Linki:
Świadomość,
Adam Smith,
Administracja państwowa,
Administracja publiczna,
Alexis de Tocqueville,
Anglia,
Antonio Gramsci,
Arystoteles,
Burżuazja,
Cel,
Członek (socjologia),
David Hume,
Doktryna polityczna,
Filozofia,
Georg Wilhelm Friedrich Hegel,
Globalna wioska,
Gospodarka,
II wojna światowa,
Inicjatywa,
Jean-Jacques Rousseau,
John Locke,
Karl Popper,
Klasa społeczna,
Kościół katolicki,
Kontestacja,
Linia demarkacyjna,
Lud,
Miasto-państwo,
Naród,
Niezależny Samorządny Związek Zawodowy „Solidarność”,
O demokracji w Ameryce,
Obywatelstwo,
Opinia publiczna,
Organizacja,
Organizacja pozarządowa,
Państwo,
Państwo narodowe,
Parlament,
Partia polityczna,
Plemię,
Pogląd,
Porządek prawny,
Racjonalizm światopoglądowy,
Rynek (ekonomia),
Rząd,
Samorząd,
Samorządna Rzeczpospolita,
Społeczeństwo,
Społeczeństwo acefaliczne,
Społeczeństwo cywilne,
Społeczeństwo globalne,
Społeczeństwo informacyjne,
Społeczeństwo kapitalistyczne,
Społeczeństwo konsumpcyjne,
Społeczeństwo masowe,
Społeczeństwo militarne,
Społeczeństwo nowoczesne,
Społeczeństwo otwarte,
Społeczeństwo pierwotne,
Społeczeństwo polityczne,
Społeczeństwo ponowoczesne,
Społeczeństwo postindustrialne,
Społeczeństwo produkcyjne,
Społeczeństwo przemysłowe,
Społeczeństwo rolnicze,
Społeczeństwo ryzyka,
Społeczeństwo sieciowe,
Społeczeństwo tradycyjne,
Społeczeństwo zbieracko-myśliwskie,
Społeczność,
Społeczność lokalna,
Suwerenność,
Teoria uczuć moralnych,
Totalitaryzm,
Trwały i zrównoważony rozwój,
Umowa społeczna,
Ustrój polityczny,
Władza,
Wola (psychologia),
Wolontariat,
Wspólnota,
Zabory,
Zbiorowość społeczna,
Dzień Solidarności Społecznej – jest ogólnopolską inicjatywą
społeczną. Idea DSS to mobilizować
społeczeństwo do przemyśleń i pozytywnej reakcji na problem, który w danym roku jest tematem przewodnim DSS.
Wychowanie obywatelskie (także, edukacja obywatelska) odnosi się, w sensie ogólnym, do wychodania człowieka do życia w
społeczeństwie obywatelskim, przygotowujące go w nim do roli
obywatela.
Edukacja środowiskowa - jest formą pracy socjalnej nastawioną na rozwój i aktywizację
społeczności lokalnych. To ogół wpływów na jednostki i grupy ludzkie, sprzyjających takiemu ich rozwojowi i wykorzystywaniu własnych możliwości, aby w maksymalnym stopniu stały się twórczymi i świadomymi członkami wspólnoty
społecznej, narodowej, kulturowej i globalnej. Edukacja środowiskowa jest sposobem na (samo)kształtowanie podmiotowości osób, grup i środowisk. Wykracza też poza granicę pasywnego odbioru określonych treści, by poprzez udział ludzi w praktyce społecznej kształtować postawy zaangażowane, a tą drogą – społeczeństwo aktywne i kreatywne.
Molestowanie seksualne – zachowanie o charakterze
seksualnym naruszające
godność, nieakceptowane przez
społeczeństwo jako sprzeczne z
normami społecznymi.
Konsensualizm - doktrynalna koncepcja występowania w
społeczeństwach charakteryzujących się głębokimi, utrwalonymi podziałami swoistego typu
reżimu politycznego. Twórcą tej teorii jest A. Lijphart.
Teoria modernizacji – ogólna nazwa
teorii rozwoju społecznego, opisujących
rozwój społeczeństw w kierunku
społeczeństwa nowoczesnego. Teorie modernizacji są jedną z postaci
ewolucjonizmu.
Wyobraźnia socjologiczna – w
socjologii jedna z kompetencji niezbędnych do świadomego, pełnego uczestnictwa w
społeczeństwie demokratycznym, polegająca na zdaniu sobie sprawy z tego, że człowiek jest istotą społeczną – żyje w otoczeniu innych ludzi, w świecie jaki zbudowali mu ludzie żyjący wcześniej i ma szansę budować społeczeństwo dla przyszłych pokoleń.
Charles Wright Mills nazywa ją "najbardziej potrzebną cechą umysłu".
Ustrój polityczny Rzeczypospolitej Polskiej (Trzeciej Rzeczypospolitej) określony jest
Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej uchwaloną przez
Zgromadzenie Narodowe 2 kwietnia 1997 roku. Zgodnie z jej treścią Rzeczpospolita Polska jest
republiką parlamentarną i realizuje zasady
suwerenności narodu,
niepodległości i
suwerenności państwa,
demokratycznego państwa
prawnego,
społeczeństwa obywatelskiego,
trójpodziału władzy,
pluralizmu,
legalizmu,
społecznej gospodarki rynkowej oraz przyrodzonej
godności człowieka. Rzeczpospolita określona jest także jako
państwo unitarne.
Stratyfikacja (przez
socjologów nazywana "stratyfikacją społeczną"), inaczej "uwarstwienie społeczne" - pojęcie wyrażające fakt, że wszelka
społeczność składa się z poziomów pozostających ze sobą w relacjach nadrzędności i podporządkowania. Mierzona jest dostępnością do pięciu podstawowych zasobów społecznych, jakimi są:
władza, pieniądze,
prestiż, wykształcenie oraz zdrowie. Mówiąc prościej, stratyfikacja oznacza, że każde
społeczeństwo ma pewien system rang: pewne warstwy stoją wyżej, inne zaś niżej. Ich suma stanowi system stratyfikacyjny danego społeczeństwa.
Historia zna cztery podstawowe systemy stratyfikacji
społeczeństw ludzkich:
niewolnictwo,
system kastowy,
system stanowy i
system klasowy.
Społeczeństwo regionalne - ludzie zamieszkujący pewien
obszar administracyjny lub gospodarczy, często powstających w sposób naturalny, w ramach których powstają różne formy współdziałania społecznego, kulturalnego, turystycznego, handlowego.
Doktryny centrowe - opowiadają się za utrzymaniem równowagi pomiędzy interesami różnych warstw i
grup społecznych. Przedstawiciele tych
doktryn nie uznają nierówności za naturalną cechę
struktury społecznej, ale wynikające z niej różnice majątkowe powinny być, ich zdaniem, łagodzone przez samo
społeczeństwo, a nie
państwo. Taką rolę przypisuje się różnym organizacjom społecznym,
stowarzyszeniom, fundacjom o charakterze charytatywnym. Współcześnie coraz więcej ugrupowań lokuje siebie pośrodku sceny politycznej. Najbardziej na miano stronnictw centrowych zasługują partie konserwatywne i liberalne.
Pozycja społeczna wyróżnione i określone w danej
kulturze miejsce
jednostki społecznej w
hierarchii społecznej i szerzej w
strukturze społecznej. Pozycja społeczna określa
prestiż jednostki. Z zajmowanej pozycji społecznej wynika
rola społeczna jaką odgrywać powinna jednostka. Osoba znajdująca się na pewnej pozycji społecznej związana jest też z określonymi przywilejami i obowiązkami, jakie powinna pełnić wobec
grupy czy
społeczeństwa.
Kultura dominująca – to
kultura w ujęciu dystrybutywnym, reprezentowana przez większość społeczeństwa lub przez społeczeństwo wpływające poprzez
dyfuzję na kultury lokalne mniejszych społeczności.
Zaufanie jest emocją okazywaną ludziom, przedmiotom czy instytucjom, takim jak
firma,
rząd czy
społeczeństwo. Może być wzajemne. Zaufanie jest
wiarą w określone działania czy własności obiektu obdarzonego zaufaniem. Często oznacza nawet przekonanie jednej ze stron w to, że motywacją drugiej strony wobec niej jest bycie uczciwym i chcącym działać dobrze (benewolentnie). Zaufaniem obdarowujemy osobę, której wierzymy, że będzie doradzać nam dobrze, myśląc o nas, a nie o sobie.
Kapitał społeczny – termin z pogranicza
ekonomii i
socjologii, oznaczający
kapitał (jako element
procesu produkcji i życia w zorganizowanym
społeczeństwie), którego wartość opiera się na wzajemnych relacjach społecznych i zaufaniu jednostek, które dzięki niemu mogą osiągać więcej korzyści (z ekonomicznego i społecznego punktu widzenia).
Polityka prorodzinna –
polityka mająca na celu dobro
rodziny i
społeczeństwa. Jej przesłanki tkwią w założeniach światopoglądowych, uznających rodzinę za najważniejszą komórkę w społeczeństwie, która odgrywa podstawową rolę w procesie
wychowywania dzieci i młodzieży.
Kongres Polaków w Republice Czeskiej – organizacja
polonijna działająca w Czechach skupiająca mniejsze
stowarzyszenia, reprezentująca czeskich Polaków w kontaktach z
władzami krajowymi i samorządowymi, jak również
społeczeństwem i
mediami.
Menedżeryzm (bądź też manageryzm) - koncepcja socjologiczna stworzona przez
Jamesa Burnhama, według której rozwój społeczny dąży do społeczeństwa
menedżerów, gdzie kierownicy będą stanowili nową klasę rządzącą. Jest to związane z opisanym przez Burnhama procesem oddzielania się własności od zarządzania i rozrastaniem się społeczno-zawodowej kategorii menedżerów. Ten kierunek rozwoju jest uniwersalny, ponieważ dotyczy wszystkich
społeczeństw przemysłowych.
Rotaract - jeden z programów
Rotary International, którego celem jest rozwój młodych liderów w
społeczeństwie obywatelskim. Kluby Rotaract są
stowarzyszeniami zrzeszającymi członków w wieku od 18 do 30 lat (z kilkoma wyjątkami), nad którymi opiekę sprawuje tzw. "sponsorujący" klub Rotary z tej samej miejscowości.