Wizygoci

Wizygoci, Goci zachodni lub Terwingowie (dosł. "leśni ludzie") – lud germański, odłam Gotów. W IV wieku przyjęli arianizm (dzięki Biblii przetłumaczonej przez Wulfilę na język gocki).

Język gocki – wymarły język wschodniogermański, który był używany przez germańskie plemię Gotów. Jest on znany głównie dzięki tłumaczeniu Biblii dokonanego przez biskupa Wulfilę w IV wieku n.e.

Wulfila (lub Ulfilas, 310-383) – apostoł gocki, działający w IV wieku na terenach m.in. Dacji i Bosforu nawracając Gotów na wiarę chrześcijańską obrządku ariańskiego. W wieku 30 lat został mianowany biskupem przez Euzebiusza z Nikomedii. Jako biskup Taurydy uczestniczył w obradach I soboru Nicejskiego (325).

Alfabet gocki – alfabet stworzony prawdopodobnie w IV wieku n.e. przez biskupa Wulfilę w celu przekładu Biblii na język gocki. Składał się z 27 znaków. Według obecnych hipotez mógł powstać na podstawie alfabetów:

Wulfila (lub Ulfilas, 310-383) – apostoł gocki, działający w IV wieku na terenach m.in. Dacji i Bosforu nawracając Gotów na wiarę chrześcijańską obrządku ariańskiego. W wieku 30 lat został mianowany biskupem przez Euzebiusza z Nikomedii. Jako biskup Taurydy uczestniczył w obradach I soboru Nicejskiego (325).

Codex Argenteus ("Srebrna Biblia") jest pochodzącym z VI wieku manuskryptem, zawiera przekład Biblii dokonany przez Wulfilę na język gocki. Pierwotnie zawierał 336 kart, z których po dziś dzień zachowało się 188 kart. Przechowywany jest w bibliotece w Uppsali (Uniwersytet w Uppsali), w Szwecji.

Tajfalowie - plemię wschodniogermańskie, odłam Gotów zasiedlający od końca III w. n.e. ziemie na zachód od Dniestru, na terenach obecnej Mołdawii, Rumunii i Siedmiogrodu, w sąsiedztwie terytorium zajmowanego przez Wizygotów. Słynęli z wielkich umiejętności jeździeckich.

Klotylda (Chrodechilda) (ur. ok. 500 roku, zm. 531) – córka Chlodwiga I i jego żony Klotyldy. W 511 poślubiła króla Wizygotów Amalaryka. Wizygoci byli wyznawcami arianizmu, a Klotylda jako katoliczka odmówiła przyjęcia tej doktryny. Z uwagi na powyższe była prześladowana. Po jej skardze u braci, synów Chlodwiga, została wszczęta wojna. W 531 roku Wizygoci zostali rozbici przez Franków. W tym samym roku Klotylda umiera w drodze powrotnej do ojczyzny. Została pochowana w Paryżu.

Walens, właściwie Flavius Iulius Valens (ur. 328, zm. 9 sierpnia 378) – cesarz rzymski od 364 roku. Przyrodni brat Walentyniana I, który przekazał mu rządy we wschodniej części cesarstwa. Ingerował w wewnętrzne spory Kościołów na rzecz arianizmu, którego był wyznawcą. Prowadził wojnę z Gotami (367-368), następnie (370-378) walczył z królem perskim Szapurem II, który zajął Armenię. Został zmuszony do przerwania działań wojennych w 378, gdy wśród osiedlonych w prowincjach naddunajskich Wizygotów wybuchło powstanie. Zginął w przegranej z nimi bitwie pod Adrianopolem.

Auksencjusz z Durostorum (IV/V wiek) – arianin, uczeń Wulfili. W 380 roku, po ukazaniu się edyktu cesarza Teodozjusza opuścił Durostorum (dziś Silistra) w Mezji, gdzie pełnił posługę biskupa. Dzięki protekcji cesarzowej Justyny około 382 roku został przywódcą arian w Mediolanie. Toczył spór z Ambrożym o zwrot mediolańskich świątyń arianom.

Jordanes (VI wiek) - historyk i kronikarz gocki. Nadworny pisarz gockiego króla Gunthigisa, następnie został kapłanem i zamieszkał w okolicy Tesalonik gdzie napisał ok. 551 r. "O pochodzeniu i czynach Gotów" (org. Getica).

Filimer — syn Gadariga. Według Jordanesa piąty po Berigu, król Gotów, który wyprowadził Gotów z Gothiscandzy (Polska) do ziemi Oium (Ukraina). Wedle zapisanej przez Jordanesa legendy w czasie wędrówki wykrył w swym plemieniu czarownice (Haliurunny), które wypędził na pustkowia. Tam zespoliły się one z nieczystymi duchami i wydały na świat Hunów:

Ostrogoci, Goci wschodni lub Greutungowie (dosł. "ludzie stepu") – jedno z plemion germańskich. W 378 r. n.e. Ostrogoci wspomogli Wizygotów w bitwie pod Adrianopolem, w wyniku której zginął cesarz rzymski Walens. Nowy cesarz zgodził się na zamieszkanie przez Ostrogotów Dacji i Mezji pod warunkiem, że nie będą nękać Konstantynopola.

W połowie IV tysiąclecia p.n.e. rozpoczął się napływ na tereny obecnej Bułgarii plemion koczowniczych z Azji Środkowej. W V wieku p.n.e. utworzyły one Królestwo Tracji. Tereny te zdobyli Rzymianie i w połowie I wieku powstała tam rzymska prowincja Mezja, która później stała się miejscem najazdów Hunów i Gotów.

Jezioro Dłużek – jedno z jezior Pojezierza Olsztyńskiego. Ma piaszczyste dno. Jest jednym z jezior o najlepszych w Polsce walorach do nurkowania (pierwsza klasa czystości – przejrzystość do 5 m). Na półwyspie jeziora znaleziono ślady grodziska pruskiego lub osadę Gotów – grodzisko cyplowe z wykorzystaniem naturalnego położenia nad jeziorem. Obecnie kształt jego jest słabo widoczny. Odnaleziono także późniejszą osadę Gotów, niewiadomego pochodzenia oraz nieznanej daty.

Jezioro Dłużek to jedno z jezior Pojezierza Olsztyńskiego. Posiada dno piaszczyste. Jest jednym z jezior o najlepszych w Polsce walorach do nurkowania (pierwsza klasa czystości - przejrzystość do 5m). Na półwyspie jeziora znaleziono ślady grodziska pruskiego lub osadę Gotów - grodzisko cyplowe z wykorzystaniem naturalnego położenia nad jeziorem. Obecnie kształt jego jest słabo widoczny. Odnaleziono także późniejszą osadę Gotów, niewiadomego pochodzenia oraz nieznanej daty.

Rekkared I - król wizygocki w latach 586-601. Objął tron po śmierci ojca, Leowigilda. Prowadził walki z Frankami o Septymanię, wprowadził katolicyzm w miejsce panującego dotąd arianizmu. Na trzecim synodzie toledańskim poparł uchwałę przeciwko Żydom.

Bitwa pod Nikopolis – w roku 250 n.e. Goci pod przywództwem Kniwy wtargnęli do Mezji. Jeden z ich oddziałów w sile 70 000 ludzi obległ miasto Novae na południowym brzegu Dunaju, a później zwrócił się przeciwko miastu Nikopolis (obecnie Nikjup), podczas gdy drugi oddział ruszył drogą rzymską w kierunku Filipopolu. Wódz rzymski Decjusz przybył rychło z wojskiem, ale skierował uderzenie nie przeciw operującym w Mezji napastnikom, lecz przeciw okupującym Dację Karpom, których usunął z terytorium Dacji. Dopiero potem cesarz uderzył na Gotów oblegających Nikopolis, osiągając wielkie zwycięstwo (poległo 30 000 Gotów). Resztki pokonanych Gotów ruszyły przez góry Tracji w kierunku Filipopolu. Po drodze zdołały zadać klęskę ścigającym ich wojskom rzymskim, po czym w wyniku zdrady zdobyły miasto. Mieszkańcy Filipopolu zostali częściowo wymordowani, a częściowo wzięci w niewolę.

Gotyzm – to nurt narodowo-kulturowy w Szwecji, według którego Szwedzi wywodzili się od średniowiecznego germańskiego plemienia Gotów. Obecnie w Szwecji hipotezę stojącą za tym prądem uważa się za sztandarowy przykład fałszywej teorii.

       na podstawie Wikipedii, otwartej encyklopedii : licencje: GFDL, oraz CC-BY-SA 3.0 + autorzy, historia
edycja