Tamil

Linki:
Allofon, Biblia, Cejlon, Copula (łącznik), Dopełnienie (językoznawstwo), Fonem, Grafem, Grantha, ISO 639, Indie, Język (mowa), Język badaga, Język brahui, Język gondi, Język kannada, Język kodagu, Język kui (drawidyjski), Język kurukh, Język kuvi, Język literacki, Język malajalam, Język maria (drawidyjski), Język telugu, Język tulu, Język urzędowy, Języki świata, Języki drawidyjskie, Języki mundajskie, Klasyfikacja języków, Malezja, Międzynarodowy alfabet fonetyczny, Miejsce artykulacji, Orzeczenie (językoznawstwo), Pismo, Pismo alfabetyczno-sylabiczne, Pismo tamilskie, Rodzina językowa, Samogłoska otwarta przednia niezaokrąglona, Samogłoska półprzymknięta przednia niezaokrąglona, Samogłoska półprzymknięta tylna zaokrąglona, Samogłoska przymknięta przednia niezaokrąglona, Samogłoska przymknięta tylna zaokrąglona, Sanskryt, Singapur, Spółgłoska boczna, Spółgłoska boczna dziąsłowa, Spółgłoska boczna półotwarta z retrofleksją, Spółgłoska boczna zębowa, Spółgłoska drżąca, Spółgłoska drżąca dziąsłowa, Spółgłoska dziąsłowa, Spółgłoska nosowa, Spółgłoska nosowa dwuwargowa, Spółgłoska nosowa dziąsłowa, Spółgłoska nosowa miękkopodniebienna, Spółgłoska nosowa podniebienna, Spółgłoska nosowa tylnojęzykowo-miękkopodniebienna, Spółgłoska nosowa zębowa, Spółgłoska nosowa z retrofleksją, Spółgłoska półotwarta, Spółgłoska półotwarta podniebienna, Spółgłoska półotwarta wargowo-zębowa, Spółgłoska półotwarta z retrofleksją, Spółgłoska podniebienna, Spółgłoska retrofleksywna, Spółgłoska szczelinowa dwuwargowa dźwięczna, Spółgłoska szczelinowa dziąsłowa bezdźwięczna, Spółgłoska szczelinowa krtaniowa bezdźwięczna, Spółgłoska szczelinowa krtaniowa dźwięczna, Spółgłoska szczelinowa miękkopodniebienna bezdźwięczna, Spółgłoska szczelinowa miękkopodniebienna dźwięczna, Spółgłoska szczelinowa z retrofleksją bezdźwięczna, Spółgłoska tylnojęzykowa, Spółgłoska uderzeniowa, Spółgłoska uderzeniowa dziąsłowa, Spółgłoska uderzeniowa zębowa, Spółgłoska wargowa, Spółgłoska zębowa, Spółgłoska zwarta, Spółgłoska zwarta dwuwargowa bezdźwięczna, Spółgłoska zwarta dwuwargowa dźwięczna, Spółgłoska zwarta dziąsłowa bezdźwięczna, Spółgłoska zwarta dziąsłowa dźwięczna, Spółgłoska zwarta miękkopodniebienna bezdźwięczna, Spółgłoska zwarta miękkopodniebienna dźwięczna, Spółgłoska zwarta zębowa bezdźwięczna, Spółgłoska zwarta z retrofleksją bezdźwięczna, Spółgłoska zwarta z retrofleksją dźwięczna, Spółgłoska zwarto-szczelinowa dziąsłowo-podniebienna bezdźwięczna, Spółgłoska zwarto-szczelinowa dziąsłowo-podniebienna dźwięczna, Spółgłoska zwarto-szczelinowa zębowa bezdźwięczna, Sposób artykulacji, Sri Lanka, Stan (podział administracyjny), Tamil Nadu, Tamilowie, Tamilska Wikipedia, Wikipedia, Wikisłownik, Wyspa, Zapożyczenia językowe,
Język tamilski (tamil), tamilski: தமிழ் (tamizh) – język z rodziny drawidyjskiej, jej grupy południowej. Drugi, obok języka telugu, pod względem liczby użytkowników język tej rodziny – posługuje się nim około 65 mln Tamilów. Zamieszkują oni głównie południowoindyjski stan Tamil Nadu (60 mln) oraz wyspę Cejlon (4 mln). Językiem tym posługuje się także ponad milion emigrantów tamilskich w Malezji i Singapurze. Język urzędowy Singapuru, Sri Lanki i stanu Tamil Nadu.

Māri ( tamil : மாரி ) lub Mariamman (tamil: மாரியம்மன , dosłownie Matka Mari) – żeńskie bóstwo hinduistyczne, jedna z najważniejszych bogiń czczonych głównie na wiejskich obszarach Tamil Nadu, i sąsiednich stanów. Często utożsamiana z północnoindyjską boginią Parwati.

Tamil Nadu (hindi तमिल नाडु, trb.: Tamilnad, trl.: Tamil Nādu; tamilski தமிழ் நாடு; ang. Tamil Nadu) – jeden ze stanów Indii, położony w ich południowej części, zamieszkany głównie przez Tamilów, lud pochodzenia drawidyjskiego.

Tamilowie – naród z grupy ludów drawidyjskich, posługujący się językiem tamilskim, 74 miliony osób według szacunków z 1997 roku. Zamieszkuje indyjski stan Tamil Nadu i północno-wschodnią część Sri Lanki, poza tym skupiska w Indonezji, Malezji, Singapurze i Birmie, a poza Azją w RPA i Mauritiusie, emigracja do Europy, USA, Kanady i Australii.

Jayaram Jayalalitha (język tamilski: ஜெயலலிதா ஜெயராம்; ur. 24 lutego 1948 w Melukote) – indyjska aktorka i polityk, trzykrotna premier rządu stanowego Tamil Nadu (1991–1996, 2001, 2002–2006), sekretarz generalny All India Anna Dravida Munnetra Kazhagam od 1989.

Tarangambadi (tamilski: தரங்கம்பாடி - Taraṅkampāṭi - /ˈtʌrʌŋɡʌmˌbaːʈi/, kiedyś Tranquebar) to port historyczny z fortem Dansborg i okolicznymi wioskami rybackimi w regionie Nagappattinam na południowo-wschodnim wybrzeżu Tamil Nadu w Indiach. W przeszłości ważne miasto handlowe jako kolonia duńska posiadało własne monety i sławną drukarnię misjonarzy, w której drukowano literaturę w języku angielskim i tamilskim. Miasto było głównym ośrodkiem luterańskiego misjonarstwa w Tamil Nadu. W dwudziestym wieku przez jakiś czas - siedziba biskupstwa Tamilskiego Ewangelicznego Kościoła Luterańskiego (Tamil Evangelical Lutheran Church = Tamil Suvishesha Lutheran Tirusabai) z kościołem Nowego Jerusalem. Tranquebar w 1845 zostało sprzedane przez Duńczyków Brytyjczykom.

Ćidambaram (tamil: சிதம்பரம) – miasto w Tamil Nadu, położone na południe od Madrasu. Liczy prawie 59 tys. mieszkańców (2001)[potrzebne źródło].

Język kota - język z rodziny drawidyjskiej, używany przez około 900 osób (2007) z plemienia Kota w krainie Nilgiri w indyjskim stanie Tamil Nadu. Większość użytkowników języka kota jest niepiśmienna. Język jest blisko spokrewniony z językiem toda.

Maduraj (tamil. மதுரை, hind. मदुरै, transkrypcja madurai) – miasto w południowej części Indii, w stanie Tamil Nadu, nad rzeką Wajhaj (uchodzi do cieśniny Palk), stolica dystryktu Madurai. Około 1,2 mln mieszkańców.

Język telugu (తెలుగు) – język z grupy południowowschodniej , (wg. Ethnologue grupy centralno-południowej ) rodziny języków drawidyjskich. Jest największym językiem pod względem liczby posługujących się nim pośród języków drawidyjskich. Posługuje się nim około 70 mln osób, mieszkańców indyjskiego stanu Andhra Pradesh, gdzie posiada status języka urzędowego. W języku tym powstają też filmy powiązane z Tollywood.

Muthuvel Kalaignar Stalin (język tamilski:மு.க. ஸ்டாலின்; ur. 1 marca 1953 w Madrasie) – indyjski polityk, aktor i producent filmowy, burmistrz Madrasu (1996–2002), wicepremier rządu stanowego Tamil Nadu (od 2009), zastępca sekretarza generalnego Dravida Munnetra Kazhagam. Syn tamilskiego polityka i filmowca, Muthuvela Kalaignara Karunanidhiego.

R. K. Narayan (ur.10. X. 1906 – zm. 13. V. 2001), skrócone od: Rasipuram Krishnaswami Iyer Narayanaswami (tamilski: ராசிபுரம் கிருஷ்ணசுவாமி அய்யர் நாராயணசுவாமி) - Indyjski pisarz z obecnego Tamil Nadu piszący w języku angielskim. Autor powieści i opowiadań, twórca fikcyjnego świata indyjskiego miasteczka o nazwie Malgudu. Jeden z trójki największych angielskojęzycznych pisarzy wcześniejszego czasu (obok Mulk Raj Ananda i Raja Rao). Pochodzi z kasty braminów. Zadebiutował w 1935 roku powieścią Swami and his Friends.

Ayyavazhi , ( tam.: அய்யாவழி ajjavazhi); (dosł.: "droga ojca") - ruch religijny w łonie hinduizmu, popularny zwłaszcza w indyjskim stanie Tamil Nadu.

Anniyan (Aparachitidu w telugu; Aparchit in hindi) to wysokobudżetowy tamilski thriller psychologiczny wyreżyserowany w 2005 roku przez S. Shankara, autora Nayak i Indian/Hindustani . To pierwszy tamilski film, do którego zrobiono francuski dubbing. Film był mega-blockbusterem na południu Indii (grano go 240 dni w Tamil Nadu i Andhra Pradesh, oraz 150 dni w stanie Kerala). W rolach głównych Vikram, Prakash Raj, Sada, i Vivek.

Ćidambaram (tamil.: சிதம்பரம , trl. citamparam ) – miasto w Indiach, w dystrykcie Cuddalore, w stanie Tamil Nadu, położone na południe od Madrasu. Liczy 58 968 mieszkańców (2001).

Pongal (tam: பொங்கல்) - święto o charakterze dożynkowym, obchodzone w indyjskim stanie Tamil Nadu oraz w społecznościach tamilskich na całym świecie. Trwa cztery dni - drugi dzień (pongal, thai pongal), najważniejszy, przypada na pierwszy dzień tamilskiego miesiąca thai (zazwyczaj ok. połowy stycznia). Nazwa pongal znaczy dosłownie "wykipieć", nawiązuje do garnka, w którym gotuje się świąteczne danie, którego głównymi składnikami są ryż, mleko i cukier palmowy.

R. K. Narayan (ur.10. X. 1906 – zm. 13. V. 2001), skrócone od: Rasipuram Krishnaswami Iyer Narayanaswami (tamilski: ராசிபுரம் கிருஷ்ணசுவாமி அய்யர் நாராயணசுவாமி) - Indyjski pisarz z obecnego Tamil Nadu piszący w języku angielskim. Autor powieści i opowiadań, twórca fikcyjnego świata indyjskiego miasteczka o nazwie Malgudu. Jeden z trójki największych angielskojęzycznych pisarzy wcześniejszego czasu (obok Mulk Raj Ananda i Raja Rao). Pochodzi z kasty braminów. Zadebiutował w 1935 roku powieścią Swami and his Friends.

Kannadygowie (kan. ಕನ್ನಡಿಗ) - naród zamieszkujący głównie Karnatakę i inne sąsiadujące stany, takie jak: Andhra Pradesh, Tamil Nadu, Kerala, Goa i Maharashtra w Indiach, posługujący się językiem kannada i jego licznymi dialektami. Należą do ludu Drawidów. Populacja Kannadygów liczy sobie około 60 mln osób.

Vatteluttu (tamil: வட்டெழுத்து trl. vaṭṭeḻuttu), pismo Pallawa – alfabet sylabiczny dostosowany do zapisu języka tamilskiego, używany w południowych Indiach (obecne stany Kerala i Tamil Nadu) oraz na Cejlonie od VI do XIV w. Sama nazwa znaczy dosłownie "okrągłe litery". Litery mają zaokraglone kształty gdyż na południu Indii używano jako materiału do pisania liści palmowych, które mogłyby się rozszczepić gdyby stosowane proste linie wzdłuż włókien. Alfabet vatteluttu wyparł wcześniej używany system pisma zwany tamil brahmi. Był używany do zapisywania zarówno języka tamilskiego jak i wczesnej odmiany języka malajalam. Alternatywną nazwą jest pismo Pallawa od tamilskiej dynastii panującej od III do V w. n.e. Z pisma vatteluttu wywodzą się również alfabety sylabiczne używane w południowo-wschodniej Azji i Indonezji.



       na podstawie Wikipedii, otwartej encyklopedii : licencje: GFDL, oraz CC-BY-SA 3.0 + autorzy, historia
edycja