Linki:
Ćakra,
Ślub,
Świątynia,
Święty,
Święty gaj (antropologia),
Świadomość,
Żałoba,
Żerca,
Anahata,
Andhra Pradesh,
Ascetyzm,
Bóg,
Bahaizm,
Bhikku,
Bierzmowanie,
Brahmaćarja,
Bramin,
Buddyzm,
Buddyzm tybetański,
Cerkiew (budynek),
Chram,
Chrześcijaństwo,
Chrzest,
Czeondoizm,
Dźinizm,
Dżinizm,
Demon,
Dewanagari,
Duchowieństwo,
Dukkha,
Dusza (religia),
Dziamgon Kongtrul Lodro Thaje,
Dzogczen,
Egzorcysta,
Egzorcyzm,
Etnologia religii,
Eucharystia (sakrament),
Fenomenologia religii,
Filozofia religii,
Gavin Flood,
Gelug,
Geneza religii,
Geografia religii,
Gryhastha,
Guru,
Heros,
Hinajana,
Hinduizm,
Historia religii,
Imam,
Inicjacja,
Islam,
Język angielski,
Jantra (religie Wschodu),
Japonia,
Jidam,
Jinja,
Joga,
Jogaczara,
Judaizm,
Kagyu,
Kapłan,
Kaplica,
Kerala,
Kienesa,
Kościół (budynek),
Komunia święta,
Konfucjanizm,
Kosmogonia,
Koszerność,
Krytyka religii,
Ksiądz,
Kult religijny,
Kundalini,
Lama (religioznawstwo),
Lamrim,
Madhjamaka,
Magia,
Mahajana,
Mahamudra,
Mandala (symbol),
Mandir,
Manicheizm,
Mantra,
Mazdaizm,
Meczet,
Medium (osoba),
Medytacja,
Meru (góra),
Miejsce święte,
Mistycyzm,
Mit,
Mitologia grecka,
Mitraizm,
Modlitwa,
Molenna,
Monizm,
Muladhara,
Nadi (joga),
Neopogaństwo,
Ningma,
Nowe ruchy religijne,
Nyndro,
Obrzęd przejścia,
Obrzezanie,
Ofiara (religia),
Pastor,
Pięć filarów islamu,
Pielgrzymka,
Pogrzeb,
Pop (kapłan),
Prana,
Profanum,
Przejrzyste Światło,
Psychologia religii,
Pudźa,
Rabin,
Reinkarnacja,
Religia,
Religia naturalna,
Religia starożytnego Egiptu,
Religia starożytnego Rzymu,
Religioznawstwo,
Rodzimowierstwo,
Sacrum,
Sahasrara,
Sakja,
Sakrament,
Sanktuarium,
Sansara,
Sanskryt,
Scjentologia,
Shingon,
Shintō,
Sikhizm,
Socjologia religii,
Spirytyzm,
Splamienia (buddyzm),
Stupa,
Symbole religijne,
Synagoga,
Szaman,
Tabu,
Tamil Nadu,
Tantry Jogi Najwyższej,
Tantryzm hinduistyczny w Bengalu,
Taoizm,
Teofania,
Teogonia,
Totem (religia),
Transcendencja (religia),
Transliteracja Wyliego,
Trzy ciała Buddy,
Tsalung,
Tummo,
Wadżrajana,
Wołchw,
Zaświaty,
Zakonnik,
Zaratusztrianizm,
Zbór,
Tantra (
dewanagari तन्त्र ) - w
buddyzmie,
hinduizmie i
dżinizmie tradycja duchowego rozwoju oparta na filozofii niedualistycznej, uznająca, że wszystko, co istnieje, stanowi manifestację jednego bytu. Byt ten jest rozumiany najczęściej jako forma czystej świadomości (w
buddyzmie tybetańskim jest to jedność świadomości i pustości). Tantra dosłownie znaczy "narzędzie służące do rozciągania (
świadomości)", od
sanskryckiego rdzenia tan- "ciągnąć" z przyrostkiem -tra (por.:
mantra,
jantra): tanyate, vistaryate dźnianam, anena iti tantram (rozciąga, rozszerza poznanie, dlatego nazywana jest tantrą).
Tantra (
dewanagari तन्त्र ) - w
buddyzmie,
hinduizmie i
dżinizmie tradycja duchowego rozwoju oparta na filozofii niedualistycznej, uznająca, że wszystko, co istnieje, stanowi manifestację jednego bytu. Byt ten jest rozumiany najczęściej jako forma czystej świadomości (w
buddyzmie tybetańskim jest to jedność świadomości i pustości). Tantra dosłownie znaczy "narzędzie służące do rozciągania (
świadomości)", od
sanskryckiego rdzenia tan- "ciągnąć" z przyrostkiem -tra (por.:
mantra,
jantra): tanyate, vistaryate dźnianam, anena iti tantram (rozciąga, rozszerza poznanie, dlatego nazywana jest tantrą
[1]).
Tantryzm - w
buddyzmie,
hinduizmie i
dźinizmie tradycja duchowego rozwoju oparta na filozofii
monistycznej, uznającej, że wszystko, co istnieje, stanowi manifestację jednego bytu.
Mahasiddha (
tyb. drub.thob), urzeczywistniony mistrz – w
buddyzmie tybetańskim i
hinduizmie tantrycznym termin określający
oświeconych mistrzów ścieżki
tantrycznej, którzy osiągnęli najwyższy poziom poznania, maha-siddhi, oznaczający najwyższą moc, osiągnięcie jedności z nienazywalną rzeczywistością, jak i również manifestujących to urzeczywistnienie (spełnienie) w wymiarze względnym, zjawiskowym.
Mantra (
dewanagari मन्त्र , od rdzenia man- myśleć, z przyrostkiem tra- wznieść lub ochraniać) - w
buddyzmie i
hinduizmie formuła, werset lub sylaba, która jest elementem praktyki duchowej. Jej powtarzanie ma pomóc w opanowaniu umysłu, zaktywizowaniu określonej energii, uspokojeniu, oczyszczeniu go ze splamień. Szczególnie istotną sprawą jest bezpośredni przekaz z ust wykwalifikowanego nauczyciela (
guru), gdyż tylko wtedy mantra uzyskuje właściwą moc.
Joga (
dewanagari योग,
trl. yoga,
ang. Yoga ) - jeden z sześciu
ortodoksyjnych (tzn. uznających
autorytet Wed) systemów
filozofii indyjskiej i zbiór dyscyplin duchowych. Uznaje prawo karmy (
karmana) i koła wcieleń (reinkarnacja,
samsara) z których
wyzwolenia dokonuje się przez odpowiedni trening ciała, przestrzeganie zasad etycznych, skupienie (
medytację) i
ascezę. Joga zajmuje się związkami między ciałem, umysłem, świadomością i duchem. W istocie nie jest religijna, ale jest obecna w
hinduizmie,
buddyzmie w praktykach
tantrycznych,
dzogczen,
chrześcijaństwie,
islamie i innych, w celu zniesienia uciążliwości, rozwoju duchowego, rozpoznania natury rzeczywistości . We współczesnym świecie zachodnim uznawana jest za wschodni system ćwiczeń poprawiających
kondycję zdrowotną,
sprawność umysłową i pomoc w samorealizacji.
Ćandra (
dewanagari चंद्र , księżyc) - w
hinduizmie spersonifikowane bóstwo
Księżyca. Pojęcie ma wiele ezoterycznych konotacji w
tantryzmie i w
jodze.
Aghori (
dewanagari: अघोरी ) –
tantryczny kierunek ascetyczny,
hinduistyczna tradycja wskazująca na postać Kina Rama z
Varanasi lub na Brahma Giri (ucznia
Gorakhnatha) jako na założyciela Szczególnie tajemnicza społeczność znana z tego, że żyje na
cmentarzach, pokrywa powierzchnię ciała prochami ze stosów pogrzebowych, oraz używa ludzkich kości do swoich rytuałów. W
Indiach powszechny jest pogląd o ich cudownych umiejętnościach magicznych (
siddhi) i prowokujących ekscentrycznych zachowaniach. Inicjowani adepci tej ścieżki to agoripanthinowie (od Aghori Panth – drogi aghorich). Współcześnie tą drogą duchowego rozwoju podąża niewielka grupa zaawansowanych ascetów, najpopularniejszym był posiadający uczniów w
USA Aghoreśwar Baba Bhagwan Ram.
Jogin - (
dewanagari योगी) - w
hinduizmie i
buddyzmie męski adept systemu rozwoju duchowego. Termin jogini odnosi się do żeńskich adeptek rozwoju duchowego.
Tantrasara - dosłownie "esencja tantry", zwięzłe kompendium filozofii
tantrycznej autorstwa
Abhinawagupty, uważane za swoiste streszczenie Tantraloki, jego znacznie obszerniejszego dzieła poświęconego tej tematyce.
Natha jogi, Natha sampradaja - ruch religijny w ramach
śiwaizmu, której historycznym założycielem był
Matsjendranath, a najsławniejszym przedstawicielem -
Gorakhnath. Wywodzi się z wcześniejszej tradycji
siddhów lecz prawdopodobnie niektóre elementy zarówno doktrynalne jak i dotyczące praktyki zostały zapożyczone z
tantry. Z kolei tradycja nathów wywarła znaczny wpływ na
buddyzm tybetański.
Redukcja transcenentalna – w
fenomenologii modyfikacja świadomości polegająca na tym, że zawieszeniu ulegają treści odnoszące się do wszystkiego, co istnieje poza
świadomością. Redukcja taka polega na "wykluczeniu", "wzięciu w nawias" tzw. naturalnego nastawienia poznawczego, łącznie z przekonaniem o samym istnieniu zjawisk pozaświadomościowych - nawiązując do tradycji sceptycyzmu starożytnego Husserl określa takie zawieszenie sądów jako
epoché. Redukcja transcendentalna prowadzić ma do odsłonięcia czystej świadomości, na którą skłają się takie akty poznawcze, w których treść nie można wątpić.
Kundalinijoga – jeden z najbardziej tajemnych i
ezoterycznych systemów rozwoju i doskonalenia duchowego wywodzący się z obszaru kulturowego
Indii. Kundalinijoga to
tantryczna metoda
jogi, polegająca na umiejętnym pobudzaniu ognistej w swej naturze, siły życia drzemiącej u podstawy
kręgosłupa.
Lung-gom (
tyb.), szybkie chodzenie - jedna z ośmiu zdolności ponadzmysłowych (
siddhi) wyróżnianych w
buddyzmie tantrycznym. Również nazwa praktyki stosowanej przez mnichów w
Tybecie w celu osiągnięcia tej zdolności. Długotrwałe ćwiczenia doprowadzają praktykantów do niezwykłej zwinności i szybkości poruszania się w stanie najwyższej koncentracji.
Entropia metryczna –
entropia (teoria informacji) znormalizowana przez długość wiadomości. Pozwala zmierzyć losowość informacji, ponieważ entropia Shannona wzrasta liniowo ze wzrostem długości wiadomości. Normalizacja przez długość wiadomości daje tą samą informację, ale jest niezależna od długości wiadomości.