Wielka encyklopedia tatrzańska

Wielka Encyklopedia Tatrzańska – encyklopedia wiedzy o Tatrach. Jest to fundamentalne dzieło znawców Tatr – Zofii Radwańskiej-Paryskiej i Witolda Henryka Paryskiego, którzy przez 60 lat chodzili po Tatrach i zajmowali się ich badaniem. Encyklopedia obejmuje całość problematyki tatrzańskiej. Zawiera wiadomości z topografii Tatr, historii, geografii, przyrody, turystyki, etnografii, geologii, taternictwa, a także zdjęcia, rysunki i mapy. Pierwsze książkowe wydanie pojawiło się w 1995, potem było jeszcze wznawiane w 2004. Obydwa wydania pojawiły się z 3 wersjami okładki: płótno, skóra i półskórek. Wydanie z 2004 ma 1553 strony. Encyklopedia wydana została w Poroninie przez Wydawnictwo Górskie. Ponadto wyszła wersja multimedialna na płycie CD-ROM. Zawierała ona łącznie ok. 6000 haseł, 1200 grafik (w tym panoramy), a także nagrania gwary i muzyki górali polskich i słowackich oraz 60 interaktywnych map graniowych.

Pod Uboczą – niewielka osada turystyczna i narciarska u południowych, zwanych Uboczą podnóży Gołego Wierchu w słowackich Tatrach Zachodnich. Znajduje się na wysokości około 1100 m, już na Kotlinie Liptowskiej w miejscowości Żar. Przebiega przez nią szlak turystyki pieszej i rowerowej (odcinek Magistrali Tatrzańskiej od wylotu Doliny Żarskiej do wylotu Doliny Wąskiej).

Pośrednia Huciańska Przełęcz (ok. 930 m) – niewybitna przełęcz na zachodnim krańcu głównej grani Tatr Zachodnich. Znajduje się pomiędzy Huciańskim Beskidem (950 m) i Huciańską Grapą (ok. 946 m). Wznosi się w grzbiecie oddzielającym Dolinę Borowej Wody (północne stoki przełęczy) od Doliny Huciańskiej (stoki południowe). Od Wyżniej do Pośredniej Huciańskiej Przełęczy grzbietem Huciańskiego Beskidu prowadzi szutrowa droga. W północno-wschodnim kierunku spływa spod przełęczy potok będący jednym ze źródłowych cieków Borowej Wody (według Wielkiej encyklopedii tatrzańskiej jest to Klinikowy Potok). Na przeciwną, południowo-zachodnią stronę spływa potok według słowackich źródeł uchodzący do Kwaczanki, według polskich źródeł nazywanej w górnej części Hucianką.

Rozdroże pod Tokarnią (słow. Rázcestie na Tokárinách) – położone na wysokości 784 m n.p.m. rozdroże szlaków turystycznych u wylotu Doliny Jałowieckiej w słowackich Tatrach Zachodnich. Słowackie tabliczki na drogowskazie turystycznym podają wysokość 790 m. Znajduje się w lesie zwanym Tokarnią. Krzyżują się tutaj dwa szlaki turystyczne i ma początek Magistrala Tatrzańska – najdłuższy szlak tatrzański, prowadzący południowymi stokami słowackich Tatr. Od Rozdroża pod Tokarnią prowadzi aż do Wielkiego Białego Stawu w Dolinie Kieżmarskiej.

Stacja Narciarska Turnia w Bukowinie Tatrzańskiej – ośrodek narciarski położony w Bukowinie Tatrzańskiej w Pogórzu Spisko-Gubałowskim na północno-wschodnim zboczu grzebietu, którym idzie ulica Wierch Olczański. Stacja dysponuje wyciągiem krzesełkowym (Turnia), jednak jest elementem większego kompleksu narciarskiego o wspólnej nazwie Olczań-ski, będącego wspólnym przedsięwzięciem 5 przedsiębiorców, którzy uzgodnili stosowanie wspólnego karnetu w całym kompleksie. Jest to najbardziej popularny ośrodek narciarski w Bukowinie Tatrzańskiej.

Parafia Najświętszego Serca Pana Jezusa w Bukowinie Tatrzańskiej – parafia rzymskokatolicka w Bukowinie Tatrzańskiej należąca do dekanatu Białka Tatrzańska archidiecezji Krakowskiej.

Wyciągi Narciarskie Bania w Białce Tatrzańskiej – kompleks tras narciarskich położony w Białce Tatrzańskiej w gminie Bukowina Tatrzańska na wschodnim zboczu Kotelnicy (918 m n.p.m.) i Wysokiego Wierchu (934 m n.p.m.).

Encyklopedia popularna PWN – jednotomowa polska encyklopedia powszechna, po raz pierwszy wydana w 1980 roku przez PWN. W 1991 roku nastąpiło pierwsze wydanie bez ingerencji cenzury. Encyklopedia zawiera około 80 tysięcy haseł uszeregowanych w kolejności alfabetycznej. Do najnowszych wydań dołączana jest wersja CD-ROM z elektroniczną wersją encyklopedii.

Potok Stos (słow. Hromadná voda, potok Štos, niem. Stossbach, Stosswasser, węg. Stósz-víz) – potok płynący dnem Doliny Stos w słowackich Tatrach Wysokich. Źródła potoku znajdują się na wysokości ok. 1450 m n.p.m., nieco poniżej fragmentu Magistrali Tatrzańskiej prowadzącej nad Wielicki Staw. Potok Stos wpada do Wielickiej Wody jako jej prawy dopływ na wysokości ok. 950 m n.p.m., ok. 500 m na południowy wschód od leśniczówki Danielowo, która znajduje się przy Drodze Wolności, na zachód od Tatrzańskiej Polanki.

Szlak Lenina – nazwa szlaku turystycznego w polskich Tatrach prowadzącego niegdyś z Zakopanego przez Zawrat do Morskiego Oka, a następnie przez Rusinową Polanę do Muzeum Lenina w Poroninie. Został wyznaczony i oznakowany jesienią 1952 roku przez członków Koła Przewodników Tatrzańskich i upamiętniał trasę przebytą przez Włodzimierza Lenina w latach 1913-1914. Nazwa nie trafiła do powszechnego użycia, a leninowskie oznakowanie szlaku było powszechnie niszczone przez turystów i górali.

Liptowskie Kopy (słow. Liptovské kopy) – grupa szczytów połączona z granią główną w Gładkim Wierchu (Hladký štít), od którego oddzielona jest przełęczą Zawory (Závory). Najwyższym szczytem jest Wielka Kopa Koprowa (2052 m n.p.m.). Są to przeważnie kopulaste, porośnięte trawą szczyty, w dolnych partiach zalesione. Wyglądem przypominają pobliskie Tatry Zachodnie, są jednak zaliczane (przez polskich geografów) do Tatr Wysokich ze względu na układ grani. Część słowackich kartografów skłania się do włączania Liptowskich Kop do Tatr Zachodnich i umiejscowienia granicy tych części Tatr na przełęczy Zawory, jakkolwiek największy autorytet wśród słowackich znawców Tatr – Ivan Bohuš – jest takiego samego zdania jak Polacy.

Tatry – kwartalnik wydawany przez Wydawnictwo Tatrzańskiego Parku Narodowego, adresowany do miłośników Tatr i ich przyrody. Redaktorem naczelnym pisma jest Marek Grocholski.

Encyklopedia wiedzy o książce (EWoK) - publikacja encyklopedyczna z zakresu wiedzy o książce wydana w języku polskim. Zawiera ok. 6000 haseł rzeczowych, biograficznych, geograficznych, topograficznych oraz odsyłaczowych. Obejmuje całokształt wiedzy ze wszystkich dziedzin dotyczących książki jako dzieła sztuki rękopiśmiennej oraz poligraficznej oraz przedmiotu czytelnictwa, kolekcjonerstwa i handlu.

Ośrodek Narciarski Kotelnica Białczańska w Białce Tatrzańskiej – kompleks tras narciarskich położony w Białce Tatrzańskiej w gminie Bukowina Tatrzańska na wschodnim zboczu Kotelnicy (918 m n.p.m.).

Dudówka – niewielka polana w Dolinie Starorobociańskiej w polskich Tatrach Zachodnich. Położona jest na wysokości ok. 1130–1150 m n.p.m., po zachodniej stronie Starorobociańskiego Potoku, nieco powyżej Starorobociańskiej Polany. Dawniej wchodziła w skład Hali Stara Robota, a jej nazwa pochodzi od spotykanego na Podhalu nazwiska Duda, zapewne dawnego jej właściciela lub użytkownika. Po utworzeniu Tatrzańskiego Parku Narodowego zniesiono jej użytkowanie, wskutek czego polana zaczęła zarastać lasem. W 1955 miała powierzchnię ok. 1,5 ha, ale w 2004 w wyniku zarośnięcia jej powierzchnia zmniejszyła się o ok. 53%.

Stacja Narciarska Rusiń-Ski w Bukowinie Tatrzańskiej – ośrodek narciarski położony w Bukowinie Tatrzańskiej na Pogórzu Spisko-Gubałowskim na północnym zboczu Rusińskiego Wierchu (948 m n.p.m). Dojazd (tylko do górnej stacji wyciągu krzesełkowegu) jest możliwy ulicą Rusiński Wierch.

Polana w Dolinie Olczyskiej – polana na dnie Doliny Olczyskiej w polskich Tatrach Zachodnich. Jest to nazwa topograficzna, znane tatrzańskie źródła informacji nie podają opisów ani nazwy tej polany. Znajduje się po wschodniej stronie Olczyskiego Potoku, poniżej wylotu żlebu opadającego spod Przełęczy między Kopieńcami. Dawniej należała do Hali Olczysko. W 1955 miała powierzchnię ok. 3 ha. Po utworzeniu Tatrzańskiego Parku Narodowego jeszcze przez jakiś czas była użytkowana, w końcu jednak zniesiono jej użytkowanie i stopniowo zarasta lasem. Zarasta dużo szybciej niż inne polany tatrzańskie. W 2004 po 30 latach nieużytkowania w wyniku zarośnięcia jej powierzchnia zmniejszyła się o ok. 90%.

Dolina Huciańska (słow. Hutianska dolina) – część Rowu Podtatrzańskiego, dolina oddzielająca Tatry Zachodnie od Pogórza Skoruszyńskiego, a dokładniej jego części zwanej Pogórzem Orawskim. Nazwa Dolina Huciańska używana jest w polskich opracowaniach, podaje ją np. Wielka encyklopedia tatrzańska, natomiast przez część słowackich geografów i na niektórych słowackich mapach dolina ta uznawana jest za górną część Doliny Kwaczańskiej.

Ogniem i mieczem – pierwsza z trzech powieści historycznych będących częścią Trylogii pisanej ku pokrzepieniu serc przez Henryka Sienkiewicza w latach 1884-1888. Akcja powieści rozgrywa się w latach 1648-1651 w okresie powstania Chmielnickiego na Ukrainie. Pozostałe części Trylogii to Potop i Pan Wołodyjowski. Powieść była pierwotnie wydana w odcinkach w latach 1883 - 1884 w warszawskim dzienniku Słowo i, z minimalnym opóźnieniem w stosunku do Słowa, także w dzienniku krakowskim Czas. Pierwsze wydanie książkowe ukazało się w 1884 w Warszawie. Wydanie książkowe miało inne zakończenie powieści aniżeli wersja wydrukowana w czasopismach. Część rękopisu powieści przechowywana jest w Ossolineum we Wrocławiu. Autor mija się chwilami z historyczną prawdą, co nie ujmuje dziełu wartości literackich. Sienkiewicz tworzył swoją powieść, aby podnieść na duchu żyjących pod zaborami Polaków.

Safri Duo 3.5 - International Version - dziesiąty album zespołu Safri Duo wydana przez Universal Music w roku 2004. Wydanie zawierało dwie płyty CD, niektóre piosenki zostały wykonane we współpracy z Clarkiem Andersonem.

Jerzy Darowski (ur. 7 grudnia 1930 w Zakopanem, zm. 20 maja 2004 tamże) – folklorysta, znawca kultury ludowej Tatr i Podhala, długoletni pracownik Muzeum Tatrzańskiego.



       na podstawie Wikipedii, otwartej encyklopedii : licencje: GFDL, oraz CC-BY-SA 3.0 + autorzy, historia
edycja