Linki:
Łacina,
102 p.n.e.,
103 p.n.e.,
121 p.n.e.,
133 p.n.e.,
146 p.n.e.,
15 marca,
16 stycznia,
197 p.n.e.,
202 p.n.e.,
216 p.n.e.,
217 p.n.e.,
218 p.n.e.,
264 p.n.e.,
275 p.n.e.,
27 p.n.e.,
312 p.n.e.,
31 p.n.e.,
378 p.n.e.,
390 p.n.e.,
42 p.n.e.,
44 p.n.e.,
474 p.n.e.,
486 p.n.e.,
48 p.n.e.,
508 p.n.e.,
509 p.n.e.,
50 p.n.e.,
52 p.n.e.,
53 p.n.e.,
58 p.n.e.,
60 p.n.e.,
73 p.n.e.,
79 p.n.e.,
86 p.n.e.,
91 p.n.e.,
96 p.n.e.,
Akwedukt,
Anatolia,
Architektura starożytnego Rzymu,
August (tytuł),
Bitwa morska pod Kyme,
Bitwa nad Jeziorem Trazymeńskim,
Bitwa pod Akcjum,
Bitwa pod Carrhae,
Bitwa pod Farsalos,
Bitwa pod Filippi,
Bitwa pod Kannami,
Bitwa pod Kynoskefalaj (197 p.n.e.),
Bitwa pod Magnezją,
Bitwa pod Zamą,
Centuria (armia),
Cenzor (starożytny Rzym),
Cenzus majątkowy,
Cesarstwo rzymskie,
Chłopi,
Concilium plebis,
Cylicja,
Cymbrowie,
Cyrenajka,
Dewiza,
Diana,
Drogi rzymskie,
Dyktator,
Edyl,
Egipt,
Ekwici,
Eneasz (syn Anchizesa),
Epir,
Etruskowie,
Falanga,
Faszyzm włoski,
Głowa państwa,
Gajusz Grakchus,
Gajusz Juliusz Cezar,
Gajusz Kasjusz Longinus,
Gajusz Mariusz,
Galia,
Galowie,
Germanie,
Gladiator,
Grecja,
Hannibal,
Hispania,
Historia Włoch,
Hoplici,
II triumwirat,
II wiek p.n.e.,
II wojna punicka,
I wojna punicka,
Iliria,
Interrex (Rzym),
Italia,
Język urzędowy,
Jowisz (mitologia),
Junona,
Kapitol,
Kartagina,
Kleopatra VII,
Kohorta (wojsko),
Komicja centurialne,
Komicja kurialne,
Komicja trybusowe,
Konsul rzymski,
Konsulowie rzymscy,
Królestwo Longobardów,
Królestwo rzymskie,
Kwestor,
Lacjum,
Lars Porsenna,
Legion,
Lucjusz Kwintus Cincinnatus,
Magister equitum,
Manipuł,
Marek Agrypa,
Marek Antoniusz,
Marek Emiliusz Lepidus (triumwir),
Marek Furiusz Kamillus,
Marek Juniusz Brutus,
Marek Licyniusz Krassus,
Mars (mitologia),
Minerwa,
Morze Śródziemne,
Mury serwiańskie,
Niewolnictwo,
Numancja,
Oktawian August,
Półwysep Apeniński,
Państwa historyczne w Italii,
Państwo środkowofrankijskie,
Pad (rzeka),
Palatyn (wzgórze),
Patrycjusze,
Pergamon (państwo),
Plebejusze,
Pole powierzchni,
Pompejusz,
Powstanie Spartakusa,
Prawo rzymskie,
Prefekt miasta,
Pretor,
Pretorianie,
Priam,
Proletariusze,
Proskrypcja,
Prowincje rzymskie,
Pyrrus,
Rea Sylwia,
Religia,
Religia starożytnego Rzymu,
Republika,
Republika Rzymska (XIX wiek),
Republika Rzymska (XVIII wiek),
Romulus i Remus,
Rubikon,
Rzym,
Salina (przemysł),
Scypion Afrykański Starszy,
Seleucydzi,
Senat rzymski,
Senatus Populusque Romanus,
Serwiusz Tuliusz,
Spartakus,
Starożytny Rzym,
Stolica,
Sulla,
Sycylia,
Syria,
Tarent,
Tarkwiniusz Pyszny,
Tarkwiniusz Stary,
Tesalia,
Teutoni,
Triumf,
Triumwirat,
Troja,
Trybun ludowy,
Trybun wojskowy,
Tyber,
Tyberiusz Grakchus,
Ustrój polityczny,
Via Appia,
Włochy,
Włochy w XIX wieku,
Włochy w XVIII wieku,
Włochy w czasie II wojny światowej,
Westa,
Wilk,
Wojna Rzymu z Sertoriuszem,
Wojna Rzymu z Tarentem i Pyrrusem,
Wojny Rzymu z Mitrydatesem,
Wojny punickie,
Wolskowie,
Zjednoczenie Włoch,
Zjednoczone Królestwo Włoch,
Republika rzymska – państwo powstałe w
starożytnym Rzymie, istniejące w latach
509 p.n.e.–
27 p.n.e., które rozwinęło się z niewielkiego, monarchicznego państwa-miasta w środkowej części
Półwyspu Apenińskiego do największej potęgi świata
antycznego kontrolującej cały basen
Morza Śródziemnego, po czym przekształciło się w
cesarstwo rzymskie.
Zatoka Manfredonia - zatoka na
Morzu Adriatyckim, u wschodnich wybrzeży
Półwyspu Apenińskiego, położona na południe od
Półwyspu Gargano. Największe miasto położone nad zatoką to
Manfredonia.
Hetyci (biblijni חתי lub HTY) – lud posługujący się
indoeuropejskim językiem hetyckim, który około
XVII w. p.n.e. stworzył potężne państwo z centrum w
Hattusa (dzisiejsze
Boğazkale) w
Anatolii. Potęga państwa opierała się na znakomicie, jak na owe czasy, uzbrojonej armii (broń z
żelaza, zbroje, doskonałe
rydwany bojowe). W okresie swojej największej świetności Hetyci kontrolowali Anatolię, północną
Mezopotamię,
Syrię i
Palestynę. Państwo Hetytów upadło około
1200 p.n.e. prawdopodobnie pod naporem
Ludów Morza, chociaż nieliczne hetyckie miasta-państwa w północnej Syrii przetrwały do roku
708 p.n.e.Księstwo Aten –
księstwo feudalne istniejące w latach
1205–
1460. Powstało po zdobyciu
Bizancjum przez
krzyżowców. Było
lennem Królestwa Tesaloniki, obejmowało
Attykę i
Beocję w środkowej
Grecji i północno-wschodnią część półwyspu peloponeskiego.
Historia Republiki Weneckiej obejmuje ponad tysiąc lat istnienia (726-1797) mniej lub bardziej niezależnego państwa, którego centrum było bogate włoskie miasto handlowe –
Wenecja. W tym czasie
Republika Wenecka jako państwo wyrosła z peryferyjnego ośrodka położonego na krańcu
Adriatyku w największą potęgę handlową i morską Europy. Ewolucja tego państwa mimo tak długiej historii i licznych zmian organizacyjnych przebiegała przez cały czas w ramach ustroju republikańskiego, co czyni je najdłużej istniejącą republiką w historii.
Morze Jońskie (
starogr. Ιόνιος Πόντος,
łac. Mare Ionium,
gr. Ιόνιο Πέλαγος,
wł. Mar Jonio,
alb. Deti Jon) – część
Morza Śródziemnego położona między południowo-zachodnią częścią
Półwyspu Bałkańskiego (
Grecja i południowa
Albania) a południowo-wschodnim wybrzeżem
Półwyspu Apenińskiego oraz
Sycylią (
Włochy). Od północy łączy się z
Morza Adriatyckiego poprzez
cieśninę Otranto, od zachodu z
Morzem Tyrreńskim poprzez
Cieśninę Mesyńską, a od wschodu z
Morzem Egejskim poprzez
Kanał Koryncki.
Płyta adriatycka (
ang. Apulian Plate) - niewielka
płyta tektoniczna (
mikropłyta), położona w środkowej części
Morza Śródziemnego. Obejmuje
Półwysep Apeniński i
Morze Adriatyckie.
Pseudofumaria –
rodzaj z rodziny
makowatych (Papaveraceae) i podrodziny dymnicowych Fumarioideae. Obejmuje 2 gatunki występujące w
Europie w
Alpach, na
Półwyspie Apenińskim oraz w zachodniej części
Półwyspu Bałkańskiego. Rośliny uprawiane i w wielu miejscach dziczejące, zwłaszcza w zachodniej i środkowej Europie. Pseudofumaria lutea uprawiana jest i dziczeje także w Polsce.
Chorthippus eisentrauti – południowoeuropejski gatunek owada
prostoskrzydłego z rodziny
szarańczowatych (Acrididae) opisany z
Austrii, znany z
Półwyspu Apenińskiego i
Bałkańskiego.
Siła państwa (Siła kraju, Siła narodowa, Potęga państwa, Potęga narodowa) – jest określana jako suma wszystkich zasobów jakimi dysponuje naród lub państwo w osiąganiu narodowych celów.
Cane corso –
rasa psa zaliczana do grupy
molosów w typie
mastifa (
typ dogowaty), pochodząca z
Półwyspu Apenińskiego. Pies stróżujący, obronny, tropiący i policyjny.
Arcybiskupstwo Bremy (arcybiskupstwo Hamburga-Bremy) – historyczna
diecezja katolicka w północnych
Niemczech (istniejąca w latach 787–1566/1648), a zarazem kościelne księstwo wchodzące w skład
Świętego Cesarstwa Rzymskiego Narodu Niemieckiego położone pomiędzy dolnymi biegami
Wezery i
Łaby (istniejące od X do XVII wieku; terytoria diecezji oraz państwa były różne).
Hespèrion XXI - międzynarodowy zespół wykonujący
muzykę dawną. Nazwa pochodzi od greckiego słowa hespera, które oznacza - zachód; Hesperia to starożytne określenie
Półwyspu Apenińskiego i
Iberyjskiego. Powstał w
Bazylei w 1974 roku z inicjatywy
Jordiego Savalla (
instrumenty smyczkowe, zwłaszcza
viola da gamba),
Montserrat Figueras (
sopran), Lorenzo Alperta (
flet, instrumenty dęte i perkusyjne) i Hopkinsona Smitha (
instrumenty szarpane) jako Hespèrion XX. Wykonuje głównie utwory powstałe przed 1800 rokiem.
Piscina -
basen, zbiornik na wodę stosowany w starożytnym Rzymie w
termach. Również określenie dla sztucznych sadzawek budowanych w ogrodach bogatych Rzymian.
Iwan Asen II – (
bułg. Иван Асен II) car
bułgarski w latach 1218-1241. Syn
Asena I. Objął tron w 1218 roku, po obaleniu swego kuzyna
Boriła. Jego panowanie stanowi okres największej świetności drugiego państwa bułgarskiego. Dzięki umiejętnej polityce wewnętrznej i dyplomatycznej doprowadził do rozkwitu gospodarczego państwa. W 1230 roku w wyniku zwycięstwa pod Kłokotnicą nad
cesarzem Tesaloniki włączył do swego państwa rozległe tereny w
Tracji,
Macedonii i
Albanii. W wyniku zabiegów dyplomatycznych uzyskał podniesienie metropolity bułgarskiego do rangi niezależnego patriarchy. Niepowodzeniem zakończyły się podjęte w ostatnich latach panowania starania o podporządkowanie sobie
łacińskiego Konstantynopola.
Ekwowie (
starogrecki Αἴκουοι lub Αἴκοι,
łac. Aequi) – starożytny lud italski żyjący w górzystym środkowym regionie
Półwyspu Apenińskiego, na północnym wschodzie od
Lacjum i w
Środkowych Apeninach, na południe od dzisiejszej miejscowości
Rieti i na północ od jeziora Fucine. Istnieli już zanim powstał
Rzym. Około 500 roku p.n.e. Ekwowie rozprzestrzenili się na zachód, stanowiąc zagrożenie dla Rzymu i Lacjum. Długo walczyli z Rzymianami o niepodległość, jednak w rezultacie zostali przez nich podbici (od około 430 r. p.n.e. do 300 r. p.n.e. odbywał się proces romanizacji). Ich tereny zwane Ekwium - stały się koloniami rzymskimi.
Jarzmo – symboliczna brama złożona z dwóch wbitych w ziemię
włóczni i trzeciej umocowanej poprzecznie, przez którą przechodzili żołnierze kapitulującej armii w geście poddaństwa. Jarzmo było wykorzystywane w okresie
starożytnym, przed ekspansją
rzymską.
Przed Zjednoczeniem Włoch (1859) Francja wysyłała swych dyplomatów do poszczególnych państw, które podówczas dzieliły
Półwysep Apeniński między siebie:
Puncha ratzeburgi – górski
gatunek wielbłądki (Raphidioptera) z
rodziny wielbłądkowatych (Raphidiidae) szeroko rozprzestrzeniony w
Europie Środkowej i
Wschodniej. Izolowane populacje wykazano z południowej
Francji,
Półwyspu Apenińskiego i
Bałkańskiego.
Szafirek drobnokwiatowy (Muscari botryoides) –
gatunek rośliny z rodziny
szparagowatych. Występuje Europie środkowo-południowej od
Bałkanów i
Półwyspu Apenińskiego na północ do
Białorusi,
Polski,
Niemiec i
Francji.