Procesor

Linki:
AMD Athlon, Accelerated Processing Unit, Advanced Micro Devices, Alternatywa, Alternatywa wykluczająca, Architektura 64-bitowa, Arytmometr, Athlon 64 X2, Bit, Clean room, Combo, Częstotliwość, Dżojstik, Drukarka, Dysk twardy, Działania arytmetyczne, Ekran dotykowy, Energia elektryczna, Fotolitografia, Freescale Semiconductor, Fujitsu, Głośnik, Gamepad, Genlock, Glin, Herc, Hyper-Threading, IBM, Intel, Intel Core 2, Intel Core i7, Język angielski, Język maszynowy, Jednostka systemowa, Karta dźwiękowa, Karta graficzna, Karta rozszerzenia, Karta sieciowa, Karta telewizyjna, Kierownica (kontroler), Klawiatura komputerowa, Komputer, Komputer osobisty, Koniunkcja (logika), Koprocesor, Krzem, LGA 1366, Lista rozkazów procesora, Listwa przeciwprzepięciowa, Metal (materiałoznawstwo), Miedź, Mikrofon, Mikroprocesor, Mikroprogram, Modem, Monitor komputera, Monokryształ, Motorola, Mysz komputerowa, Nagrywarka, Nagrywarka DVD (komputerowa), Nanometr, Napęd optyczny, Napięcie elektryczne, Negacja, Obudowa komputera, Opteron, Półprzewodniki, Płyta główna, Pamięć komputerowa, Pamięć operacyjna, Pamięć podręczna, Penryn (procesor), Pentium D, Phenom, Physics processing unit, Ploter, Proces technologiczny, Procesor karty graficznej, Rejestr procesora, Rozkaz (informatyka), Słowo maszynowe, Słuchawki, SCSI, Skaner, Slidepad, Sony, Stacja dyskietek, Tablet graficzny, Texas Instruments, Toshiba, Touchpad, TrackPoint, Trackball, Tranzystor, Układ cyfrowy, Układ scalony, Układ sekwencyjny, Urządzenie peryferyjne, VIA Technologies, Xeon, Złoto, ZIF, Zasilacz awaryjny, Zasilacz komputera,
Procesor (ang. processor), także CPU (ang. Central Processing Unit) – urządzenie cyfrowe sekwencyjne, które pobiera dane z pamięci, interpretuje je i wykonuje jako rozkazy. Wykonuje on ciąg prostych operacji (rozkazów) wybranych ze zbioru operacji podstawowych określonych zazwyczaj przez producenta procesora jako lista rozkazów procesora.

MISC (ang. Minimal Instruction Set Computer) to architektura procesora z bardzo małą liczbą podstawowych operacji i odpowiadającymi im kodami operacji. Takie zestawy instrukcji są częściej oparte na stosie, niż na rejestrach, żeby zmniejszyć rozmiar określników operacji. Architektura maszyny stosowej jest właściwie prostsza od kiedy wszystkie instrukcje operują na szczycie większości zapisów w stosie. Rezultatem tego jest mniejszy zestaw instrukcji, mniejsza i szybsza jednostka do dekodowania instrukcji i szybsze wykonanie pojedynczych instrukcji. Gorszą stroną jest to, że instrukcje mają skłonność do posiadania większej ilości uzależnień sekwencyjnych, przez to zmniejszając ilość instrukcji, które mogą być wykonywane jednocześnie.

Rejestr flag procesora, rejestr statusu - wewnętrzny rejestr w procesorach, składający się z bitów nazywanych flagami lub znacznikami, opisujących i kontrolujących stan procesora. Ustawienie wartości danej flagi zależy np. od trybu pracy procesora, wyniku ostatnio wykonanej operacji arytmetycznej, porównania, a niekiedy może być także ustawiana z poziomu programu. Budowa rejestru statusu zależy od modelu programowego, według którego dany procesor jest zbudowany.

PIO (ang. Programmed Input Output – programowane wejście/wyjście) – technika obsługi operacji wejścia/wyjścia między CPU a urządzeniami IDE/ATA polegająca na wykorzystaniu procesora jako układu je nadzorującego. Wymaga dużego zaangażowania procesora w procesie transferu danych, dlatego jest używana coraz rzadziej, zwłaszcza, gdy wymagane są duże prędkości transmisji.

Architektura procesora - wspólne określenie najważniejszych z punktu widzenia budowy i funkcjonalności cech procesora. Na architekturę procesora składają się:

Model programowy procesora (ang. ISA - Instruction Set Architecture), czasem także nieściśle architektura procesora — ogólne określenie dotyczące organizacji, funkcjonalności i zasad działania procesora, widoczne z punktu widzenia programisty jako dostępne mechanizmy programowania. Na model programowy procesora składają się m.in.:

Streaming SIMD Extensions 5 (SSE5) - planowane rozszerzenie listy rozkazów SIMD dostępnych w procesorach x86, zdefiniowane przez firmę AMD 30 sierpnia 2007 roku; pierwszym procesorem implementującym SSE5 będzie "Bulldozer" produkowany od 2011 roku. Szczegóły na temat sposobu kodowania instrukcji zostały zrewidowane w maju 2009, ze względu na lepszą kompatybilność z zestawem instrukcji AVX autorstwa Intela.

Rejestr stanu lub rejestr flag (niepoprawnie: rejestr statusu) – rejestr procesora opisujący i kontrolujący jego stan. Zawartość tego rejestru może zależeć tak od ostatnio wykonanej operacji (zmiana pośrednia), czy trybu pracy procesora, który może być ustawiony (zmiana bezpośrednia). Budowa rejestru stanu zależy od modelu programowego danego procesora, w szczególności może on mieć różne rozmiary (zwykle jest to ściśle związane z rodzajem architektury), jednak najczęściej ma długość 8, 16, 32 lub 64 bitów. Pojedynczy bit rejestru stanu nazywa się flagą bądź znacznikiem.

Tryb wirtualny (zwany także V86 lub Virtual 8086) — specjalny tryb pracy procesorów o architekturze IA-32, dostępny w trybie chronionym, który umożliwia uruchamianie programów przeznaczonych dla trybu rzeczywistego. W trybie wirtualnym symulowane jest działanie analogiczne dla procesora Intel 8086 (faktycznie można uruchamiać kod także dla 8088, 80186 i 80188), tzn. otrzymuje dostęp do 1 MB pamięci i rejestrów procesora i może wykonywać te rozkazy, które mają sens w takim otoczeniu.

Rejestr instrukcji, inaczej rejestr rozkazów, jest częścią jednostki kontrolnej procesora w komputerze w której przechowywana jest aktualnie wykonywana instrukcja. W prostych procesorach każda instrukcja która ma być wykonywana jest ładowana do rejestru instrukcji który przechowuje ją podczas gdy jest ona dekodowana, przygotowywana i ostatecznie wykonywana.

Rejestr segmentowy – rejestr procesora stworzony do przechowywania adresu początkowego obszaru pamięci, w którym umieszczone są rozkazy, dane albo stos programu. W procesorach o architekturze x86 występuje 6 rejestrów segmentowych:

Kadłubek - jest niekompletną wersją komputera niezawierającą procesora, pamięci operacyjnej oraz urządzeń wejścia-wyjścia. Takie wersje komputerów spotyka się najczęściej w przypadku laptopów.

Pamięć operacyjna (ang. internal memory, primary storage) - jest to pamięć adresowana i dostępna bezpośrednio przez procesor, a nie przez urządzenia wejścia-wyjścia procesora. W pamięci tej mogą być umieszczane rozkazy (kody operacji) procesora (program) dostępny bezpośrednio przez procesor i stąd nazwa pamięć operacyjna. W Polsce często pamięć ta jest utożsamiana z pamięcią RAM, choć jest to zawężenie pojęcia, pamięcią operacyjną jest też pamięć nieulotna (ROM, EPROM i inne jej odmiany) dostępna bezpośrednio przez procesor. Obecnie pamięci operacyjne są wyłącznie pamięciami elektronicznymi, dawniej używano pamięci ferrytowych.

BLiTTER (akronim od BLock Image TransferrER) - specjalizowany układ realizujący operacje przenoszenia danych z jednego obszaru pamięci (także VRAM) do innego. Zadaniem jego jest odciążenie głównego procesora od takich operacji, co ma szczególne znaczenie w generacji grafiki 2D.

Spooling (simultaneous peripheral operations on-line) jest trybem zarządzania pracą pewnego urządzenia. Dane wymagające przetworzenia przez konkretne urządzenie są umieszczane w buforze na dysku lub w pamięci komputera. Po umieszczeniu, urządzenie może je pobierać i przetwarzać z dowolną prędkością. CPU nie musi nadzorować tego procesu, więc może zająć się innymi zadaniami.

Licznik programu (skr. PC), inaczej wskaźnik instrukcji (skr. IP) lub licznik rozkazów, jest rejestrem procesora przechowującym informację o tym, w którym miejscu sekwencji instrukcji znajduje się aktualnie procesor. W zależności od modelu procesora w rejestrze tym przechowywany jest adres aktualnie wykonywanej lub częściej następnej instrukcji. W tym drugim wypadku licznik programu jest zwiększany zaraz po odebraniu instrukcji i przeniesieniu jej do rejestru instrukcji. Poprzez modyfikację tego rejestru implementuje się skoki, w tym skoki warunkowe, pętle i podprogramy.

Akumulator – specjalizowany rejestr procesora, w którym umieszczane są wyniki operacji jednostki arytmetyczno-logicznej procesora. W wielu procesorach jeden z argumentów działania jednostki arytmetyczno logicznej musi być umieszczony w akumulatorze.



       na podstawie Wikipedii, otwartej encyklopedii : licencje: GFDL, oraz CC-BY-SA 3.0 + autorzy, historia
edycja