VI wiek

Aksum (Axum) – starożytne państwo założone w I wieku p.n.e. w północnej części dzisiejszej Etiopii i Erytrei, będące jej historyczną kolebką. Rozwijało się dzięki kontaktom handlowym między Półwyspem Arabskim i Afryką, np. z królestwem Meroe, z którego sprowadzało m.in. kość słoniową, kauczuk, przyprawy korzenne i dostarczało je na szlaki handlowe. Jego stolicą było Aksum. Z portu w Adulis przewożono towary do basenu Morza Śródziemnego, a także do Indii i na Cejlon. Okres świetności przeżywało w III-VI wieku - rozszerzyło swe granice w kierunku południowym i zachodnim i stało się jedną z potęg ówczesnego świata bliskowschodniego. W połowie IV wieku, w czasach panowania Ezany, Aksum przyjęło chrześcijaństwo za pośrednictwem kupców syryjskich. W tymże wieku podporządkowało sobie Kusz. O znaczeniu i bogactwie państwa świadczyła złota moneta bita przez Ezanę, początkowo ozdobiona nowiem i dwiema gwiazdami, następnie, po przyjęciu chrześcijaństwa, wyobrażeniem krzyża.

Teodor Lektor (gr. Θεόδωρος Αναγνώστης, VI wiek) – lektor przy kościele Hagia Sofia w Konstantynopolu. Autor dzieła Historia Kościoła (Historia tripartita) składającego się z 4 ksiąg, z których zachowały się dwie pierwsze. Treść pozostałych znamy jedynie ze streszczenia, powstałego na przełomie VII/VIII wieku.




XL wiek p.n.e. XXXIX wiek p.n.e. XXXVIII wiek p.n.e. XXXVII wiek p.n.e. XXXVI wiek p.n.e. XXXV wiek p.n.e. XXXIV wiek p.n.e. XXXIII wiek p.n.e. XXXII wiek p.n.e. XXXI wiek p.n.e.

Chrześcijaństwo w Algierii, podobnie jak w innych krajach Afryki Północnej, jest religią mniejszości wobec dominującego islamu. Posiada jednak bardzo starą i bogatą tradycję obecności na tych obszarach. Pojawiło się tu i przeżyło swój pierwszy rozkwit już w czasach imperium rzymskiego. Potem osłabło z powodu chaosu wywołanego najazdami Wandali i sporami między katolikami a arianami. Ponowny okres rozkwitu przypada na początek VI wieku, kiedy to Afryka Północna, wraz z dzisiejszą Algierią, ponownie stała się częścią Imperium rzymskiego (Bizancjum). Nie trwał on jednak długo, gdyż już w VII stuleciu tereny te podbili Arabowie, a ich religia - islam - zaczęła wypierać chrześcijaństwo aż niemal całkowicie zanikło, ograniczając się do niektórych, nielicznych plemion berberskich. Ponowne ożywienie wiązało się z podporządkowaniem Algierii Francji i przybywającymi tu kolonistami i misjonarzami.

Święta Serapia, również Serafia, łac. Seraphia (ur. w I wieku w Antiochii Syryjskiej, zm. w II wieku na Awentynie w Rzymie) - męczennica chrześcijańska i święta Kościoła katolickiego.

Awarowie – koczowniczy lud mieszanego pochodzenia ugro-ałtajskiego, który w połowie VI wieku pojawił się Europie. Utworzone przez Awarów wspólnie z Kutigurami państwo Kaganat Awarów zasłynęło na przełomie VI i VII wieku łupieżczymi wyprawami głównie przeciw Bizancjum. Po upadku kaganatu na początku IX wieku Awarowie stopniowo zaniknęli.

Dynastia teodozjańska – dynastia panująca w Cesarstwie Bizantyńskim w latach 379–457 i w zachodniej części cesarstwa rzymskiego do roku 455. Założycielem dynastii był Teodozjusz I Wielki. Był on synem wybitnego wodza z Hiszpanii straconego w niejasnych okolicznościach w 376 roku, został cesarzem w wyniku śmierci swego poprzednika, Walensa, w bitwie pod Adrianopolem w 378 roku podczas wojny ze zbuntowanymi Gotami w Tracji. Gracjan, cesarz Zachodu, mianował w 379 roku Teodozjusza augustem Wschodu. Z panowanie tej dynastii łączy się ostateczny podział cesarstwa rzymskiego na zachodnie i wschodnie (bizantyńskie) w roku 395.




XL wiek p.n.e. XXXIX wiek p.n.e. XXXVIII wiek p.n.e. XXXVII wiek p.n.e. XXXVI wiek p.n.e. XXXV wiek p.n.e. XXXIV wiek p.n.e. XXXIII wiek p.n.e. XXXII wiek p.n.e. XXXI wiek p.n.e.

Bahram V, znany również jako: Bahram Gur - władca Persji z dynastii Sasanidów, syn Jazdegirda I. Tron odziedziczył 420/421 po nagłej śmierci (morderstwo?) ojca, panował do 438. Ze zmiennym szczęściem prowadził wojny z Bizancjum, odparł też najazd Heftalitów, których króla zabił własnoręcznie w bitwie pod Mawrem. Przede wszystkim jednak zasłynął wśród potomnych jako kochający uciechy życia i wrażliwy na dolę ludu władca.

Dolcynizm – chrześcijańska doktryna religijna, istniejąca w państwach włoskich w XIV i XV w. Odrzucała dogmaty wiary, sakramenty i kler, głosiła powszechne kapłaństwo wiernych. Negowała istnienie Trójcy Świętej. Wywarła wpływ na powstanie podobnych doktryn w Europie: "Homines Intelligentiae" w Niderlandach i pikardów we Francji i Czechach.

Chrystianizacja Wielkiej Brytanii - Chrześcijaństwo na wyspach brytyjskich pojawiło się już w II wieku, a do końca VII wieku przyjęło się powszechnie. Najważniejsze etapy chrystianizacji:

Belizariusz (Belisarius, ur. 505 w Saparewa Banja, Bułgaria, zm. 13 marca 565) – wódz bizantyjski pochodzenia trackiego lub ilryjskiego żyjący w VI wieku.

Abadioci - grupa etniczna, jeńcy saraceńscy, osiedleni w IX wieku przez Bizantyjczyków na wyspie Krecie (Kandii). W końcu XIX wieku liczyli ok. 4 tysiące osób. W czasie wojny o niepodległość Grecji walczyli, mimo swego muzułmańskiego wyznania, przeciwko Turcji.

Awarowie – koczowniczy lud mieszanego pochodzenia ugro-ałtajskiego, który w połowie VI wieku pojawił się Europie. Utworzone przez Awarów wspólnie z Kutigurami państwo Kaganat Awarów zasłynęło na przełomie VI i VII wieku łupieżczymi wyprawami głównie przeciw Bizancjum. Po upadku kaganatu na początku IX wieku Awarowie stopniowo zaniknęli.

Leoncjusz z Bizancjum (V/VI wiek) – urodzony w Bizancjum chrześcijański pisarz i teolog. Za młodu był nestorianinem, po nawróceniu wstąpił do klasztoru niedaleko Jerozolimy, gdzie wpłynęła na niego nauka Orygenesa. Około roku 531 powrócił do Bizancjum i wziął udział w dyspucie z sewerianami, a także w synodzie w Konstantynopolu. Był przeciwnikiem nestorian i monofizytów, a jego system teologiczny wywarł wpływ na Jana Damasceńskiego.

Nowe Państwo - okres w dziejach starożytnego Egiptu, trwający od XVI do XI wieku p.n.e. Był to okres panowania XVIII, XIX i XX dynastii (lata 1570-1070 p.n.e.). Nowe Państwo poprzedzał Drugi Okres Przejściowy, po 1070 p.n.e. nastąpił Trzeci Okres Przejściowy. Nowe Państwo było okresem największego rozkwitu potęgi starożytnego Egiptu.

Benigny z Dijon, łac. Benignus, fr. Bénigne de Dijon (zm. w III wieku w Dijon w Burgundii) - pierwszy zwiastun chrześcijaństwa w Dijon i patron miasta, męczennik oraz święty Kościoła katolickiego, zwany apostołem Burgundii.

Warownia Zenobia – ruiny fortu zbudowanego przez królową Palmyry Zenobię III na prawym brzegu Eufratu w celu zabezpieczenia szlaków handlowych. Rozbudowana przez cesarza Dioklecjana. Około roku 550 cesarz Justynian umocnił fort w celu powstrzymania ekspansji króla Sasanidów Chosrowa I, jednakże w 610 roku warownia została zdobyta i zburzona przez Chosrowa II.

Wizja Ezdrasza – jeden z licznych chrześcijańskich utworów apokryficznych przekazanych pod imieniem Ezdrasza. Zachowany łaciński tekst datowany jest na okres między IV a VI wiekiem, podejrzewa się jednak iż może on stanowić przeróbkę wcześniejszego utworu judeochrześcijańskiego z II/III wieku.

przed naszą erą - "p.n.e.", wyrażenie i skrót stosowane w języku polskim, oznaczające datę przed początkiem ery chrześcijańskiej, który wiązany jest z datą narodzenia Jezusa Chrystusa. Odpowiada on łacińskiemu skrótowi AC, czyli ante Christum lub angielskiemu B.C. lub BC, czyli before Christ (pol. "przed Chrystusem").

przed naszą erą (p.n.e.) − wyrażenie i skrót stosowane w języku polskim, oznaczające datę przed początkiem ery chrześcijańskiej, który wiązany jest z datą narodzenia Jezusa Chrystusa. Odpowiada on łacińskiemu skrótowi AC, czyli ante Christum lub angielskiemu B.C. lub BC, czyli before Christ (pol. "przed Chrystusem").

Boecjusz (łac. Anicius Manlius Severinus Boëthius (ur. ok. 480; zm. 23 października 524) – rzymski filozof, tłumacz Arystotelesa, teolog chrześcijański i polityk.

       na podstawie Wikipedii, otwartej encyklopedii : licencje: GFDL, oraz CC-BY-SA 3.0 + autorzy, historia
edycja