Linki:
Czas (językoznawstwo),
Figura stylistyczna,
Język polski,
Kategoria gramatyczna,
Koniugacja (językoznawstwo),
Tryb łączący,
Tryb życzący,
Tryb nieświadka,
Tryb orzekający,
Tryb potencjalny,
Tryb przypuszczający,
Tryb rozkazujący,
Wypowiedzenie,
Tryb łączący (
łac. coniunctivus, subiunctivus) to
tryb gramatyczny, występujący w wielu
językach indoeuropejskich, służący do wyrażania życzeń, poleceń, emocji, możliwości, osądów, potrzeb oraz stwierdzeń przeciwnych aktualnym faktom. Użycie trybu jest zależne od zasad kierujących językiem. W
języku polskim, funkcje trybu łączącego są podzielone między
tryb przypuszczający oraz
tryb rozkazujący.
Tryb orzekający (także: tryb oznajmujący,
łac. indicativus) - podstawowy
tryb w większości języków świata. Wyraża neutralny lub obiektywny stosunek mówiącego do podawanych faktów, również wskazuje, że użytkownik identyfikuje się z podawanymi przez niego faktami, lub uważa je za bardzo prawdopodobne. W trybie oznajmującym podawane są informacje w
mediach, jest podstawowym trybem w
narracji zarówno w języku mówionym, jak i pisanym. W
mowie zależnej używa się go w celu obiektywnego przekazania czyjejś myśli. Przeciwieństwem trybu warunkowego jest (w języku polskim) tryb przypuszczający, w języku francuskim i niemieckim
tryb łączący.
Tryb łączący (
łac. coniunctivus, subiunctivus) –
tryb gramatyczny, występujący w wielu
językach indoeuropejskich, służący do wyrażania życzeń, poleceń, emocji, możliwości, osądów, potrzeb oraz stwierdzeń przeciwnych aktualnym faktom. Użycie trybu jest zależne od zasad kierujących językiem. W
języku polskim, funkcje trybu łączącego są podzielone między
tryb przypuszczający oraz
tryb rozkazujący. Istnieje jednakże w języku polskim odpowiednik trybu łączącego. Tworzy się go poprzez dodanie za partykułą "oby", "żeby" formy dawnego imiesłowu przeszłego, np. Oby on to zrobił. Chciałbym, żeby już napisał list.
Tryb łączący (
łac. coniunctivus, subiunctivus) to
tryb gramatyczny, występujący w wielu
językach indoeuropejskich, służący do wyrażania życzeń, poleceń, emocji, możliwości, osądów, potrzeb oraz stwierdzeń przeciwnych aktualnym faktom. Użycie trybu jest zależne od zasad kierujących językiem. W
języku polskim, funkcje trybu łączącego są podzielone między
tryb przypuszczający oraz
tryb rozkazujący.
Czasownik ułomny -
czasownik o niekompletnej
koniugacji, nie posiadający niektórych form gramatycznych, tj. nie występujący w niektórych
czasach,
aspektach czy
trybach. W
języku polskim przykładami takich czasowników są widać i słychać, posiadające tylko formę
bezokolicznika. W
języku angielskim ułomne są m.in.
czasowniki modalne.
Tryb orzekający (także: tryb oznajmujący,
łac. indicativus) - podstawowy
tryb w większości języków świata. Wyraża neutralny lub obiektywny stosunek mówiącego do podawanych faktów, również wskazuje, że użytkownik identyfikuje się z podawanymi przez niego faktami, lub uważa je za bardzo prawdopodobne. W trybie oznajmującym podawane są informacje w
mediach, jest podstawowym trybem w
narracji zarówno w języku mówionym, jak i pisanym. W
mowie zależnej używa się go w celu obiektywnego przekazania czyjejś myśli. Przeciwieństwem trybu warunkowego jest (w języku polskim) tryb przypuszczający, w języku francuskim i niemieckim
tryb łączący.
Tryb rozkazujący (
łac. imperativus) – jeden z podstawowych
trybów w mowie. Wyraża zazwyczaj
rozkaz, życzenie lub prośbę. Stosowany jest do wszystkich osób, łącznie z pierwszą osobą liczby pojedynczej, choć w tym wypadku rozumiany jest jako
figura retoryczna. W wielu językach występuje również w
czasie przeszłym. Aby wzmocnić wymowę, często używa się
wykrzyknika. Istnieje kilka form omownych, zastępujących tryb gramatyczny – najczęściej jest to konstrukcja z czasownikiem musieć.
Tryb graficzny – tryb pracy
karty graficznej, w którym jest ona zdolna do zmiany własności każdego
piksela, w przeciwieństwie do
trybu tekstowego, gdzie modyfikowane mogą być sztywno określone pola pikseli.
Tryb nieświadka (
łac. imperceptivus, auditivus) –
tryb gramatyczny, charakterystyczny dla
języka bułgarskiego,
języka macedońskiego,
języka tureckiego oraz (w pewnym stopniu) dla
języka albańskiego. Tryb ten informuje o dystansie mówcy wobec wypowiadanej informacji. Najczęściej tryb ten bywa wykorzystywany do przekazywania informacji zaczerpniętej z "drugiej ręki", służy także do wyrażania wątpliwości wobec przytaczanej informacji.
Tryb promiscuous (
ang. promiscuous mode – tryb nasłuchiwania, tryb mieszany, dosł. tryb
promiskuitywny) – tryb pracy interfejsu
sieciowego (np.
ethernetowej karty sieciowej), polegający na odbieraniu całego ruchu docierającego do
karty sieciowej, nie tylko skierowanego na
adres MAC karty sieciowej. Aby przestawić
kartę sieciową w tryb promiscuous w systemie
Linux należy wydać w terminalu polecenie:
Tryb nadpisywania – tryb cyfrowej edycji tekstu, np. pliku komputerowego, linii poleceń, interfejsu znakowego itp., polegający na zastępowaniu znaku obecnego w miejscu
kursora znakiem wpisywanym.
Tryb promiscuous (
ang. promiscuous mode – tryb nasłuchiwania, tryb mieszany) – tryb pracy interfejsu
sieciowego (np.
ethernetowej karty sieciowej), polegający na odbieraniu całego ruchu docierającego do
karty sieciowej, nie tylko skierowanego na
adres MAC karty sieciowej. Aby przestawić
kartę sieciową w tryb promiscuous w systemie
Linux należy wydać w terminalu polecenie:
Tryb potencjalny (także łac. modus potentialis) – w językoznawstwie:
tryb zbliżony to
trybu życzeniowego, wyrażający możliwość zaistnienia jakiejś sytuacji (w sensie
prawdopodobieństwa). Występuje w niewielu językach, m.in. w niektórych
językach ugrofińskich. Przejawia tendencję do zanikania.
Tryb kooperacji – tryb dostępny w
grach komputerowych. Umożliwia on współpracę dwóch lub więcej graczy i rozgrywkę przeciwko komputerowi. Wymaga połączenia internetowego lub sieci
LAN. Przykładem gry posiadającej tryb kooperacji jest gra
Half-Life: Decay.
Tryb chroniony (
ang. protected mode) – to tryb pracy
mikroprocesorów serii
x86 wprowadzony w mikroprocesorze
Intel 80286. Tryb chroniony umożliwia adresowanie pamięci w większym zakresie niż 1
MiB (tryb rzeczywisty), wprowadza wiele nowych udogodnień wspierających
wielozadaniowość, takich jak: sprzętowa ochrona pamięci (układ
MMU), wsparcie przełączania kontekstu procesora i wiele innych.
Tryb chroniony (
ang. protected mode) – to tryb pracy
mikroprocesorów serii
x86 wprowadzony w mikroprocesorze
Intel 80286. Tryb chroniony umożliwia adresowanie pamięci w większym zakresie niż 1
MiB (tryb rzeczywisty), wprowadza wiele nowych udogodnień wspierających
wielozadaniowość, takich jak: sprzętowa ochrona pamięci (układ
MMU), wsparcie w przełączaniu kontekstu procesora i wiele innych.
Tryb wirtualny (zwany także V86 lub Virtual 8086) — specjalny tryb pracy
procesorów o
architekturze IA-32, dostępny w
trybie chronionym, który umożliwia uruchamianie programów przeznaczonych dla
trybu rzeczywistego. W trybie wirtualnym symulowane jest działanie analogiczne dla procesora
Intel 8086 (faktycznie można uruchamiać kod także dla 8088, 80186 i 80188), tzn. otrzymuje dostęp do 1 MB pamięci i rejestrów procesora i może wykonywać te rozkazy, które mają sens w takim otoczeniu.
Hercules Graphics Card (w skrócie HGC, potocznie zwana Hercules) - karta graficzna opracowana w
1982 roku przez firmę
Hercules Computer Technology, Inc. Potrafiła ona wyświetlać
tryb tekstowy zgodny z
MDA i nowy
tryb graficzny czarno-biały 720x348
pikseli. Hercules odniósł spory sukces z powodu swojej kompatybilności z MDA oraz wysokiej, jak na tamte czasy, rozdzielczości. Inną cechą którą pomogła HGC zdobyć popularność była obecność portu drukarki tak jak w kartach
MDA.
Tryb wirtualny (zwany także V86 lub Virtual 8086) — specjalny tryb pracy
procesorów o
architekturze IA-32, dostępny w
trybie chronionym, który umożliwia uruchamianie programów przeznaczonych dla
trybu rzeczywistego. W trybie wirtualnym symulowane jest działanie analogiczne dla procesora
Intel 8086 (faktycznie można uruchamiać kod także dla 8088, 80186 i 80188), tzn. otrzymuje dostęp do 1 MB pamięci i rejestrów procesora i może wykonywać te rozkazy, które mają sens w takim otoczeniu.
Hercules Graphics Card (w skrócie HGC, potocznie zwana Hercules) - karta graficzna opracowana w
1982 roku przez firmę
Hercules Computer Technology, Inc. Potrafiła ona wyświetlać
tryb tekstowy zgodny z
MDA i nowy
tryb graficzny czarno-biały 720x348
pikseli. Hercules odniósł spory sukces z powodu swojej kompatybilności z MDA oraz wysokiej, jak na tamte czasy, rozdzielczości. Inną cechą którą pomogła HGC zdobyć popularność była obecność portu drukarki tak jak w kartach
MDA.