Rodzajnik

Rodzajnik - specyficzny rodzaj przedimka, który oprócz właściwej przedimkowi kategorii określoności bądź nieokreśloności, wyznacza dodatkowo kategorię rodzaju gramatycznego, choć nie we wszystkich językach jest to ścisłe wyznaczenie w każdym przypadku - np. formy liczby mnogiej rodzajników niemieckich (die) lub francuskich (les) pełnią wyłącznie funkcję przedimków, gdyż w żaden sposób nie określają rodzaju gramatycznego następującego po nich rzeczownika.

Męska dominacja językowa to zjawisko socjolingwistyczne polegające na uprzywilejowaniu męskiego rodzaju gramatycznego w słownictwie, słowotwórstwie, gramatyce oraz frazeologii. Zjawisko to przejawia się w wielu językach, w różnym zakresie. W języku polskim, głównie ze względu na obecność rodzaju gramatycznego, obserwowalne jest szczególnie wyraźnie.

Synekdocha - (gr. synekdoche) to odmiana metonimii, wyraźnie wskazująca na jakieś zjawisko przez użycie nazwy innego zjawiska, zawierającego to pierwsze lub zawierającego się w pierwszym. Retoryka antyczna rozróżniała parę odmian synekdochy: części zamiast całości, materiału zamiast przedmiotu zeń wykonanego, rodzaju zamiast gatunku (i odwrotnie), liczby określonej zamiast nieokreślonej, liczby mnogiej zamiast pojedynczej (pluralis pro singulari), np. włos mi się zjeżył na głowie (używamy liczby pojedynczej – włos zamiast liczby mnogiej – włosy). W Biblii (zarówno w części hebrajskiej, jak i greckiej) oraz literaturze autorów łacińskich odnajdujemy przykłady tego typu retoryki:

Święty – stosowane przez chrześcijan określenie człowieka w sposób wybitny realizującego określone specyficzne dla nich wartości - często pełniący funkcję wzorca osobowego lub wręcz otaczany kultem.

Mocja to zjawisko zmiany rodzaju gramatycznego rzeczownika w wyniku procesu słowotwórczego: sufiksacji (autor - autorka), bądź zmiany paradygmatu fleksyjnego (Stanisław - imię kobiece Stanisława).

Święty – stosowane przez chrześcijan określenie człowieka w sposób wybitny realizującego określone specyficzne dla nich wartości - często pełniący funkcję wzorca osobowego lub wręcz otaczany kultem.

Aglutynacyjność (dosł. sklejanie) – w językoznawstwie proces morfologiczny polegający na stosowaniu różnego rodzaju afiksów, określających funkcję składniową wyrazu w wypowiedzeniu. Od końcówek fleksyjnych afiksy te odróżnia luźniejszy związek z rdzeniem wyrazu oraz ich częsta jednofunkcyjność – zazwyczaj określają one tylko jedną kategorię gramatyczną, co niesie za sobą konieczność jednoczesnego dodawania do wyrazu wielu afiksów (np. tur. geliyorum = "idę", gdzie -iyor oznacza czas teraźniejszy, a -um pierwszą osobę).

Status quaestionis (łac. stan pytania) - termin określający rozpoznanie aktualnego stanu rzeczy, wiedzy dotyczącego określonego tematu. Oznacza zapoznanie się z tym co inni na dany temat powiedzieli, napisali zanim samemu podejmie sie próbę dalszego, głębszego omówienia określonej dziedziny.

Ilość informacji – wielkość ujmująca (przedstawiająca) ilościowo właściwość zmniejszania (usuwania) nieokreśloności (niepewności), czyli informację, termin używany w matematycznej teorii informacji.

Funkcja osobliwa (określana również jako Diabelskie schody) – w matematyce dowolna funkcja ƒ(x), określona dla przedziału [a, b], posiadająca następujące właściwości:

Funkcja przedziałami liniowa – funkcja zmiennej rzeczywistej, której dziedzina daje się rozbić na sumę rozłącznych przedziałów w ten sposób, że w każdym z nich funkcja jest liniowa.

Orbital p – taki orbital, czyli falowa funkcja własna elektronu w polu oddziaływania jądra lub rdzenia atomowego, która odpowiada pobocznej liczbie kwantowej l = 1. Od wartości głównej liczby kwantowej (n) zależy energia elektronu, a od wartości magnetycznej liczby kwantowej (m = 0, ±1) – funkcja rozkładu określająca „gęstość ładunku” (kwadrat modułu funkcji falowej) w różnych punktach otoczenia jądra. Orbitale px, py, pz mają formę wzajemnie prostopadłych „obrotowych ósemek”, łącznie wypełniających sferę wokół jądra (podobnie jak orbital s). Radialny rozkład gęstości cechują maksima (w liczbie n–1). Najwyższe z nich występuje w odległości od jądra zbliżonej do wartości promienia odpowiedniej orbity Bohra.

Afiliacja – potoczne określenie w żargonie sportowym, określające drużynę z ligi nie najwyższego szczebla, będącą w związku z innym zespołem z wyższej ligi. Określenie ma zastosowanie praktycznie tylko w przypadku lig północnoamerykańskich (np. NHL, NBA).

Kategoria gramatyczna - to pewne pojęcia, które w danym języku wyrażone są za pomocą określonych form gramatycznych. Kategorie gramatyczne możemy podzielić na werbalne (kategoria czasu, osoby, aspektu, trybu oraz strony) i imienne (kategoria liczby, rodzaju, przypadka).

Sistrurus - rodzaj jadowitych węży z podrodziny grzechotników. Rodzaj ten nazywany jest w języku polskim grzechotnikami karłowatymi. Niektóre źródła encyklopedyczne w języku polskim określają je nazwą grzechotniczek. Mimo iż inne źródła używają nazwy grzechotnik Zalicza się do niego następujące gatunki:

Synangium (gr. sym – razem, angeion – naczynie) – twór powstający w wyniku zrośnięcia zarodni, występujący u strzelichowych (Marattiopsida). Synangium tworzy u nich od 12 do 36 zarodni zrośniętych ze sobą ścianami. Tym samym określeniem nazywane są twory wytwarzające zarodniki u rodzaju Tmesipteris należącego do psylotowych oraz w przypadku kopalnych paproci nasiennych z rzędu Medullosales.

Funkcja multiplikatywna – W teorii liczb, funkcję arytmetyczną f określoną na zbiorze liczb naturalnych nazywamy multiplikatywną, jeżeli dla wszystkich względnie pierwszych liczb m, n spełniony jest warunek

Język niemiecki reprezentuje typ fleksyjny przy stosunkowo ubogiej deklinacji rzeczownika (do oznaczania liczby i przypadka służy przede wszystkim rodzajnik). Bogata jest natomiast odmiana czasownika. Do odmiennych części mowy w języku niemieckim zaliczają się ponadto przymiotnik oraz niektóre rodzaje liczebników i zaimków.

Żabirośl (Batrachospermum Roth) – rodzaj krasnorostu z rodziny żabiroślowatych. Ze względu na skomplikowany cykl życiowy w opisach taksonu typowo opisywane są gametofity, podczas gdy sporofity, tj. karposporofity są nitkowatymi tworami wyrastającymi na gametoficie, od którego są uzależnione, a samodzielnie żyjące sporofity bywały opisywane jako odrębne gatunki z rodzaju Chantransia. Dodatkowo w opisach rodzaju mogą zdarzać się różnice wynikające z różnic w podejściu taksonomicznym, gdyż – podobnie jak w przypadku innych glonów – nowe techniki taksonomiczne skutkują zmianami w przyporządkowaniu poszczególnych gatunków do rodzaju Batrachospermum. Rodzaj jest kosmopolityczny, a jego przedstawiciele występują w słodkich wodach, głównie rzek, rzadko w wodach stojących. Rośliny te mają plechy w postaci okrytych galaretowatą otoczką kłaczków.

       na podstawie Wikipedii, otwartej encyklopedii : licencje: GFDL, oraz CC-BY-SA 3.0 + autorzy, historia
edycja