Wojny wandejskie

Wojny wandejskie, fr. guerres de Vendée – powstanie rojalistyczne, które wybuchło 10 marca 1793 roku, w departamencie Wandea w zachodniej Francji, w okresie rewolucji francuskiej, i akcja pacyfikacyjna, której celem było stłumienie tego powstania.

Rok dziewięćdziesiąty trzeci (oryg. fr. Quatrevingt-treize) – ostatnia powieść Wiktora Hugo, napisana między grudniem 1872 a czerwcem 1873. Jej akcja rozgrywa się w Wandei w czasie rojalistycznego powstania w tytułowym roku 1793.

Szuani, Szuaneria (z francuskiego les chouans) – zbuntowani chłopscy uczestnicy wojen wandejskich w okresie rewolucji francuskiej. Walczyli oni w latach 1791 i 1793-1795 przeciwko wojskom Republiki Francuskiej o przywrócenie monarchii i dawnej, silnej pozycji Kościoła. Ich głównym obszarem działania była północno-zachodnia Francja (Bretania i Maine). Nazwa w języku francuskim pochodziła od okrzyku rozpoznawczego, naśladującego głos sowy.

Jacques Cathelineau ps. święty z Anjou (ur. 5 stycznia 1759 w Pin-en-Mauges – zm. 14 lipca 1793) w Saint-Florent-le-Vieil) – przywódca powstania w Wandei w czasie rewolucji francuskiej.

Bitwa pod Le Mans - bitwa stoczona podczas wojen wandejskich. Bitwa była częścią operacji wojskowej Virée de Galerne, przeprowadzonej przeciwko wandejskim rebeliantom.

Levée en masse (z fr.) - pobór powszechny: powoływanie pod broń całej ludności lub tylko pewnej jej części uprawnionej i zobowiązanej do tego rodzaju służby. We Francji pojęcie to zostało ukute w czasie Rewolucji Francuskiej (w 1793).

Tour de Vendée – francuski kolarski wyścig jednoetapowy, rozgrywany na obszarze regionu Vendée na zachodzie Francji co roku, ostatnio początkiem października, a w 2010 roku w ostatnią niedzielę września (wcześniej wiosną). Od 2005 roku należy do cyklu UCI Europe Tour, wówczas mając kat. 1.1, a od roku 2010 ma najwyższą po UCI ProTour kategorię 1.HC.

Komitet Ocalenia Publicznego (fr. Comité de Salut Public) – nadzwyczajny organ wykonawczy, powołany w kwietniu 1793 roku w okresie rewolucji francuskiej, przez Konwent, celem opanowania kryzysowej sytuacji państwa, spowodowanej wojną z Austrią i Prusami, chaosem gospodarczym i kontrrewolucją wewnętrzną.

Wielka Armia Katolicka i Królewska (fr. Armée Catholique et Royale) – nazwa powstańczej armii walczącej we Francji w okresie rewolucji w latach 1793-1794 przeciwko władzom rewolucyjnym.

Powstanie federalistów (fr. les insurrections fédéralistes) – fala wystąpień antyjakobińskich inspirowanych przez żyrondystów bezpośrednio po ich odsunięciu od władzy w czerwcu 1793. Drugą przyczyną wybuchu powstania był sprzeciw wobec konsekwentnie wprowadzanej we Francji centralizacji władzy.

Sytuacja Kościoła katolickiego w czasie rewolucji francuskiej ulegała znacznym zmianom w różnych etapach rewolucji. Duchowni byli czynnymi uczestnikami prac Zgromadzenia Prawodawczego (Konstytuanty), a część z nich poparła gruntowną reformę monarchii francuskiej i jej przekształcenie w monarchię konstytucyjną. Rozłam w Kościele katolickim we Francji wywołała natomiast konstytucja cywilna kleru, która nakładała na duchownych obowiązek złożenia przysięgi wierności wobec państwa. Sprzeciw części duchownych wobec takiego postanowienia rządu doprowadziła do powstania we Francji nielegalnego Kościoła niekonstytucyjnego (którego funkcjonowanie było natomiast uznawane przez papieża) oraz akceptowanego przez władze Kościoła konstytucyjnego.

Masakry w Machecoul – mordy na bogatych mieszczanach, kupcach i republikanach z miasta Machecoul (departament Loire-Inférieure, ob. Loire-Atlantique) dokonane przez rojalistycznych powstańców wandejskich w marcu i kwietniu 1793.

Philippe Le Jolis de Villiers de Saintignon (ur. 25 marca 1949 w Bolougne) – francuski polityk, wicehrabia, były parlamentarzysta, eurodeputowany, założyciel eurosceptycznego Ruchu dla Francji.

Claye – była miejscowość i gmina we Francji, w regionie Kraj Loary, w departamencie Wandea. Miejscowość w 2000 roku weszła w skład gminy La Bretonnière-la-Claye.

La Bretonnière-la-Claye – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Kraj Loary, w departamencie Wandea. Gmina powstała w 2000 roku z połączania gmin La Bretonnière i Claye.

Powstanie wielkopolskie zwane także powstaniem poznańskim – powstanie, które wybuchło w Wielkopolsce w 1848 roku, będące częścią ogólnopolskiego planu powstania narodowego w czasie europejskiej Wiosny Ludów.

Jean-Marie Roland, wicehrabia de la Platière (ur. 18 lutego 1734 – zm. 10 listopada 1793) - polityk francuski czasów Wielkiej Rewolucji Francuskiej, żyrondysta, minister spraw wewnętrznych w 1792 roku.

Saint-Sulpice-en-Pareds – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Kraj Loary, w departamencie Wandea. Nazwa miejscowości pochodzi od imienia św. Sulpicjusza.

Saint-Maurice-des-Noues – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Kraj Loary, w departamencie Wandea. Nazwa miejscowości pochodzi od imienia św. Maurycego.

Saint-Sulpice-le-Verdon – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Kraj Loary, w departamencie Wandea. Nazwa miejscowości pochodzi od imienia św. Sulpicjusza.



       na podstawie Wikipedii, otwartej encyklopedii : licencje: GFDL, oraz CC-BY-SA 3.0 + autorzy, historia
edycja