Linki:
Łacina,
Łowiectwo,
Święta Kinga,
Żubr,
Artykuły henrykowskie,
Bóbr europejski,
Bartnictwo,
Bogusław Leśnodorski,
Bolesław V Wstydliwy,
Cło,
Emisja pieniądza,
Feudalizm,
Górnictwo,
Gospodarka,
Gród,
Henryk III Walezy,
Historia Polski (do 1138),
Immunitet w średniowieczu,
Jeleń,
Juliusz Bardach,
Karczma,
Kopalnia,
Król,
Książę,
Młyn zbożowy,
Marek Barański (historyk),
Mennica,
Miasto,
Michał Pietrzak (prawnik),
Monarcha,
Monarchia patrymonialna,
Niedźwiedziowate,
Olbora,
Państwo,
Plemię,
Polska w okresie rozbicia dzielnicowego,
Prawo książęce,
Prawo lokacyjne,
Rybołówstwo,
Sól kuchenna,
Targ,
Tur,
Wczesne średniowiecze,
Regalia to dziedziny gospodarki zastrzeżone wyłącznie dla panującego. Te specjalne uprawnienia
króla wynikały z
patrymonialnego założenia, iż monarcha jest właścicielem państwa. Choć charakterystyczne dla
średniowiecza, niektóre z regaliów utrzymały się przez kilka następnych stuleci.
Skarbiec Katedralny na Wawelu – budynek wchodzący w skład zespołu
archikatedralnego Bazyliki Wawelskiej, mający na celu przechowywanie zabytkowych paramentów
liturgicznych,
regaliów i pamiątek historycznych.
Regalia cesarskie (
niem. Reichskleinodien, Reichsinsignien, lub Reichsschatz) –
regalia cesarzy i
królów Świętego Cesarstwa Rzymskiego. Insygnia te wraz z wieloma relikwiami świętych nazywane były Rzeszą. Określały one szczególne prawa polityczne w chrześcijańskiej Europie łacińskiej, oraz tożsamość państwową odnowionego przez Karola Wielkiego cesarstwa rzymskiego. W skład zespołu regaliów wchodzą m.in.
Korona Rzeszy,
Włócznia Świętego Maurycego,
Krzyż Rzeszy, miecz Rzeszy, obecnie znajdujące się w Skarbcu (Schatzkammer) w wiedeńskim
Hofburgu.
Ur-Ningirsu (
sum. ur-nin-gir2-su, tłum. "sługa boga
Ningirsu") - władca
sumeryjskiego miasta-państwa
Lagasz, panujący pod koniec XXII w. p.n.e., syn i następca
Gudei. Zachowane inskrypcje Ur-Ningirsu przedstawiają go jako władcę pokojowego, troszczącego się o świątynie i dbającego o kanały irygacyjne.
Reproduktor to pies rasowy, który jest zdolny do rozpłodu i uzyskał stosowne uprawnienia. W Związku Kynologicznym stosowne uprawnienia wydaje kierownik sekcji lub przewodniczący oddziałowej komisji hodowlanej
ZKwP. Aby pies otrzymał uprawnienia reproduktora musi spełnić kilka wymogów:
Głowa państwa – osoba lub urząd reprezentujący
suwerenność państwa. W większości przypadków uprawnienia głowy państwa są ograniczone oraz czysto tytularne i honorowe. Jest to organ zazwyczaj jednoosobowy, prosty, centralny, naczelny, kadencyjny, samodzielny, konstytucyjny, najczęściej nie posiadający charakteru przedstawicielskiego (nie jest przedstawicielem narodu, ale państwa). Działa permanentnie i najczęściej zaliczany jest do
władzy wykonawczej. Głową państwa jest najczęściej
monarcha lub
prezydent.
Jaggid-Lim -
amorycki król miasta-państwa
Mari panujący w 2 połowie XIX wieku p.n.e., ojciec
Jachdun-Lima. Niewiele wiadomo o tym władcy, poza tym, iż zawarł on traktat pokojowy z
Ilu-kabkabi, władcą sąsiadującego z Mari miasta-państwa
Terqa, by następnie popaść z nim w konflikt.
Zarzut hamujący - zarzut pozwanego przy okazji
roszczenia windykacyjnego, gdy zwraca uwagę na przysługujące mu względem
właściciela uprawnienia do władania rzeczą. Uprawnienia te mogą m.in. wynikać ze stosunków prawnych rzeczowych (np. z prawa użytkowania) lub obligacyjnych (np. z umowy dzierżawy).
Wszystkie prawa zastrzeżone (lub: wszelkie prawa zastrzeżone, ang. all rights reserved) to zasada, którą objęte jest tradycyjne prawo autorskie. Nie zezwala ona zmieniania utworu oraz kopiowania bez zgody autora (zwykle pisemnej).
Monarchia stanowa – forma
ustroju politycznego, charakterystyczna dla schyłkowego okresu
średniowiecza, związana z wyodrębnieniem się zróżnicowanych grup społecznych (
stanów). Władza
monarchy, dotąd
patrymonialnego, została ograniczona na rzecz stanów, szczególnie
rycerstwa i
duchowieństwa, niekiedy
mieszczaństwa. Udział stanów w rządach był realizowany przez reprezentację w zgromadzeniach stanowych (późniejsze
parlamenty) i różne formy
samorządu.
NASZ (Narodowy Algorytm Szyfrujący) –
algorytm szyfrujący o niejawnej specyfikacji, stosowany do ochrony
informacji niejawnych stanowiących tajemnicę służbową, oznaczonych klauzulą "poufne". Obecnie algorytm jest implementowany wyłącznie w sprzętowych układach szyfrujących urządzeń polskich producentów. Wersje tych urządzeń zawierające implementacje algorytmu NASZ przygotowywane są we współpracy z
Departamentem Bezpieczeństwa Teleinformatycznego Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, który jest właścicielem algorytmu.
Królowie Wandalów – władcy
germańskiego plemienia
Wandalów, a z czasem państwa stworzonego przez to plemię w
V wieku w
Afryce Północnej. Tytuł króla Wandalów przysługiwał zwyczajowo najstarszemu męskiemu przedstawicielowi dynastii Hasdingów (zasada
senioratu), nie był więc dziedziczny w linii prostej, choć niektórzy władcy usiłowali zapewnić bezpośrednie następstwo swoim synom. Ostatni z władców wandalskich,
Gelimer został pozbawiony tronu wraz z podbojem jego państwa przez
Cesarstwo Wschodniorzymskie.
Valerie Solanas - radykalna pisarka feministyczna, prostytutka, autorka manifestu SCUM (Society for Cutting Up Men), w którym dowodziła możliwości funkcjonowania społeczeństwa składającego się wyłącznie z kobiet.
Według duńskiego prawa sukcesyjnego z 1953 roku prawo do korony duńskiej ograniczono do potomków króla
Chrystiana X i
Aleksandry meklemburskiej. Król i książęta dynastyczni muszą mieć zgodę na małżeństwo. Jeśli osoba mająca prawo do sukcesji zawrze związek małżeński bez zgody monarchy, która jest wyrażana na posiedzeniu
Rady ministrów traci wraz z potomstwem prawa do tronu. Monarcha musi być członkiem kościoła ewangelicko-augsburskiego. W 2009 roku w referendum zatwierdzono zmiany w prawie sukcesyjnym.
Primogenitura męska została zastąpiona przez primogeniturę starszeństwa (najstarsze dziecko zostaje monarchą).
Placet
łac. placet (podoba się) - urzędowa forma wyrażenia zgody przez hierarchię lub instytucję
kościoła katolickiego[
potrzebne źródło]. W średniowieczu także przez władzę świecką. W dziedzinie prawa sądowego placet to prośba skierowana do króla o rozstrzygnięcie sporu. W przypadku przychylnego jej rozpatrzenia,
monarcha wydawał
wyrok osobiście lub przekazywał Radzie Stron Procesowych (we
Francji)
Browarnictwo w Gdańsku - Przez wieki
Gdańsk stanowił centrum browarnictwa tej części Europy, Niemiec, jak również terenów uznawanych za należące do państwa polskiego. Potencjał tworzyły setki niewielkich browarów typu rzemieślniczego. Jednoczył ich bogaty i wpływowy Cech Browarników. Przez wiele stuleci, piwo, zwłaszcza tzw.
piwo jopejskie eksportowano do wielu krajów
Europy, głównie do
Anglii. Dla ułatwienia prac przy załadunku na statki głównie beczek z piwem zbudowano
Żuraw. W 1378 doszło do konfliktu z
Zakonem Krzyżackim, w okresie późniejszym, pomiędzy gdańszczanami, a browarnikami warszawskimi. Około 1416 najwięcej browarników (73) mieszkało przy Hundegasse, obecnej
ul. Ogarnej. W XV wieku nastąpił rozkwit browarnictwa – do około 250 tys. beczek. Wydawane spisy w 1565, i w latach następnych odnotowują wśród największych browarników w Gdańsku i na Pomorzu rodzinę Schröder (Hans Schröder, Joachim Schröder i Georg Schröder).
Królestwem określa się
państwo, którego panujący
monarcha nosi tytuł
króla lub królowej. Określenie pojawiło się w
starożytności. Królestwo mogło być podporządkowane innym królestwom lub być częścią
cesarstwa.
Zwierzchnictwo metropolity gnieźnieńskiego nad Kościołem polskim, opierające się na prawach prymacjalnych (
1418) i urzędzie legata urodzonego (
1515), zostało mocniej podkreślone przez nowe prerogatywy polityczne. Na sejmie konwokacyjnym w
1573 r. po śmierci króla Zygmunta Augusta prymas uzyskał przywilej polityczny interreksa, czyli pierwszego księcia w senacie i prawo nominacji króla. Na mocy tych przywilejów prymas z radą senatorów po śmierci króla wydawał uniwersały, zwoływał sejmy, oraz oznaczał termin i miejsce wyboru nowego króla, a po jego wyborze odbierał odeń przysięgę i koronował go uroczyście. W
1589 r. papież
Sykstus V nakazał, by żaden z biskupów pod karą pozbawienia biskupstwa nie ważył się mianować i koronować, króla polskiego oprócz prymasa, któremu prawo to zostało wyłącznie zastrzeżone.
Miecz-Trawosiecz zw. Kusanagi-no-tsurugi (
jap. 草薙の剣) lub Kusunagi-no-tachi, a także Ama-no-mura-kumo-no-tsurugi (
jap. 天叢雲剣 Miecz zbierających się na niebie chmur), to jeden z „trzech świętych skarbów”,
japońskich regaliów symbolizujących najwyższą władzę cesarza nad państwem. Ważny element legendy dynastycznej.
Zatoka Króla Jerzego (
ang. King George Bay) - zatoka u południowych wybrzeży
Wyspy Króla Jerzego, między przylądkami
Lions Rump na zachodzie i
Turret Point na wschodzie. Nazwę nadał w
1820 roku Edward Bransfield na cześć panującego ówcześnie brytyjskiego króla
Jerzego III.