Linki:
Akwen,
Azja,
Chińska Republika Ludowa,
Cieśnina Tajwańska,
Gęstość zaludnienia,
Geografia Tajwanu,
Hanyu pinyin,
Historia Tajwanu,
Język chiński,
Kilometr kwadratowy,
Klimat podzwrotnikowy,
Klimat zwrotnikowy,
Kontynent,
Liczba ludności,
Monsun,
N.p.m.,
National Aeronautics and Space Administration,
Nizina,
Ocean Spokojny,
Państwo,
Pe̍h-ōe-jī,
Pole powierzchni,
Republika Chińska,
Wyspa,
XVI wiek,
Yu Shan,
Tajwan (Formoza) –
wyspa na
Oceanie Spokojnym, oddzielona od
Chin kontynentalnych Cieśniną Tajwańską. Jest wyspą w większości wyżynną, obrzeża Tajwanu są nizinne.
Wellington -
wyspa chilijska, położona na
Oceanie Spokojnym, u wybrzeży południowo – zachodniej
Patagonii, między półwyspem
Taitao a
cieśniną Magellana. Od lądu na wschodzie oddzielona jest ciśninami: Paso del Indio na północy i Canal Ancho na południu. Cechuje się dobrze rozwiniętą linią brzegową, z licznymi półwyspami i zatokami. Powierzchnia 6750 (wg innych źródeł 5556) km.
Vanna – przybrzeżna
wyspa norweska, położona na
Morzu Norweskim, u północnych wybrzeży kraju, na północny – wschód od wyspy Ringvassoy. Oddzielona jest cieśniną Hamrefjorden od leżącej na południowym – zachodzie wypy Helgoy, cieśniną Vannasundet od leżącej na południu wyspy Reinoy, cieśniną Fugloysund od leżącej na wschodzie wyspy Arnoy oraz cieśniną Fugloysveet od leżącej na północnym – wschodzie wyspy Fulgoya.
Cieśnina Tatarska -
cieśnina na
Oceanie Spokojnym, oddzielająca wyspę
Sachalin od
Azji. Jej długość wynosi ok. 900 km, szerokość w najwęższym miejscu: 7,3 km.
Polityka jednych Chin – zasada obowiązująca w chińskiej polityce zakładająca istnienie tylko jednego państwa chińskiego, składającego się z Chin kontynentalnych,
Hongkongu,
Makau i
Tajwanu.
Aborygeni tajwańscy (
chin. 原住民; yuánzhùmín), zwani też Gaoszanie, Gaoszanowie, Kaoszanowie (
chin. 高山
pinyin: gaoshan) –
autochtoniczna ludność
Tajwanu. Stanowi ją 10 ludów : Ami, Atayal, Bunun, Paiwan, Puyuma, Rukai, Saisiat, Thao, Tsou, Yami, mówiących
językami tajwańskimi, należącymi do
rodziny języków austronezyjskich.
Unia Solidarności Tajwanu (
chin. upr.: 台湾团结联盟;
chin. trad.: 臺灣團結聯盟;
pinyin: Táiwān tuánjié liánméng) –
partia polityczna w
Republice Chińskiej na
Tajwanie, należąca do
koalicji Zielonych, najbardziej pro-niepodległościowa z ważnych partii tajwańskich. W literaturze, także polskiej, spotykana pod angielską nazwą Taiwan Solidarity Union (TSU); chiński skrót jej nazwy to 臺聯 (Tailian).
Anglesey lub Anglesea (
wal. Ynys Môn) jest
wyspą i hrabstwem w północno-zachodniej części
Walii. Od stałego lądu oddzielona jest wąską
cieśniną Menai Strait. Wyspa połączona jest z lądem stałym za pomocą dwóch mostów, starszym Menai Suspension Bridge, wybudowanym przez Thomasa Telforda w
1826 roku jako połączenie drogowe, i nowszym, dwukrotnie przebudowywanym Britannia Bridge, po którym biegnie droga i linia kolejowa.
Incydent w Busha (
chin. 霧社事件 Wùshè Shìjiàn;
tajw. 霧社事件 Bū-siā Sū-kiāⁿ;
jap. 霧社事件 Musha Jiken) – atak uzbrojonego oddziału
Aborygenów tajwańskich z plemienia Seediq, przeprowadzony podczas zawodów szkolnych w miejscowości Busha (powiat
Nantou) 27 października 1930 roku. Spowodował śmierć 132
Japończyków oraz przypadkowo dwóch Tajwańczyków; ponadto rannych zostało 215 osób. Było to największe zbrojne wystąpienie rdzennej ludności
Tajwanu przeciwko polityce asymilacji prowadzonej przez japońskie władze.
Cieśnina Dease - cieśnina u północnych wybrzeży
Kanady, między
Wyspą Wiktorii, a półwyspem Kent. Jej długość wynosi 209 km, a szerokość 19–48 km. Łączy zatoki: Coronation i Królowej Maud.
Tajwańska Partia Niepodległościowa (
chin. trad.: 建國黨;
pinyin: Jiànguódǎng) –
partia polityczna w
Republice Chińskiej na
Tajwanie, należąca do
koalicji Zielonych. Tłumaczenie jej oficjalnej nazwy chińskiej to Partia Budowy Narodu (lub Państwa), a oficjalna nazwa angielska to Taiwan Independence Party (TAIP).
Wyspa Biała (
ros. Белый остров) - rosyjska
wyspa arktyczna, położona na
Morzu Karskim, oddzielona od półwyspu
Jamał cieśniną Małygina. Powierzchnia 1810 km. Ma charakter nizinny, z wysokościami do 24 m n.p.m. Ze względu na panujący tu
klimat subpolarny jest trwale niezamieszkana.
Cieśnina Banksa, Banks Strait -
cieśnina znajdująca się w obrębie
cieśniny Bassa, pomiędzy przylądkiem Portland (
Tasmania), a wyspą Clarke (
Wyspy Furneaux), o szerokości około 20 kilometrów.
Republika Chińska znana zazwyczaj jako Tajwan – państwo nieuznawane przez większość społeczności międzynarodowej, leżące w południowo-wschodniej
Azji na wyspie
Tajwan (dawniej
Formoza) u wybrzeży
ChRL. Republika Chińska kontroluje również wyspy
Peskadory (Penghu Liedao),
Kinmen (Quemoy) i
Mazu.
Qeqertarsuaq (
duń. Disko Ø) –
wyspa na
Morzu Baffina u zachodnich
wybrzeży Grenlandii, oddzielona od niej
cieśniną Vaigåt i zatoką
Qeqertarsuup Tunua (Disko). Powierzchnia wynosi 8600 km², charakter jest górzysty (najwyższy
szczyt 1919 m
n.p.m.), występują
lodowce.
Klimat subpolarny. Na obszarach wolnych od
lodu (wybrzeża)
tundra.
Disko (
grl. Qeqertarsuaq,
duń. Disko Ø) –
wyspa na
Morzu Baffina u zachodnich
wybrzeży Grenlandii, oddzielona od niej
cieśniną Vaigåt i zatoką
Qeqertarsuup Tunua (Disko). Powierzchnia wynosi 8600 km², charakter jest górzysty (najwyższy
szczyt 1919 m
n.p.m.), występują
lodowce.
Klimat subpolarny. Na obszarach wolnych od
lodu (wybrzeża)
tundra.
Cieśnina Sumba (
indonez. Selat Sumba) –
cieśnina w
Indonezji; łączy
Ocean Indyjski z
Morzem Sawu pomiędzy wyspami
Sumbawa,
Komodo, Rinca i
Flores (na północy) i wyspą
Sumba (na południu); długość ok. 280 km, szerokość 48 - 88 km. Bardzo ważny szlak żeglugowy.
Tainan (
chin. trad.: 臺南;
pinyin: Táinán;
Pe̍h-ōe-jī: Tâi-lâm) – miasto w południowo-zachodnim
Tajwanie, nad
Cieśniną Tajwańską. Posiada status miasta wydzielonego. W 2010 roku liczyło 1 873 794 mieszkańców. Ośrodek przemysłu cukrowniczego, spirytusowego, jutowego, papierniczego i chemicznego.
Tajwańskie Stowarzyszenie na rzecz Asymilacji (
chin. upr.: 台湾同化会;
chin. trad.: 台灣同化會;
pinyin: Táiwān tónghuàhuì;
jap. 台湾同化会 Taiwan-dōkakai) – organizacja założona na
Tajwanie w grudniu
1914 roku przez
Taisuke Itagakiego i Lin Xiantanga. Jej celem było, wbrew nazwie, wywalczenie dla Tajwańczyków takich samych praw, jakie posiadali rządzący wyspą Japończycy. Choć władze kolonialne pieczołowicie dbały o rozwój lokalnego przemysłu i rolnictwa, rdzenna ludność wyspy nie była dopuszczana do udziału w życiu politycznym i w ówczesnym czasie nie miała dostępu do wyższej niż podstawowa edukacji.
Cieśnina Peleng (
indonez. Selat Peleng) -
cieśnina w
Indonezji; łączy
zatokę Tolo z
Morzem Moluckim; oddziela wyspy
Peleng i
Celebes; długość ok. 120 km, szerokość do 20 km. Główne miasto i port:
Luwuk.
Cieśnina Sele (
indonez. Selat Sele) -
cieśnina w
Indonezji; łączy cieśninę Dampiera z
Morzem Seram pomiędzy półwyspem
Ptasia Głowa (na wschodzie) i wyspą
Salawati (na zachodzie); długość ok. 70 km, szerokość 2 - 20 km.