Linki:
Öndörchaan,
Śpiewająca rewolucja,
Żelazna kurtyna,
10 listopada,
10 października,
13 września,
16 grudnia,
16 maja,
17 stycznia,
18 maja,
18 sierpnia,
1 czerwca,
22 października,
23 sierpnia,
24 listopada,
25 maja,
25 stycznia,
29 maja,
5 grudnia,
5 marca,
5 sierpnia,
8 stycznia,
9 września,
Able Archer 83,
Aksamitna rewolucja,
Albania,
Amerykańskie i radzieckie morskie systemy balistyczne,
Anhui,
Antykomunizm,
Banda czworga,
Berlin Zachodni,
Blokada Berlina,
Central Intelligence Agency,
Changsha,
Chen Boda,
Chen Yi (komunista),
Chen Yun,
Chińska Republika Ludowa,
Chińska wojna domowa,
Contras,
Cytaty Przewodniczącego Mao,
Czarny Wrzesień,
Czerwiec 1953 - powstanie robotnicze,
Cztery modernizacje,
Cztery stare rzeczy,
Détente,
Dazibao,
Demokracja ludowa,
Demokratyczna Kampucza,
Deng Pufang,
Deng Xiaoping,
Doktryna Breżniewa,
Doktryna Cartera,
Doktryna Clintona,
Doktryna Eisenhowera,
Doktryna Hallsteina,
Doktryna Nixona,
Doktryna Reagana,
Doktryna Trumana,
Doktryna Ulbrichta,
Doktryna powstrzymywania,
Drugi kryzys w Cieśninie Tajwańskiej,
Dynastia Han,
Dyplomacja pingpongowa,
Enver Hodża,
Głasnost,
Głos Ameryki,
Głos Rosji,
Guangdong,
Guangxi,
Gulaszowy komunizm,
Hanyu pinyin,
Hua Guofeng,
Hunwejbini,
III Rzeczpospolita,
I wojna indochińska,
I wojna w Zatoce Perskiej,
Igor Guzenko,
Inwazja Stanów Zjednoczonych na Panamę,
Inwazja na Grenadę,
Inwazja w Zatoce Świń,
Irańska rewolucja islamska,
Józef Stalin,
James Francis Byrnes,
Jan Paweł II,
Jangcy,
Jesień Ludów,
Jiang Qing,
Jiangxi,
John Fitzgerald Kennedy,
John W. Bricker,
Junta czarnych pułkowników,
KGB,
Kaifeng,
Kair,
Kang Sheng,
Kanton (Chiny),
Kapitalizm,
Karta 77,
Katastrofa lotu Korean Air 007,
Komunizm,
Komuny ludowe,
Konferencja jałtańska,
Konferencja poczdamska,
Konflikt nad Ussuri,
Kryzys irański (1946),
Kryzys jugosłowiański,
Kryzys kongijski 1960-1965,
Kryzys kubański,
Kryzys sueski,
Kuomintang,
Lata 40. XX wieku,
Lata 50. XX wieku,
Lata 60. XX wieku,
Lata 70. XX wieku,
Lata 80. XX wieku,
Lata 90. XX wieku,
Lei Feng,
Letnie Igrzyska Olimpijskie 1980,
Li Xiannian,
Liberalizm,
Liga Młodzieży Komunistycznej,
Lin Biao,
Liu Shaoqi,
Lobsang Trinlej Czokji Gjalcen,
Lockheed U-2,
Luo Ruiqing,
Lushan,
Lyndon B. Johnson,
Makkartyzm,
Mao Zedong,
Maoizm,
Masakra w Srebrenicy,
Mauzoleum Mao Zedonga,
Michelangelo Antonioni,
Ministerstwo Bezpieczeństwa Państwowego NRD,
Mongolia,
Mur berliński,
NATO,
Niezależny Samorządny Związek Zawodowy "Solidarność" w latach 1980-1989,
Ogólnochińskie Zgromadzenie Przedstawicieli Ludowych,
Opera chińska,
Opera pekińska,
Operacja Keelhaul,
Operacja Kondor,
Operacja Unthinkable,
Pekin,
Peng Dehuai,
Peng Zhen,
Pieriestrojka,
Pierwszy kryzys w Cieśninie Tajwańskiej,
Plac Niebiańskiego Spokoju,
Plan Marshalla,
Południowoafrykańska wojna graniczna,
Pokojowe współistnienie,
Polityka bezpieczeństwa informacji,
Pomnik Bohaterów Ludu,
Powstanie węgierskie 1956,
Poznański Czerwiec,
Praska wiosna,
Prawda (gazeta),
Protesty na placu Tian'anmen w 1989,
Pucz w Chile 1973,
Qingmingjie,
Rada Wzajemnej Pomocy Gospodarczej,
Radio RIAS,
Radio Wolna Europa,
Radziecka interwencja w Afganistanie,
Renmin Ribao,
Rewolucja kubańska,
Rozłam radziecko-chiński,
Rozpad Jugosławii,
Rozpad Związku Radzieckiego,
Ruch państw niezaangażowanych,
Shanxi,
Stalinizm,
Stosunki międzynarodowe,
Stowarzyszenie Narodów Azji Południowo-Wschodniej,
Strategic Arms Limitation Treaty (I),
Strategic Arms Limitation Treaty (II),
Strategic Defense Initiative,
Syczuan,
Szanghaj,
Szpiegostwo,
Tradycyjne pismo chińskie,
Układ Warszawski,
Układ o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej,
Uproszczone pismo chińskie,
Wang Dongxing,
Wang Guangmei,
Wang Hongwen,
Wei Jingsheng,
Wielki skok naprzód,
Wizyta Nixona w Chinach,
Wizyta Richarda Nixona w Chinach,
Wojna Jom Kippur,
Wojna chińsko-indyjska,
Wojna chińsko-wietnamska,
Wojna domowa w Grecji,
Wojna domowa w Kambodży,
Wojna domowa w Kosowie,
Wojna dziesięciodniowa,
Wojna koreańska,
Wojna w Bośni i Hercegowinie,
Wojna w Ogadenie,
Wojna wietnamska,
Wspólnota Europejska,
Wu Han,
Wuhan,
Wyścig kosmiczny,
Wyścig zbrojeń,
Xie Fuzhi,
Yang Shangkun,
Yao Wenyuan,
Ye Jianying,
Zakazane Miasto,
Zdrada jałtańska,
Zhang Chunqiao,
Zhongnanhai,
Zhou Enlai,
Zimna wojna,
Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich,
Wielka proletariacka rewolucja kulturalna (
chin. upr. 无产阶级文化大革命,
chin. trad. 無產階級文化大革命,
pinyin wúchǎn jiējí wénhuà dà gémìng; często skracane do 文化大革命 (wénhuà dà gémìng, wielka rewolucja kulturalna) lub po prostu 文革 (wéngé, kulturalna rewolucja)) – wielki ruch społeczno-polityczny w
Chinach zainicjowany w
1966 roku przez
Mao Zedonga, jako próba wyeliminowania jego politycznych rywali i wprowadzenia w życie własnych koncepcji ideologicznych (
maoizmu). Chociaż oficjalnie została zakończona przez Mao w
1969 roku, faktycznie trwała do chwili aresztowania tzw.
bandy czworga w
1976 roku.
Jiang Qing (
chin. 江青,
pinyin Jiāng Qīng; ur. w marcu
1914, zm.
14 maja 1991) – czwarta żona
Mao Zedonga, która jako główny członek tzw.
bandy czworga miała wielki wpływ na przebieg
rewolucji kulturalnej (
1966-
1976). Z zawodu była aktorką.
Banda czworga (
chin. upr. 四人帮;
chin.trad 四人幫;
pinyin Sì rén bāng) – nazwa odnosząca się do czwórki radykalnych i skrajnie
lewicowych działaczy
Komunistycznej Partii Chin (KPCh), którzy odgrywali czołową rolę w czasie
rewolucji kulturalnej, a po
śmierci Mao Zedonga usiłowali przejąć władzę. Termin "banda czworga" po raz pierwszy pojawił się w chińskich mediach po aresztowaniu jej członków w październiku
1976 roku.
Bei Dao, właśc. Zhao Zhenkai (趙振開), ur.
2 sierpnia 1949 w
Pekinie - poeta chiński. Jego pseudonim (dosł. "Północna Wyspa") wziął się z tego, że pochodził z północy oraz z jego skłonności do odseparowania się od otoczenia. Bei Dao jest jednym z najwybitniejszych
Mglistych Poetów, grupy poetyckiej, sprzeciwiającej się restrykcjom jakie niosła dla Chin
rewolucja kulturalna.
Cztery stare rzeczy – slogan z okresu
rewolucji kulturalnej, określający cztery przeżytki burżuazyjnego społeczeństwa: stare idee (旧思想, jiù sīxiǎng), starą kulturę (旧文化, jiù wénhuà), stare zwyczaje (旧风俗, jiù fēngsú) i stare nawyki (旧习惯, jiù xíguàn), które należało wykorzenić. W ramach walki z „czterema starymi rzeczami” niszczono m.in. zabytki sztuki i architektury, sklepy z antykami, prywatne księgozbiory czy stare meble.
Matteo Ricci, Mateusz Ricci (
6 października 1552 -
11 maja 1610), Sługa Boży Kościoła katolickiego,
włoski misjonarz z zakonu
jezuitów, jeden z najważniejszych misjonarzy którzy pracowali w
Chinach. Stworzony przez niego Kościół przetrwał
rewolucję kulturalną i trwa do dzisiejszych czasów.
Wudang Shan (
chin.: 武当山
pinyin: Wǔdāng Shān) – niewielkie pasmo górskie w chińskiej prowincji
Hubei. Znajdujący się w tych górach
taoistyczny średniowieczny zespół świątyń i klasztorów został wpisany w 1994 roku na listę światowego dziedzictwa
UNESCO, pomimo zniszczeń w czasie
rewolucji kulturalnej. Zespół ten stanowił przez wieki ważny ośrodek m.in. sztuk walki, konkurujący z
Shaolinem. Tradycje te są kultywowane po dzień dzisiejszy.
Hu Yaobang (ur.
22 listopada 1915 w Luyang w prowincji
Hunan, zm.
15 kwietnia 1989 w
Pekinie) –
chiński polityk, przywódca
Komunistycznej Partii Chin, zwolennik reform. Represjonowany w okresie
rewolucji kulturalnej i w
1976 roku, następnie jeden z najbliższych współpracowników
Deng Xiaopinga.
Piąta generacja są to twórcy
chińskiego kina, którzy jako pierwsi po
rewolucji kulturalnej podjęli studia na wydziale filmowym, tj. w 1978 roku i zakończyli w 1982.
Rewolucja francuska 1789-1799 (nazywana też Wielką Rewolucją Francuską lub po prostu Wielką Rewolucją) – okres w
historii Francji (
1789-
1799), w którym doszło do głębokich zmian polityczno-społecznych i obalenia
monarchii Burbonów.
Komitet Centralny
Komunistycznej Partii Chin (
chin. upr.: 中国共产党中央委员会;
chin. trad.: 中國共產黨中央委員會;
pinyin: Zhōngguó Gòngchǎndǎng Zhōngyāng Wěiyuánhuì) - centralna instancja partii, wykonująca polecenia Biura Politycznego Komunistycznej Partii Chin, de facto organ zarządzania wszystkimi dziedzinami życia w tym kraju.
Chwalebna rewolucja lub sławetna rewolucja (
ang. Glorious Revolution) − przeprowadzona przez parlament angielski zmiana panującego, miała miejsce w listopadzie i grudniu 1688 roku, zwana też czasem bezkrwawą rewolucją.
Sto dni reform (
chin. trad. 戊戌變法,
chin. upr. 戊戌变法,
pinyin wùxū biànfǎ; albo chin. upr. 百日维新, chin. trad. 百日維新, pinyin bǎirì wéixīn) – zakończony fiaskiem 104-dniowy ruch reformatorski w cesarskich
Chinach. Ruch trwał od 11 czerwca do 21 września 1898 roku, podjęty został przez młodego cesarza
Guangxu i reformatorów takich jak
Kang Youwei,
Tan Sitong, czy
Liang Qichao. Próba reform zakończyła się zamachem stanu, dokonanym przez potężne konserwatywne stronnictwo pod przewodnictwem cesarzowej wdowy
Cixi i uwięzieniem cesarza w areszcie domowym.
Noc kulturalna - cykliczna impreza kulturalna organizowana raz do roku w
Częstochowie. Pierwsza edycja odbyła się w nocy z 23 na 24 października 2004. W kolejnych latach termin imprezy przeniesiono na czerwiec.
Hunwejbini albo Czerwona Gwardia — komunistyczna organizacja młodzieżowa działająca w
Chinach podczas
rewolucji kulturalnej, w latach
1966-
1968. Podobnych organizacji powstawało wówczas wiele, ale Czerwona Gwardia była najbardziej wpływowa. Dziś określenie hunwejbin jest używane na określenie członków wszystkich z nich.
Bitwa nad rzeką Fei (
chin. upr.: 淝水之战;
chin. trad.: 淝水之戰;
pinyin: Féishŭi zhī zhàn) - bitwa w 383 roku, w okresie
Szesnastu Królestw, między siłami Wcześniejszego państwa Qin a Wschodniej dynastii Jin, zakończona zdecydowanym zwycięstwem tej ostatniej. Bitwa uznawana jest za jedno z najważniejszych starć w historii Chin, jako że zapobiegła zjednoczeniu Chin przez Qin i utrwaliła podział kraju na następne 200 lat.
Mgliści Poeci (zh: 朦胧诗人) to chińska grupa poetycka, która zaistniała w czasie odwilży po restrykcjach jakie nastąpiły w czasie
rewolucji kulturalnej. Nazwa grupy bierze się z tego, że ich działalność była oficjalnie potępiona jako niewyraźna (mglista), co wynikało z jej ukrytych znaczeń i dwuznaczności. "Tubą" ruchu było czasopismo Jintian (zh:今天 [Jīntiān, Dzisiaj]), wychodzące w latach 1978-1980, kiedy to zakazano jego dalszej publikacji.
Witold Rodziński (
1918-
1997) - polski dyplomata, historyk i sinolog, ambasador
PRL w
Londynie i
Pekinie w okresie tzw.
rewolucji kulturalnej. Autor monumentalnej "Historii Chin", wydanej równieź po angielsku jako "Walled Kingdom: A History of China from Antiquity to the Present".
Rewolucja 1905 roku w Królestwie Polskim - wydarzenia
rosyjskiej rewolucji 1905 roku na terenie
Królestwa Polskiego (Kongresówki). Spontaniczne strajki i walki trwały w Polsce od 1905 do 1907 roku.