje Komunisti. Partia jest członkiem
Związku Partii Komunistycznych - KPZR. Ugrupowanie zajmuje stanowisko prorosyjskie. W swojej działalności odwołuje się także do idei
Stalina.
Rewolucyjne Rady Robotniczo-Chłopskie "Młot i Sierp" (w literaturze spotyka się także nazwę Centralny Komitet Rad Robotniczych i Chłopskich Polski) - konspiracyjna organizacja
komunistyczna działająca w
Generalnym Gubernatorstwie od jesieni
1939 do marca
1942, kiedy to została ona wchłonięta przez nowo powstałą
Polską Partię Robotniczą.
Lucjan Partyński – członek pierwszego składu
Grupy Inicjatywnej PPR, wycofany po katastrofie lotniczej na lotnisku pod
Smoleńskiem 26 września 1941 roku. Przed wojną odbywał karę dożywotniego więzienia za zabicie domniemanego agenta policji w
KPP. Przeszedł przeszkolenie wojskowe i został zrzucony w
1943 roku ze specjalnym zadaniem o charakterze wojskowym do
partyzantki radzieckiej w okolicach
Baranowicz. Później w Brygadzie
Armii Ludowej im. Grzybowskiego, działającej na Lubelszczyźnie. Według ankiet powojennych był członkiem radzieckiej partii komunistycznej do
1947 roku. Członek
PPR i
PZPR.
Obóz jeniecki NKWD w Griazowcu - obóz jeniecki właściwy
Ludowego Komisariatu Spraw Wewnętrznych ZSRR dla przetrzymywania jeńców polskich z tw. pierwszej grupy.
Gaik Badałowicz Owakimian (Гайк Бадалович Овакимян;
1898-
1967),
generał radziecki, wysoki funkcjonariusz
NKWD, rezydent
Ludowego Komisariatu Spraw Wewnętrznych (NKWD) w
Nowym Jorku w latach 30., zastępca szefa wywiadu zagranicznego.
108 Pułk Pograniczny NKWD – jeden z pułków pogranicznych w składzie
64 Zbiorczej Dywizji Wojsk Wewnętrznych Ludowego Komisariatu Spraw Wewnętrznych ZSRR.
2 Pułk Pograniczny NKWD – jeden z pułków pogranicznych w składzie
64 Zbiorczej Dywizji Wojsk Wewnętrznych Ludowego Komisariatu Spraw Wewnętrznych ZSRR.
11 Pułk Pograniczny NKWD – jeden z pułków pogranicznych w składzie
64 Zbiorczej Dywizji Wojsk Wewnętrznych Ludowego Komisariatu Spraw Wewnętrznych ZSRR.
108 Pułk Pograniczny NKWD – jeden z pułków pogranicznych w składzie
64 Zbiorczej Dywizji Wojsk Wewnętrznych Ludowego Komisariatu Spraw Wewnętrznych ZSRR.
11 Pułk Pograniczny NKWD – jeden z pułków pogranicznych w składzie
64 Zbiorczej Dywizji Wojsk Wewnętrznych Ludowego Komisariatu Spraw Wewnętrznych ZSRR.
2 Pułk Pograniczny NKWD – jeden z pułków pogranicznych w składzie
64 Zbiorczej Dywizji Wojsk Wewnętrznych Ludowego Komisariatu Spraw Wewnętrznych ZSRR.
267 Pułk Strzelecki NKWD – jeden z pułków piechoty podległy operacyjnie
64 Zbiorczej Dywizji Wojsk Wewnętrznych Ludowego Komisariatu Spraw Wewnętrznych ZSRR.
Zygmunt Wolski pseud. Zygmunt (ur.
2 maja 1908 w
Woli Grąbieckiej koło
Sierpca, zm.
18 września 1942 w
Płocku) - nauczyciel, działacz oświatowy, radykalnego
ruchu ludowego i
komunistycznego, przewodniczący Okręgowego Komitetu i członek Komitetu Centralnego
RRR-Ch "Młot i Sierp", pełnomocnik Komitetu Centralnego
PPR na Obwód Łódzki.
Władimir Maksimowicz Szarapow (ur.
1894, zm.
1972), generał lejtnant, wysoki funkcjonariusz
radzieckich organów bezpieczeństwa CzeKa/
OGPU/
NKWD/
MGB/
MWD, oficer wojsk wewnętrznych m.in. naczelnik Zarządu Głównego Wojsk Konwojowych
Ludowego Komisariatu Spraw Wewnętrznych Związku Radzieckiego (NKWD ZSRR).
Związek Walki Wyzwoleńczej (ZWW) - konspiracyjna organizacja antyfaszystowska, utworzona przez
komunistów polskich w
Warszawie we wrześniu
1941 roku, po
ataku Niemiec na ZSRR. W skład ZWW weszły: Grupa Akademicka,
Grupa Biuletynu Radiowego,
Stowarzyszenie Przyjaciół ZSRR i grupa Sztandaru Wolności, później - Młot i Sierp oraz
Spartakus.
Robotniczo-Chłopska Organizacja Bojowa – polska, lewicowa organizacja podziemna, utworzona w lipcu
1941 na Lubelszczyźnie. Swoim zasięgiem objęła dawne województwa warszawskie i kieleckie.Wśród organizatorów organizacji byli radykalni ludowcy A.Szymański,M.Wójtowicz,S.Szot.Na czele grupy warszawskiej stał były działacz Komunistycznej Partii Polski L.Krasiński ps. Roman, na czele grupy radomskiej J.Orchowski.W 9 komitetach gminnych i 46 kołach terenowych działało ponad 1000 osób. W roku 1942 organizacja przystąpiła do PPR.
Komunistyczna Partia Polski (KPP) – grupa podziemnych organizacji
komunistycznych, działających początkowo regionalnie w wyniku inicjatywy przedwojennych komunistów. Grupy takie powstały w
Poznaniu, gdzie połączyły się najpierw w Komitet Miejski, a potem w Komitet Okręgowy KPP na czele z sekretarzem A. Węcławkiem i zastępcą sekretarza J. Mazurkiem.
Lista Gajdideja (w części źródeł występuje również pisownia Gajdidieja) – termin stosowany przez
historyków na określenie niedatowanego
dokumentu wytworzonego przez
radziecką policję polityczną
NKWD, zawierającego listę polskich
jeńców wojennych przetrzymywanych w 1940 roku w specjalnym obozie jenieckim NKWD w
Starobielsku, z których większość została zamordowana przez NKWD w
Charkowie na polecenie najwyższych władz
Związku Radzieckiego jako ofiary
zbrodni katyńskiej.
Stanisław Bajszczak pseud. Marek, nazwisko konspiracyjne Józef Sokołowski (ur.
27 stycznia 1898 w
Kuflewie, zginął w sierpniu
1944 w
Warszawie) – działacz
KPP,
RRR-Ch "Młot i Sierp",
PPR, żołnierz
GL, porucznik
AL, szef sztabu Okręgu GL Warszawa-Lewa Podmiejska, powstaniec
warszawski, z zawodu szewc.